Okulların kapanmasıyla birlikte çocukların telefon, tablet ve bilgisayar başında geçirdiği süre arttı. Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Zeynep Zorlu, kontrolsüz ekran süresinin çocukların fiziksel, sosyal ve zihinsel gelişimini olumsuz etkileyebileceğini vurguluyor. Uzman, ekranı tamamen yasaklamak yerine, günlük yaşamın bir parçası haline getirilmiş dengeli bir kullanım modeli öneriyor.
Ekran süresi neden tehlikeli?
Uzm. Dr. Zeynep Zorlu, aşırı ekran kullanımının çocuklarda dikkat dağınıklığı, uyku bozuklukları, obezite riski ve sosyal becerilerde gerilemeye yol açabileceğini belirtiyor. Özellikle yaz tatilinde yapılandırılmış aktivitelerin azalması, çocukların ekrana daha kolay yönelmesine neden oluyor. Uzman, 'Ekran süresi tamamen kaldırılmamalı ancak nitelikli ve sınırlı olmalıdır' diyor.
Yasak yerine denge
Dr. Zorlu, ekran yasağının çocuklarda ters etki yaparak daha fazla ekrana yönelmeye sebep olabileceğini ifade ediyor. Bunun yerine, ebeveynlerin çocuklarıyla birlikte ekran kullanımı için kurallar belirlemesini ve bu kuralları tutarlı bir şekilde uygulamasını öneriyor. Örneğin, günde 1-2 saatlik ekran süresi belirlenmesi, yemek saatlerinde ve yatak odasında ekran kullanımının yasaklanması etkili yöntemler arasında.
Alternatif aktivitelerle destekleyin
Uzman, ekran süresini azaltmanın en iyi yolunun, çocuklara daha cazip alternatifler sunmak olduğunu söylüyor. Açık hava oyunları, spor, kitap okuma, sanat etkinlikleri ve ailece yapılan geziler çocukların ekrandan uzaklaşmasına yardımcı olabilir. Ayrıca, ebeveynlerin de kendi ekran kullanımına dikkat etmesi gerektiğini vurgulayan Dr. Zorlu, 'Çocuklar model alarak öğrenir. Anne-baba sürekli telefondayken çocuğa 'ekranı bırak' demek tutarsızlık yaratır' diye konuşuyor.
Dijital okuryazarlık da önemli
Ekran süresinin sadece miktarı değil, içeriği de önem taşıyor. Dr. Zorlu, ebeveynlerin çocuklarının izlediği içerikleri denetlemesini ve eğitici, yaşa uygun programlara yönlendirilmesini öneriyor. Aynı zamanda, çocuklara medya okuryazarlığı kazandırmak, reklamlar ve yanıltıcı bilgiler konusunda bilinçlenmelerini sağlıyor. 'Ekran, doğru kullanıldığında öğrenme aracı olabilir. Önemli olan kontrolü elden bırakmamak' diyen uzman, yaz tatilinde ailece yapılacak etkinliklerin önemine dikkat çekiyor.
Sonuç olarak, yaz tatilinde çocukların ekran kullanımı konusunda esnek ama belirgin sınırlar koymak, onların gelişimini desteklerken teknolojiyle sağlıklı bir ilişki kurmasına da yardımcı oluyor. Ailelerin bu dengeyi kurması, çocukların tatilden en iyi şekilde faydalanmasını sağlayacaktır.
