2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarının açıklanmasıyla birlikte, tercih dönemine giren adaylar TYT puanıyla öğrenci alan 2 yıllık ön lisans programları ile AYT puanıyla öğrenci alan 4 yıllık lisans programlarını detaylı bir şekilde araştırmaya başladı. Özellikle 2 yıllık bölümler, kısa sürede iş hayatına atılmak isteyen öğrencilerin ilk tercihi olurken, 4 yıllık programlar ise akademik kariyer hedefleyenler için cazip seçenekler sunuyor. Taban puanları, başarı sıralamaları ve kontenjan bilgileri, adayların doğru tercih yapabilmesi için kritik öneme sahip.
TYT ile Girilebilecek 2 Yıllık Bölümler
TYT puanıyla öğrenci kabul eden ön lisans programları, genellikle meslek yüksekokulları bünyesinde yer alıyor. Bu programlar arasında en popüler olanlar: Bilgisayar Programcılığı, İnsan Kaynakları Yönetimi, Lojistik, Aşçılık, Adalet, Radyo ve Televizyon Programcılığı, Grafik Tasarım, İlk ve Acil Yardım, Tıbbi Dokümantasyon ve Sekreterlik, Saç Bakımı ve Güzellik Hizmetleri, Uçak Teknolojisi gibi alanlar bulunuyor. Her yıl değişen taban puanları ve başarı sıralamaları, ÖSYM tarafından yayımlanan kılavuzda yer alıyor. 2025 verilerine göre en yüksek taban puanına sahip bölümler arasında Bilgisayar Programcılığı (ortalama 300-350 puan), Adalet (280-330 puan) ve Aşçılık (260-310 puan) öne çıkıyor. Ancak puanlar üniversiteye ve şehre göre büyük farklılık gösteriyor.
AYT ile Girilebilecek 4 Yıllık Bölümler
AYT puan türlerine göre (EA, Sözel, Sayısal, Dil) lisans programlarına yerleşmek mümkün. En çok tercih edilen bölümler arasında: EA puanıyla Hukuk, İşletme, Psikoloji; Sayısal puanıyla Mühendislik (Bilgisayar, Makine, Elektrik-Elektronik), Tıp, Eczacılık; Sözel puanıyla Halkla İlişkiler, Sosyoloji, Tarih; Dil puanıyla İngiliz Dili ve Edebiyatı, Mütercim-Tercümanlık sayılabilir. Özellikle Tıp ve Hukuk gibi bölümler, yüksek taban puanları ve düşük başarı sıralamalarıyla dikkat çekiyor. 2025 yılında Tıp fakülteleri için taban puanı 500 üzerinden ortalama 490 civarında seyrederken, Hukuk için 450-480 arasında değişiyor. Mühendislik programlarında ise puan aralığı 350-450 arasında değişkenlik gösteriyor.
Tercih yapacak adayların, yalnızca taban puanlarına değil, aynı zamanda başarı sıralamalarına, kontenjan sayılarına, üniversitenin bulunduğu şehre, akademik kadroya ve mezuniyet sonrası iş olanaklarına da dikkat etmeleri gerekiyor. Ayrıca, özel yetenek sınavıyla öğrenci alan bölümler (örneğin, resim, müzik, beden eğitimi) TYT puanı ile birlikte yetenek sınavı sonucunu da dikkate alıyor. Bu nedenle adayların ilgili bölümlerin sınav takvimini yakından takip etmesi önem taşıyor.
Öte yandan, 2 yıllık bölümlerden mezun olan öğrenciler, Dikey Geçiş Sınavı (DGS) ile 4 yıllık lisans programlarına geçiş yapabiliyor. Bu da ön lisans mezunları için alternatif bir kariyer yolu sunuyor. 2026 DGS başvuru tarihleri henüz açıklanmasa da, geçmiş yıllardaki takvim dikkate alındığında haziran-temmuz aylarında başvuruların alınması bekleniyor.
Tüm bu bilgiler ışığında, adayların tercih döneminde ÖSYM'nin resmi internet sitesi ve kılavuzları dışında, üniversitelerin kendi web sitelerinden de güncel bilgileri kontrol etmeleri faydalı olacaktır. Ayrıca, rehberlik öğretmenleri ve deneyimli danışmanlardan destek almak, yanlış tercih riskini azaltabilir. Tercih listesi oluştururken ilgi ve yeteneklerin yanı sıra iş piyasasındaki talep de göz önünde bulundurulmalıdır.
