Üniversite hayali kuran gençler için ikinci bir fırsat kapısı daha aralandı. Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) ilk yerleştirme sonuçlarının açıklanmasının ardından üniversitelerde toplam 110 bin kontenjan boş kaldı. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM), bu kontenjanlar için ek yerleştirme sürecini resmen başlattı. Adaylar, 25-30 Ağustos tarihleri arasında ÖSYM'nin resmi internet sitesi üzerinden ek tercih işlemlerini gerçekleştirebilecek. Ek yerleştirme, ilk yerleştirmede bir programa yerleşemeyen veya yerleştiği halde kayıt yaptırmayan adaylar için kritik bir önem taşıyor.
Ek Tercih Süreci Nasıl İşleyecek?
ÖSYM takvimine göre, ek yerleştirme tercihleri 25 Ağustos'ta başlayıp 30 Ağustos saat 23:59'a kadar devam edecek. Adaylar, tercih işlemlerini ÖSYM'nin ais.osym.gov.tr adresi üzerinden T.C. kimlik numaraları ve şifreleriyle yapabilecek. Ek yerleştirmede, ilk yerleştirmede olduğu gibi merkezi yerleştirme sistemi kullanılacak. Adaylar, ÖSYM'nin yayımladığı ek yerleştirme kılavuzunda yer alan boş kontenjanlara göre tercih yapacak. Tercih sayısı, ilk yerleştirmede olduğu gibi en fazla 24 olacak. Ancak adayların dikkat etmesi gereken önemli bir nokta var: Ek yerleştirmede, ilk yerleştirmede bir programa yerleşen ve kayıt yaptıran adaylar tercih yapamayacak. Sadece ilk yerleştirmede hiçbir programa yerleşemeyen veya yerleştiği halde kayıt yaptırmayan adaylar ek tercih hakkını kullanabilecek.
Hangi Programlarda Kontenjan Var?
Boş kalan 110 bin kontenjanın dağılımına bakıldığında, en fazla boş kontenjanın açıköğretim programlarında olduğu görülüyor. Bunun yanı sıra, vakıf üniversitelerinin ücretli programları, bazı devlet üniversitelerinin taşra kampüslerindeki bölümler ve ön lisans programları da ciddi sayıda boş kontenjana sahip. Özellikle mühendislik, işletme, iktisat gibi popüler alanlarda bile bazı üniversitelerde kontenjan boşluğu dikkat çekiyor. Adayların, ek tercih kılavuzunu dikkatlice inceleyerek kendi puan türlerine ve sıralamalarına uygun programları seçmeleri büyük önem taşıyor. Ek yerleştirmede, ilk yerleştirmede olduğu gibi taban puanlar ve başarı sıralamaları dikkate alınacak. Ancak bazı programların taban puanlarının ek yerleştirmede düşebileceği unutulmamalı.
Ek Tercih Yaparken Nelere Dikkat Edilmeli?
Uzmanlar, ek tercih sürecinde adayların şu noktalara özellikle dikkat etmesi gerektiğini vurguluyor:
- Kılavuzu iyi okuyun: Ek yerleştirme kılavuzunda yer alan tüm şartlar, kontenjanlar ve program bilgileri detaylıca incelenmeli. Özel yetenek sınavı gerektiren programlar, sağlık raporu isteyen bölümler gibi özel koşullar atlanmamalı.
- Puan ve sıralamanızı doğru değerlendirin: İlk yerleştirmede oluşan taban puanlar ve sıralamalar, ek yerleştirme için de yol gösterici olacak. Ancak ek yerleştirmede rekabetin daha düşük olabileceği göz önünde bulundurulmalı.
- Tercih listesini stratejik oluşturun: Adaylar, puanlarına göre hem garanti hem de hedef programları karışık şekilde sıralamalı. Sadece yüksek puanlı programlara yönelmek, yerleşme şansını azaltabilir.
- Kayıt tarihlerini kaçırmayın: Ek yerleştirme sonuçları açıklandıktan sonra kazanılan programa kayıt için belirlenen süreler çok kısa olabilir. Bu nedenle sonuçların açıklanacağı tarih mutlaka takip edilmeli.
- Ücretli programları değerlendirin: Vakıf üniversitelerinin ücretli programları, ek yerleştirmede önemli bir seçenek olabilir. Burs imkanları ve ödeme koşulları araştırılmalı.
Ek Yerleştirme Takvimi ve Sonuçlar
ÖSYM'nin açıkladığı takvime göre, ek yerleştirme tercihleri 30 Ağustos'ta sona erecek. Tercihlerin ardından yerleştirme işlemleri 31 Ağustos - 4 Eylül tarihleri arasında yapılacak. Ek yerleştirme sonuçları ise 5 Eylül'de ÖSYM'nin resmi sitesinden duyurulacak. Sonuçların ardından kazanılan programa kayıt işlemleri 6-10 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirilecek. Kayıt yaptırmayan adayların hakları yanacak ve bu adaylar bir sonraki yıl için herhangi bir hak kaybı yaşamayacak. Ancak dikkat edilmesi gereken bir husus var: Ek yerleştirmede bir programa yerleşen adaylar, eğer kayıt yaptırmazlarsa bir sonraki yıl YKS'ye girerken herhangi bir kısıtlama ile karşılaşmayacak. Ancak ilk yerleştirmede yerleşip kayıt yaptırmayan adaylar için durum farklı olabilir; bu adayların ek tercih hakkı bulunmuyor.
Bağlam: Üniversite Kontenjanları ve Yerleşme Oranları
Türkiye'de her yıl milyonlarca öğrenci üniversite sınavına giriyor. 2025 YKS'ye başvuran aday sayısı bir önceki yıla göre artış gösterdi. İlk yerleştirmede toplam kontenjanın yaklaşık yüzde 90'ı dolduruldu. Ancak bazı programlarda kontenjanların boş kalması, hem üniversiteler hem de adaylar açısından önemli bir sorun olarak öne çıkıyor. Özellikle taşra üniversitelerindeki bazı bölümler, yeterli talep görmemesi nedeniyle her yıl boş kontenjan veriyor. Bu durum, ek yerleştirme sürecini daha da kritik hale getiriyor. Uzmanlar, ek yerleştirmenin sadece bir 'ikinci şans' olmadığını, aynı zamanda üniversitelerin kontenjanlarını doldurması ve eğitim sisteminin verimliliği açısından da önemli olduğunu belirtiyor. Adayların bu süreci iyi değerlendirmesi, hem kendi kariyer hedefleri hem de ülke ekonomisi için nitelikli iş gücü oluşumuna katkı sağlayacak. Ek tercih döneminde ÖSYM'nin resmi açıklamalarını takip etmek, dolandırıcılık girişimlerine karşı da dikkatli olmak gerekiyor. Adaylar, yalnızca ÖSYM'nin resmi kanallarını kullanmalı ve şifrelerini kimseyle paylaşmamalı.
