Türkiye ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki ilişkiler, son yıllarda inişli çıkışlı bir seyir izlese de, 2025 yılı itibarıyla iki ülke arasında yeni bir dönemin başladığı gözlemleniyor. Savunma sanayii, enerji iş birliği ve bölgesel güvenlik konuları başta olmak üzere pek çok alanda diyalog kanallarının açılması, Ankara ve Washington arasındaki ilişkileri yeniden şekillendiriyor.
Stratejik diyalog mekanizması yeniden canlanıyor
Türk-Amerikan ilişkilerinde en önemli adım, 2025 yılının ilk çeyreğinde yeniden başlatılan stratejik diyalog mekanizması oldu. İki ülke arasında yıllardır süren gerginliklerin ardından, diplomatik kanalların yeniden açılması, hem siyasi hem de ekonomik alanda somut sonuçlar vermeye başladı. Özellikle Suriye, Irak ve Doğu Akdeniz gibi bölgesel krizlerde ortak bir zemin bulunması, ilişkilerin normalize olmasına katkı sağladı.
Savunma sanayii ve F-16 süreci
İlişkilerin en kritik başlıklarından biri olan savunma sanayii alanında, ABD’nin Türkiye’ye F-16 modernizasyon kitlerinin satışını onaylaması, yeni dönemin en somut adımı olarak değerlendiriliyor. Türkiye’nin bu kapsamda 40 adet yeni F-16 Block 70 savaş uçağı ve 79 adet modernizasyon kiti alımına yönelik talebi, ABD Kongresi’nden geçerek yürürlüğe girdi. Bunun yanı sıra, Türkiye’nin CAATSA yaptırımları kapsamındaki bazı kısıtlamaların kaldırılması yönünde yürüttüğü diplomatik temaslar da devam ediyor.
Enerji iş birliği yeni boyut kazanıyor
Enerji alanında ise Türkiye ile ABD arasında özellikle doğal gaz ve nükleer enerji konularında iş birliği fırsatları doğuyor. Türkiye’nin enerji merkezi olma hedefi doğrultusunda, Amerikan enerji şirketlerinin Türkiye’deki yatırımları artıyor. Ayrıca, Doğu Akdeniz’deki hidrokarbon kaynaklarının paylaşımı konusunda iki ülke arasında yapıcı görüşmeler sürüyor. ABD’nin, Doğu Akdeniz’de Türkiye’nin haklarını tanıyan bir tutum benimsemeye başlaması, ilişkilerdeki yumuşamanın bir göstergesi olarak kaydediliyor.
Bölgesel konularda iş birliği
Bölgesel güvenlik konularında Türkiye ve ABD, terörle mücadele başta olmak üzere ortak adımlar atmayı sürdürüyor. Suriye’nin kuzeyinde PKK/YPG varlığına karşı Türkiye’nin güvenlik kaygıları, ABD tarafından daha fazla dikkate alınır hale geldi. Bu kapsamda, iki ülke arasında istihbarat paylaşımı ve askeri koordinasyon mekanizmaları güçlendiriliyor. Ayrıca, Ukrayna-Rusya savaşının etkileri bağlamında, Karadeniz güvenliği konusunda da Türkiye’nin arabuluculuk rolü ABD tarafından takdirle karşılanıyor.
Ekonomik ilişkiler ve ticaret hacmi
Ekonomik alanda Türkiye ile ABD arasındaki ticaret hacminin artırılması hedefleniyor. 2025 yılında iki ülke arasındaki ticaret hacminin 30 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Bunun için ortak ticaret konseyinin yeniden yapılandırılması ve yatırımcıların önündeki bürokratik engellerin kaldırılması yönünde çalışmalar devam ediyor. Özellikle teknoloji, savunma sanayii ve enerji sektörlerinde Amerikan yatırımlarının Türkiye’ye yönelmesi teşvik ediliyor.
Türk-Amerikan ilişkilerindeki bu yeni dönem, iki ülkenin de küresel ve bölgesel istikrara katkı sağlama potansiyelini artırıyor. Uzun yıllardır süren güven bunalımının aşılmasına yönelik atılan adımlar, taraflar arasındaki stratejik ortaklık ruhunu yeniden canlandırıyor. Önümüzdeki dönemde, karşılıklı ziyaretler ve üst düzey temasların sıklığının artması, bu pozitif ivmenin kalıcı hale gelmesine yardımcı olacaktır. Ancak ilişkilerin sağlam bir zemine oturması için, her iki ülkenin de birbirinin hassasiyetlerini dikkate alması ve yapıcı diyaloğu sürdürmesi büyük önem taşıyor.
