Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, 1 Temmuz’da başlatılan 'Depozitosu Olan Ambalajlar' (DOA) sistemi kapsamında ilk 17 günde 33 milyon ambalajın toplandığını duyurdu. Sistemin en başarılı illeri arasında İstanbul ilk sırada yer alırken, onu Ankara, İzmir, Bursa ve Antalya takip etti. Bakan Kurum, uygulamanın atık yönetiminde devrim niteliğinde olduğunu vurguladı.
DOA sistemi nedir, nasıl işliyor?
Depozitosu Olan Ambalajlar sistemi, pet şişe, cam şişe ve alüminyum kutu gibi ambalajların belirli noktalardan iade alınmasını ve karşılığında depozito bedelinin tüketiciye ödenmesini öngörüyor. Uygulama ile hem çevre kirliliğinin azaltılması hem de geri dönüşüm oranlarının artırılması hedefleniyor. Sistem, pilot bölgelerde başlatıldı ve başarılı sonuçlar alındığında ülke geneline yaygınlaştırılması planlanıyor.
İllere göre toplanan ambalaj miktarları
- İstanbul: 8,1 milyon
- Ankara: 5,4 milyon
- İzmir: 4,2 milyon
- Bursa: 3,6 milyon
- Antalya: 2,9 milyon
Bakan Kurum, sıralamanın nüfus yoğunluğu ve çevre bilinciyle doğru orantılı olduğunu belirtti. İstanbul'un birinci olmasının sürpriz olmadığını ifade eden Kurum, diğer illerin de kısa sürede önemli başarılara imza attığını söyledi.
Sistemin çevresel ve ekonomik etkileri
Uzmanlar, DOA sistemi sayesinde her yıl milyonlarca ton ambalaj atığının doğaya karışmasının önleneceğini belirtiyor. Geri dönüşüm tesislerine kazandırılan malzemeler, hem enerji tasarrufu sağlıyor hem de yeni hammadde ihtiyacını azaltıyor. Ayrıca, depozito bedelleri tüketiciler için ek gelir kapısı oluşturuyor. Sistemin yaygınlaşmasıyla belediyelerin atık toplama maliyetlerinde de düşüş bekleniyor.
Hedef, 2025 yılına kadar geri dönüşüm oranını yüzde 60’a çıkarmak. Bakanlık, vatandaşların sisteme katılımını artırmak için bilgilendirme kampanyaları düzenliyor. Türkiye'nin sıfır atık hedefleri doğrultusunda DOA, önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Bu gelişme, çevre politikalarında somut adımların atıldığını gösteriyor. Depozito sisteminin başarısı, diğer ülkelerdeki benzer uygulamalarla karşılaştırıldığında da umut verici. Ancak sistemin sürdürülebilirliği için altyapı yatırımlarının devam etmesi ve vatandaşların bilinçlendirilmesi kritik önem taşıyor.
