ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner'ın hafta sonu Moskova ve Kiev'de yürüttüğü temaslar, Rusya'nın yeni bir müzakere sürecine hazır olmadığını açıklamasıyla sonuçsuz kaldı. Washington'un "Ruslar müzakereye hazır" mesajını Kiev'e taşımasının ardından Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, dün yaptığı açıklamada yeni bir müzakere sürecinin başlatılmasının söz konusu olmadığını söyledi. Rusya'nın Kiev'e yönelik saldırıları yeniden başlarken Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, eylül sonuna doğru üçlü bir masa kurulması çağrısında bulundu.
Moskova ve Kiev arasında mekik diplomasisi
Witkoff ve Kushner, hafta sonu boyunca önce Moskova'da Rus yetkililerle, ardından Kiev'de Ukrayna yönetimiyle bir araya geldi. Görüşmelerin ana gündemi, Rusya-Ukrayna savaşında ateşkesin sağlanması ve olası bir barış sürecinin başlatılmasıydı. ABD heyeti, Moskova'dan edindiği izlenimi "Ruslar müzakereye hazır" şeklinde yorumlayarak Kiev'e taşıdı. Ancak bu iyimser mesaj, Lavrov'un açıklamalarıyla hızla çürüdü.
Lavrov, dün Rusya'nın yeni bir müzakere sürecine başlamayı planlamadığını net bir dille ifade etti. Bu açıklama, ABD'nin diplomatik çabalarının şu aşamada sonuçsuz kaldığını gösterdi. Rusya'nın tutumu, savaşın diplomatik yollarla sona erdirilmesi yönündeki beklentileri yeniden belirsizliğe sürükledi.
Rus saldırıları yeniden başladı
Diplomatik temasların sonuçsuz kalmasının hemen ardından Rusya, Kiev'e yönelik saldırılarını yeniden başlattı. Başkentteki altyapı tesislerine ve sivil yerleşim bölgelerine yönelik saldırılar, Ukrayna hava savunma sistemlerini alarma geçirdi. Ukrayna makamları, saldırılarda can kaybı ve maddi hasar meydana geldiğini bildirdi.
Rusya'nın askeri hareketliliği, diplomatik girişimlerin başarısız olduğu yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi. Kiev yönetimi, Moskova'nın müzakere masasına oturmaya niyetli olmadığını, aksine askeri baskıyı artırarak elini güçlendirmeye çalıştığını savunuyor.
Zelenski'den üçlü masa çağrısı
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, savaşın sona erdirilmesi için eylül sonuna doğru üçlü bir müzakere masasının kurulması gerektiğini söyledi. Zelenski, bu masada Ukrayna, Rusya ve ABD'nin temsil edilmesi gerektiğini belirtti. Ukrayna lideri, doğrudan diyalog olmadan kalıcı bir barışın sağlanamayacağını vurguladı.
Zelenski'nin çağrısı, ABD'nin diplomatik çabalarına yeni bir ivme kazandırma amacı taşıyor. Ancak Rusya'nın mevcut tutumu, böyle bir toplantının yakın vadede gerçekleşme ihtimalini düşürüyor. Moskova, Kiev ile doğrudan görüşmelere sıcak bakmadığını defalarca dile getirdi.
Diplomatik çıkmaz ve savaşın seyri
Witkoff ve Kushner'ın ziyareti, ABD'nin savaşı sona erdirme yönündeki diplomatik girişimlerinin son halkasıydı. Ancak Rusya'nın "savaşa devam" mesajı, bu girişimin şimdilik başarısız olduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, Moskova'nın askeri kazanımlar elde etmeden müzakere masasına oturmayacağını, bu nedenle diplomatik çözümün kısa vadede zor olduğunu değerlendiriyor.
Öte yandan, ABD iç siyasetinde de Ukrayna'ya verilen desteğin sürdürülebilirliği tartışılıyor. Trump yönetiminin önceliği, savaşı sona erdirmek ve ABD kaynaklarını başka alanlara yönlendirmek. Ancak Rusya'nın katı tutumu, bu hedefi zorlaştırıyor.
Görünen o ki, diplomatik kanallar şu an için tıkalı. Rusya'nın Kiev'e yönelik saldırıları, savaşın daha da şiddetlenebileceğini gösteriyor. Ukrayna ise Batı'dan daha fazla askeri destek talep ediyor. Eylül sonunda kurulması önerilen üçlü masa, eğer gerçekleşirse, savaşın seyrini değiştirebilecek kritik bir adım olabilir. Ancak mevcut koşullarda, tarafların aynı masaya oturması için önemli engeller bulunuyor.