Trump yönetimi, H-1B vize başvuruları için getirilen 100 bin dolarlık ek ücreti iptal eden federal mahkeme kararını temyiz edeceğini duyurdu. Kaliforniya Kuzey Bölgesi Bölge Mahkemesi, geçtiğimiz hafta aldığı kararla söz konusu düzenlemenin yasadışı bir vergi niteliği taşıdığına hükmetmiş, ABD Çalışma Bakanlığı'nın yetkisini aştığına karar vermişti. Adalet Bakanlığı, temyiz başvurusu için hazırlıklara başladı.
Düzenleme neyi öngörüyordu?
Ekim 2020'de yürürlüğe giren düzenleme, H-1B vizesi başvurusunda bulunan işverenlerden 100 bin dolar ek ücret talep edilmesini öngörüyordu. Bu ücret, özellikle teknoloji şirketlerinin yabancı iş gücü istihdamını kısıtlamayı hedefliyordu. Düzenleme, ABD'li işçilerin ücretlerini koruma amacı taşıdığı gerekçesiyle savunulmuştu. Ancak karşıt görüşler, bunun yabancı yetenekleri caydırarak teknoloji sektörüne zarar vereceğini ileri sürmüştü.
Mahkeme kararının gerekçesi
Mahkeme, Çalışma Bakanlığı'nın bu tür bir ücreti belirleme yetkisi olmadığını, düzenlemenin Kongre tarafından onaylanmamış bir vergi olduğunu vurguladı. Ayrıca, ücretin keyfi ve değişken olduğu, işverenler üzerinde orantısız bir yük oluşturduğu ifade edildi. Kararda, H-1B programının asıl amacının 'yetenek açığını kapatmak' olduğu hatırlatıldı.
Ekonomik ve hukuki boyut
H-1B vizesi, ABD'de özellikle teknoloji şirketleri tarafından yoğun olarak kullanılıyor. Her yıl 85 bin yeni vize verilirken, başvuru sayısı bunun katbekat üzerinde seyrediyor. 100 bin dolarlık ek ücret, küçük ve orta ölçekli firmalar için caydırıcı bulunurken, büyük teknoloji şirketleri bu tutarı karşılayabiliyordu. Uzmanlar, temyiz sürecinin aylar sürebileceğini ve nihai kararın ABD Yüksek Mahkemesi'ne kadar gidebileceğini belirtiyor.
Tepkiler ve beklentiler
Düzenlemeye karşı çıkan teknoloji devleri (Google, Microsoft, Amazon gibi) mahkeme kararını memnuniyetle karşılamıştı. Öte yandan, işçi sendikaları ve korumacı gruplar temyiz başvurusunu destekliyor. Göçmen hakları savunucuları ise sürecin izlenmesi gerektiğini vurguluyor.
Temyiz başvurusu, Trump yönetiminin göçmenlik politikalarında sertleşme eğiliminin sürdüğünü gösteriyor. Ancak hukuki süreç, düzenlemenin nihai akıbeti konusunda belirsizlik yaratıyor. Şu an için H-1B başvurularında ek ücret uygulanmazken, işverenler ve çalışanlar gelişmeleri yakından takip ediyor.