2026 yılı adli tatil dönemi, Türkiye'de yargı mensupları, avukatlar ve adliyelerde işi bulunan vatandaşlar tarafından merakla bekleniyor. Adli tatil, her yıl olduğu gibi 2026'da da 20 Temmuz'da başlayıp 31 Ağustos'ta sona erecek. Bu dönemde adliyelerde yalnızca belirli acil ve ivedi davalar görülebiliyor. Adli tatil uygulaması, yargı çalışanlarının dinlenmesi ve adliyenin fiziksel olarak bakımı için önem taşıyor.
Adli Tatilde Hangi Davalar Görülür?
Adli tatil süresince tüm davalara bakılmaz; yalnızca yasada sayılan istisnai haller kapsamındaki işler görülür. 5235 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca, adli tatilde aşağıdaki davalar ve işler önceliklidir:
- Acele işler: Çocuk teslimi, aile konutu şerhi gibi gecikmesinde sakınca bulunan işler.
- İhtiyati tedbir, ihtiyati haciz, delil tespiti gibi geçici hukuki korumalar.
- Gıyabi tutuklama, yakalama emri ve arama kararları.
- Nafaka, velayet, vesayet ve kayyımlıkla ilgili acil talepler.
- İş Mahkemeleri'ndeki bazı dava türleri (kıdem tazminatı, işe iade gibi).
- İdari yargıda yürütmeyi durdurma talepleri.
Bu davalar dışındaki hukuk ve ceza davaları adli tatil sonrasına ertelenir. Ancak tarafların anlaşması halinde belirli davalar adli tatilde de görülebilir. Ayrıca noterler ve icra daireleri adli tatilde kısmen faaliyet göstermeye devam eder.
Adli Tatil Neden Uygulanıyor?
Adli tatil, yargı sisteminin verimli çalışması için zorunlu bir ara dönemdir. Avukatların ve hakimlerin yıllık izin kullanmasına olanak tanırken, adliye binalarının tadilatı ve yazılım güncellemeleri gibi idari işlemler bu dönemde yapılır. Türkiye'de adli tatil, 1935 yılından bu yana 20 Temmuz – 31 Ağustos tarihleri arasında uygulanmaktadır. Bu tarihler, yaz aylarında yargı yükünü hafifletmek ve çalışanların dinlenmesini sağlamak amacıyla belirlenmiştir. Ancak son yıllarda adli tatilin kaldırılması veya kısaltılması yönünde tartışmalar da gündeme gelmektedir. Bununla birlikte, uygulama şu an için yürürlüktedir.
Türkiye'de adli tatil döneminde Yargıtay, Danıştay ve ilk derece mahkemeleri büyük ölçüde çalışmalarına ara verir. Ancak Anayasa Mahkemesi ve Uyuşmazlık Mahkemesi gibi yüksek mahkemeler, adli tatil boyunca acil başvuruları değerlendirmeye devam eder. Adli tatil sonrası 1 Eylül itibarıyla tüm mahkemeler normal mesaisine döner ve yeni adli yıl başlar.
Adli tatil uygulaması, bir yandan yargı çalışanlarının dinlenmesine imkan verirken diğer yandan vatandaşların adalete erişimini geciktirebilmektedir. Bu nedenle, adli tatilin kapsamının daraltılması veya ihtiyaca göre şekillendirilmesi yönündeki tartışmalar güncelliğini korumaktadır. Yargı reformu çalışmaları kapsamında adli tatil süresinin de gözden geçirilmesi beklenmektedir.