Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), kamuoyunda '12. Yargı Paketi' olarak bilinen kanun teklifini bugün kabul ederek yasalaştırdı. Düzenleme, ceza infaz sisteminde denetimli serbestlik sürelerinin yeniden belirlenmesi, bazı suçlarda ceza indirimi ve sulh ceza hakimliklerinin yetkilerinin genişletilmesini içeriyor. Ancak AKP'nin son anda verdiği önergeyle, teklifte yer alan iki kritik madde metinden çıkarıldı. Muhalefet partileri, düzenlemeyi 'torba yasa' olarak nitelendirirken, Adalet Bakanlığı paketin yargı yükünü hafifletmeyi amaçladığını savundu.
Yeni düzenlemeler neler getiriyor?
Kabul edilen yasayla, denetimli serbestlik süresi 1 yıldan 2 yıla çıkarılıyor. Bu kapsamda, belirli suçlardan hüküm giyenler cezaevinde kaldıkları sürenin ardından denetimli serbestlikten yararlanabilecek. Ayrıca, adli para cezalarının ödenmemesi durumunda uygulanacak hapis cezası sürelerinde de değişikliğe gidildi. Sulh ceza hakimliklerine, arama ve elkoyma kararlarına itirazları inceleme yetkisi veren madde ise muhalefetin tepkisini çekti. CHP ve İYİ Parti, bu düzenlemenin temel hak ve özgürlükleri zedelediğini ifade etti.
AKP'nin önergesiyle çıkarılan maddeler
AKP'nin son dakika önergesiyle yasa metninden çıkarılan iki madde, kamuoyunda tartışma yarattı. Bunlardan ilki, 'örgüt üyeliği' suçlamasıyla yargılananlara yönelik ceza indirimiydi. Söz konusu madde, Terörle Mücadele Kanunu kapsamında yargılanan bazı sanıkların cezalarında indirim öngörüyordu. İkinci madde ise, 'silahlı örgüt kurma' suçunda etkin pişmanlık hükümlerinin kapsamını genişletiyordu. AKP, bu maddelerin 'yanlış anlaşılmaya müsait olduğu' gerekçesiyle geri çekildiğini açıkladı. Muhalefet ise, maddelerin çıkarılmasını 'örtülü bir pazarlık' olarak yorumladı.
Muhalefet ve hukukçulardan eleştiriler
CHP Grup Başkanvekili Ayşegül Doğan, yasanın 'ceza infaz sisteminde eşitsizlik yarattığını' savundu. İYİ Parti ise, sulh ceza hakimliklerine verilen yeni yetkilerin 'keyfi uygulamalara yol açabileceği' uyarısında bulundu. Birçok hukukçu, düzenlemenin aceleye getirildiğini ve kamuoyunda yeterince tartışılmadığını belirtti. Adalet Bakanlığı ise, yasanın yargının iş yükünü azaltacağını ve infaz sistemini daha etkin hale getireceğini ifade etti.
Yasanın bundan sonraki süreci
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın onayına sunulacak yasa, Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girecek. Adalet Bakanlığı, uygulamanın 1 Ocak 2025 itibarıyla başlayacağını duyurdu. Yargı çevreleri, özellikle denetimli serbestlik süresinin uzatılmasının cezaevlerindeki yoğunluğu kısmen azaltabileceğini, ancak iki kritik maddenin çıkarılmasının paketin orijinal amacını zedelediğini değerlendiriyor.
