İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde, Türkiye, KKTC, Arnavutluk ve Gürcistan bağlantılı faaliyet gösteren uluslararası bir suç örgütüne yönelik İstanbul merkezli 14 ilde eş zamanlı operasyon düzenlendi. Kadınları para karşılığında üreme hücrelerini satmaya yönlendiren örgütün, 41 kadın üzerinden toplam 811 kez yumurtalık satışı gerçekleştirdiği tespit edildi. Operasyon kapsamında çok sayıda şüpheli gözaltına alındı.
Örgütün Yapısı ve Faaliyet Alanları
Soruşturma dosyasına göre örgüt, Türkiye'deki kadınları yurtdışındaki alıcılara yönlendirerek yasadışı yollardan üreme hücresi temin ediyordu. Kadınlara para teklif edilerek yumurta bağışı adı altında satış yapıldığı, bu işlemlerin sağlık kurallarına aykırı koşullarda gerçekleştirildiği belirlendi. Örgütün, KKTC, Arnavutluk ve Gürcistan'da da bağlantılarının bulunduğu ve bu ülkelerdeki klinik veya aracılarla işbirliği yaptığı öne sürüldü.
İstanbul Emniyet Müdürlüğü Organize Suçlarla Mücadele Şube ekiplerinin yürüttüğü teknik ve fiziki takip sonucunda, örgütün iletişim ağları ve para transferleri deşifre edildi. Şüphelilerin, kadınları ikna etmek için sosyal medya ve online platformları kullandığı, sahte sağlık vaatleriyle kandırdığı tespit edildi.
811 Satış ve 41 Mağdur
Soruşturma kapsamında 41 kadının toplam 811 kez yumurtalık satışı yaptığı belgelendi. Bu kadınların bir kısmının maddi zorluklar nedeniyle bu yola başvurduğu, bir kısmının ise kandırıldığı ifade edildi. Sağlık Bakanlığı yetkilileri, bu tür işlemlerin yasal olmadığını ve ciddi sağlık riskleri taşıdığını vurguladı. Uzmanlar, kontrolsüz yumurta toplama işlemlerinin enfeksiyon, kısırlık ve hormonal bozukluklara yol açabileceği uyarısında bulundu.
Operasyonun ardından gözaltına alınan şüphelilerin emniyetteki işlemleri sürüyor. Örgütün lideri olduğu iddia edilen kişinin yurtdışında olduğu ve yakalanması için çalışmaların devam ettiği öğrenildi. Soruşturma, örgütün finansal kaynaklarını ve uluslararası bağlantılarını ortaya çıkarmayı hedefliyor.
Yasal Boyut ve Sağlık Riskleri
Türkiye'de üreme hücresi bağışı ve satışı, 2238 sayılı Organ ve Doku Alınması, Saklanması, Aşılanması ve Nakli Hakkında Kanun ile düzenlenmiştir. Kanuna göre, üreme hücresi bağışı yalnızca belirli sağlık kuruluşlarında ve gönüllülük esasına dayalı olarak yapılabilir; ticari amaçlı satış kesinlikle yasaktır. Ancak son yıllarda artan talepler, yasadışı yollara başvuran örgütlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlamaktadır.
Sağlık uzmanları, yumurta satışının kadın sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekiyor. Hormonal ilaçların kontrolsüz kullanımı, yumurta toplama işleminin hijyenik olmayan koşullarda yapılması ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Ayrıca, alıcılar için de genetik hastalık riski taşıyan bu tür işlemler, etik ve hukuki açıdan büyük sorunlar barındırıyor.
Operasyon, Türkiye'nin insan ticareti ve organ kaçakçılığıyla mücadeledeki kararlılığını gösterirken, konunun magazin dünyasına yansıyan boyutu da bulunuyor. Bazı ünlülerin de adının geçtiği iddiaları yetkililer tarafından doğrulanmadı.
Uzmanlardan Değerlendirme
Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji ve Genetik Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ayşe Demir, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, "Üreme hücresi ticareti, hem sağlık hem de etik açıdan kabul edilemez. Kadınların bedenleri üzerinden ticari kazanç sağlanması, insan onurunu zedeler. Bu tür örgütlerin ortaya çıkarılması sevindirici, ancak önleyici tedbirlerin artırılması gerekiyor" dedi. Demir, yasal bağış süreçlerinin şeffaf ve denetlenebilir olması gerektiğini vurguladı.
Öte yandan, Sağlık Bakanlığı'nın konuyla ilgili yeni düzenlemeler üzerinde çalıştığı ve yurtdışı bağlantılı bu tür suçlara karşı uluslararası işbirliğinin güçlendirileceği belirtiliyor. Operasyonun, benzer suç şebekelerine gözdağı vermesi bekleniyor.
Kamuoyunda da yankı uyandıran olay, sosyal medyada geniş yer buldu. Kullanıcılar, kadınların korunması ve sağlık haklarının güvence altına alınması çağrısında bulundu.
