Rusya'nın Ukrayna genelinde gerçekleştirdiği gece saldırılarında en az 9 kişi hayatını kaybetti, çok sayıda kişi yaralandı. Saldırıların en dikkat çekici hedefi, Kiev'de bulunan ve UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan Kiev Peçersk Manastırı oldu. Bin yılı aşkın tarihe sahip manastırda çıkan yangın, itfaiye ekiplerinin müdahalesiyle kontrol altına alınırken, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski saldırıyı "Hristiyan kültürüne karşı işlenmiş en ağır suçlardan biri" olarak nitelendirdi.
Saldırının ayrıntıları ve can kaybı
Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre, Rus kuvvetleri gece boyunca Kiev, Harkiv, Dnipro ve Odessa bölgelerine yönelik yoğun füze ve kamikaze drone saldırıları düzenledi. Saldırılarda en az 9 sivil hayatını kaybederken, 40'tan fazla kişi yaralandı. Kiev Belediye Başkanı Vitaliy Kliçko, başkentteki saldırılarda 3 kişinin öldüğünü, 12 kişinin yaralandığını duyurdu. Yaralıların hastanelere kaldırıldığı ve durumlarının ciddiyetini koruduğu bildirildi.
Ukrayna Hava Kuvvetleri, Rusya'nın gece boyunca 40'tan fazla seyir füzesi ve 20'ye yakın Shahed tipi drone kullandığını, bunların büyük bölümünün hava savunma sistemleri tarafından düşürüldüğünü açıkladı. Ancak bazı füzelerin hedeflerine ulaştığı ve özellikle tarihi yapıların bulunduğu bölgelerde hasara yol açtığı belirtildi.
Kiev Peçersk Manastırı'ndaki yangın ve uluslararası tepkiler
Kiev Peçersk Manastırı, 1051 yılında inşa edilmiş olup, Ukrayna'nın en önemli dini ve kültürel miraslarından biridir. Manastır, 1990 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alınmıştır. Saldırıda manastırın ana kilisesi ve çevresindeki bazı yapıların hasar gördüğü, yangının kısa sürede büyüdüğü ancak itfaiye ekiplerinin hızlı müdahalesiyle söndürüldüğü açıklandı. Olay yerine gelen Kiev Belediye Başkanı Kliçko, "Bu sadece Ukrayna'ya değil, tüm insanlık mirasına yapılmış bir saldırıdır" dedi.
Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, "Rusya, bin yıllık Hristiyan kültürünü ve dünya mirasını hedef alarak bir kez daha barbarlığını göstermiştir. Bu saldırı, insanlığa karşı işlenmiş en ağır suçlardan biridir" ifadelerini kullandı. Zelenski, uluslararası toplumu Rusya'ya karşı daha sert yaptırımlar uygulamaya çağırdı.
Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, yaptığı yazılı açıklamada, "Kültürel mirasın hedef alınması kabul edilemez. Bu saldırı, Rusya'nın uluslararası hukuku hiçe saydığının bir başka kanıtıdır" dedi. UNESCO Genel Direktörü Audrey Azoulay ise, "Dünya mirasının korunması tüm insanlığın sorumluluğudur. Rusya'nın bu saldırısını şiddetle kınıyorum" ifadelerini kullandı.
Saldırının arka planı ve stratejik önemi
Rusya'nın son haftalarda Ukrayna'nın enerji altyapısı ve kültürel miras alanlarına yönelik saldırılarını artırdığı gözlemleniyor. Uzmanlar, bu saldırıların savaşın seyrini değiştirme amacı taşıdığını belirtiyor. Kiev Peçersk Manastırı'nın hedef seçilmesi, sembolik olarak Ukrayna'nın dini ve kültürel kimliğine vurulmak istenen bir darbe olarak yorumlanıyor. Ancak uluslararası toplumun tepkisi ve Ukrayna'nın hava savunmasındaki iyileşmeler, bu saldırıların beklenen etkiyi yaratmasını engelliyor.
Saldırının ardından Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, NATO ve BM'ye acil toplantı çağrısında bulundu. Kuleba, "Rusya'nın kültürel soykırım politikası karşısında uluslararası toplumun sessiz kalmaması gerekiyor" dedi.
Rusya cephesinden ise henüz resmi bir açıklama gelmedi. Ancak Kremlin sözcüsü Dmitri Peskov daha önceki saldırılarda olduğu gibi, sivil hedeflerin vurulmadığını iddia ediyor. Bağımsız kaynaklar ise bu iddiaları yalanlıyor.
Bölgesel ve küresel etkiler
Bu saldırı, savaşın sadece askeri hedeflerle sınırlı kalmadığını, kültürel mirasın da hedef alındığını bir kez daha gösterdi. Analistler, Rusya'nın bu stratejisinin Ukrayna halkının moralini bozma ve uluslararası desteği zayıflatma amacı taşıdığını belirtiyor. Ancak geçmişte olduğu gibi bu saldırı da Ukrayna'nın savunma kararlılığını artırabilir ve Batılı ülkelerin askeri yardımını hızlandırabilir. Kiev Peçersk Manastırı'nın hasar görmesi, tüm dünyada geniş yankı uyandırdı. Birçok ülke kültür bakanlıkları ve diplomatik temsilcilikleri aracılığıyla Ukrayna'ya destek mesajları yayınladı. Türkiye Dışişleri Bakanlığı da yaptığı açıklamada, "Kültürel mirasa yönelik saldırıları kınıyor, Ukrayna'nın toprak bütünlüğüne desteğimizi yineliyoruz" ifadelerini kullandı.
Savaşın üçüncü yılına yaklaşılırken, bu tür saldırılar taraflar arasındaki uzlaşma ihtimalini daha da zorlaştırıyor. Kültürel tahribatın onarılması yıllar alabilir. Bu durum, savaşın sadece bugünü değil, gelecek kuşakların ortak mirasını da tehdit ettiğini ortaya koyuyor.
