Türkiye'de milyonlarca çalışanı yakından ilgilendiren emsal bir karara imza atan Yargıtay, işverenlerin şirket telefonlarındaki kişisel WhatsApp yazışmalarını izinsiz incelemesini özel hayatın gizliliğini ihlal olarak değerlendirdi. Yüksek mahkeme, iş için tahsis edilen cihazlarda dahi çalışanın özel iletişiminin korunması gerektiğine hükmetti.
Kararın detayları
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, bir işçinin işveren tarafından şirket cep telefonundaki WhatsApp mesajlarının okunması nedeniyle açtığı davada önemli bir ilke kararına vardı. Mahkeme, işverenin iş ilişkisi kapsamında dahi olsa çalışanın özel hayatına müdahale edemeyeceğini, bu tür bir müdahalenin Anayasa'nın 20. maddesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 8. maddesi kapsamında korunan özel hayatın gizliliğini ihlal ettiğini belirtti. Kararda, işverenin sadece işle ilgili iletişimleri denetleyebileceği, ancak bunun için önceden açık bir uyarı yapması ve ölçülü olması gerektiği vurgulandı.
Çalışan mahremiyeti ve dijital haklar
Yargıtay'ın bu kararı, dijital çağda çalışan mahremiyetinin sınırlarını belirlemesi açısından büyük önem taşıyor. Uzmanlar, kararın işverenlerin şirket cihazlarını kullanırken çalışanların kişisel verilerini koruma yükümlülüğünü hatırlattığını belirtiyor. Özellikle pandemi sonrası uzaktan çalışmanın yaygınlaşmasıyla birlikte iş-özel hayat dengesinin daha da karmaşık hale geldiği bir dönemde, bu karar çalışanların dijital haklarını güçlendiren bir adım olarak değerlendiriliyor. Karar, aynı zamanda Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında da önemli bir referans oluşturuyor.
Davanın somut olayında, bir işçi şirket tarafından tahsis edilen telefondaki WhatsApp yazışmalarının işveren tarafından okunması ve bu yazışmaların iş akdinin feshinde delil olarak kullanılması üzerine iş mahkemesine başvurmuştu. Yerel mahkeme işverenin mülkiyet hakkını ön planda tutarak işçiyi haksız bulmuş, ancak Yargıtay bu kararı bozarak işçinin özel hayatının ihlal edildiğine hükmetti. Yüksek mahkeme, işverenin şirket cihazını iş dışı amaçlarla kullanmayı yasaklayan bir politika izlese dahi, kişisel yazışmaları okumasının hukuka aykırı olduğunu kaydetti.
Kararın etkileri
Emsal niteliğindeki bu karar, benzer durumdaki işçi ve işverenler için yol gösterici olacak. İş hukuku uzmanları, kararın ardından şirketlerin iç yönetmeliklerini ve iş sözleşmelerini gözden geçirmesi gerektiğini vurguluyor. Ayrıca, işverenlerin şirket cihazlarının kullanımına ilişkin açık ve net politikalar belirlemesi, çalışanları önceden bilgilendirmesi ve denetimlerin ölçülü olması gerekiyor. Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) ise kararın işverenlerin mülkiyet hakkını zedelediği yönünde eleştirilerde bulundu, ancak Yargıtay'ın kararının bağlayıcı olduğunu kabul etti.
Öte yandan, Sendikalar ve sivil toplum kuruluşları kararı memnuniyetle karşıladı. DİSK-AR Direktörü Prof. Dr. Aziz Çelik, kararın çalışanların dijital mahremiyetini güvence altına aldığını ve işveren keyfiliğinin önüne geçtiğini belirtti. Ayrıca, kararın Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarıyla uyumlu olduğunu vurguladı.
Yargıtay'ın bu kararı, sadece Türkiye'de değil, uluslararası alanda da dikkat çekiyor. Dijital mahremiyet konusundaki hassasiyetin arttığı bir dönemde, yüksek mahkemenin çalışan lehine verdiği bu karar, iş dünyasında yeni bir denge kurulmasına öncülük edebilir. Çalışanlar artık iş telefonlarında kişisel yazışmalarının izinsiz okunamayacağını bilerek hareket edebilecek.
