Türkiye'nin ilk kadın tır şoförlerinden biri olan Şerife'nin yaşamını konu alan "32 Metre" adlı belgesel, Asya-Pasifik Ekran Ödülleri'nde (Asia Pacific Screen Awards - APSA) En İyi Kısa Belgesel kategorisinde aday gösterildi. Yönetmenliğini ve yapımcılığını üstlendiği film, kadınların erkek egemen bir sektördeki mücadelesini gözler önüne seriyor. Adaylık, Asya-Pasifik bölgesindeki en prestijli sinema ödüllerinden biri olan APSA'da Türkiye'den bu yılki tek adaylık olma özelliği taşıyor.
Kadınların direnişini anlatan bir hikaye
"32 Metre", 1970'lerden bu yana tır şoförlüğü yapan Şerife'nin hikayesini merkezine alıyor. Film, Şerife'nin 32 metrelik bir tırı kullanarak Türkiye'nin dört bir yanına yük taşımasını ve bu süreçte karşılaştığı zorlukları belgeliyor. Yönetmen, kamerasını Şerife'nin günlük yaşamına odaklayarak, bir yandan sektördeki cinsiyet ayrımcılığını, diğer yandan da kadın dayanışmasını ve azmini işliyor.
Belgeselin adı, Şerife'nin kullandığı tırın uzunluğundan geliyor: 32 metre. Bu ölçü, aynı zamanda kadınların toplumsal hayatta aşmak zorunda kaldığı engellerin büyüklüğüne dair bir metafor olarak da okunuyor. Film boyunca Şerife'nin direksiyon başında geçen saatleri, mola yerlerinde yaşadığı taciz ve önyargılar, ailesiyle olan ilişkisi ve mesleğine duyduğu tutku iç içe geçiyor.
Asya-Pasifik'te Türkiye'nin sesi
APSA, 2007 yılından bu yana Asya-Pasifik bölgesindeki sinema emeğini desteklemek amacıyla düzenleniyor. Ödüller, kültürel çeşitliliği ve bölgesel hikaye anlatıcılığını teşvik etmeyi hedefliyor. Bu yıl 17.'si gerçekleştirilecek olan törende, "32 Metre" En İyi Kısa Belgesel dalında yarışacak. Adaylık, belgeselin uluslararası alanda gördüğü ilginin bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Belgesel, daha önce de çeşitli uluslararası festivallerde gösterilmiş ve ödüller kazanmıştı. Ancak APSA adaylığı, filmin Asya-Pasifik bölgesindeki görünürlüğünü artırarak daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlayabilir. Yapımcılar, bu adaylığın Türkiye'deki bağımsız belgesel sineması için de moral kaynağı olduğunu belirtiyor.
Kadın emeği ve sinema
"32 Metre", yalnızca bir meslek hikayesi değil; aynı zamanda kadın emeğinin görünmezliğine dair bir eleştiri. Türkiye'de kadınların iş gücüne katılım oranı yüzde 34 civarında seyrederken, ulaşım sektöründe bu oran çok daha düşük. Belgesel, bu istatistiğin arkasındaki insan hikayesini izleyiciye taşıyor. Film, Şerife'nin sesinden, "Bu direksiyonun arkasında kadın olmak, her gün yeniden kanıtlamak zorunda kalmak demek" sözleriyle açılıyor.
Yönetmen, çekimler sırasında Şerife ile birlikte binlerce kilometre yol kat etti. Bu süreçte, belgesel ekibi de bir tır kabininde yaşamayı deneyimledi. Film, bu yönüyle sadece bir portre değil, aynı zamanda bir yol hikayesi olarak da izleyiciyi içine çekiyor.
Ödül töreni ve beklentiler
APSA ödül töreni, önümüzdeki ay Avustralya'nın Queensland eyaletinde yapılacak. Törende En İyi Kısa Belgesel dalında toplam beş film yarışacak. "32 Metre"nin rakipleri arasında Japonya, Hindistan ve Yeni Zelanda yapımı belgeseller bulunuyor. Kazanan, jüri tarafından belirlenecek ve törenin sonunda açıklanacak.
Türkiye'den bir belgeselin APSA'da aday gösterilmesi, son yıllarda artan uluslararası başarılara bir yenisini ekliyor. Sinema yazarları, bu tür adaylıkların Türkiye'de belgesel sinemasının gelişimine katkı sağladığını ve genç yönetmenlere ilham verdiğini vurguluyor. "32 Metre", kadın hikayelerini merkeze alarak, erkek egemen anlatılara alternatif bir bakış sunuyor.
Belgeselin gösterimi, Türkiye'de çeşitli film festivallerinde de devam edecek. Önümüzdeki aylarda İstanbul, Ankara ve İzmir'de özel gösterimler düzenlenecek. Ayrıca online platformlarda da izleyiciyle buluşması planlanıyor.
