ABD basınında yer alan haberlere göre, Başkan Donald Trump yönetimi, Suudi Arabistan'ın Yemen'deki İran destekli Husilere yönelik bir hava harekâtı düzenleme çağrısı üzerine askeri hazırlık başlattı. Ancak Trump, Husilerle yeni bir cephe açmanın İran ile devam eden gerilimi daha da tırmandıracağı endişesiyle saldırı emrini son anda iptal etti. Karar, Beyaz Saray içinde ve bölgesel müttefikler arasında önemli yankı uyandırdı.
Hazırlık emri verildi, iptal kararı son dakikada geldi
Edinilen bilgilere göre, Suudi Arabistan yönetimi, Yemen'de Husilerin artan saldırılarına karşı ABD'den doğrudan askeri destek talep etti. Riyad, özellikle Husilerin Suudi topraklarına yönelik füze ve insansız hava aracı saldırılarını gerekçe göstererek, ABD'nin hava harekâtına katılmasını istedi. Trump yönetimi bu talep üzerine ilgili askeri birimlere hazırlık emri verdi ve olası hedef listeleri üzerinde çalışmalar başlatıldı.
Ancak Trump, nihai karar aşamasında danışmanlarından gelen raporlar doğrultusunda fikrini değiştirdi. ABD basınına konuşan üst düzey yetkililer, Trump'ın Husilere yönelik bir saldırının İran ile zaten gergin olan ilişkileri daha da kötüleştirebileceği ve bölgede yeni bir savaş cephesi açabileceği uyarılarını dikkate aldığını belirtti. İran'ın da Husilere askeri destek sağladığı biliniyor ve olası bir ABD saldırısı, Tahran'ın doğrudan misilleme yapmasına yol açabilirdi.
İran ile savaş endişesi kararı belirledi
Trump'ın kararında, İran ile yaşanan ve zaman zaman sıcak çatışma riski taşıyan savaşın etkili olduğu ifade ediliyor. Beyaz Saray'da yapılan değerlendirmelerde, ABD'nin Yemen'de Husilere yönelik bir hava harekâtına girişmesinin, İran'ın bölgedeki vekil güçleri üzerinden misilleme yapmasına zemin hazırlayabileceği vurgulandı. Bu durumun, ABD'nin Irak ve Suriye'deki üslerini ve bölgedeki müttefiklerini riske atabileceği belirtildi.
Ayrıca, Suudi Arabistan'ın Yemen'de yürüttüğü savaşın yıllardır süren bir insani krize yol açtığı ve uluslararası toplumun bu savaşa yönelik eleştirilerinin arttığı bir dönemde, ABD'nin doğrudan müdahil olmasının Washington'un uluslararası itibarını daha da zedeleyebileceği değerlendirmesi yapıldı. Trump yönetiminin, Suudi Arabistan ile olan stratejik ortaklığı sürdürmek ile yeni bir çatışmaya girmemek arasında bir denge gözetmeye çalıştığı görülüyor.
Riyad'ın beklentileri karşılıksız kaldı
Suudi Arabistan yönetimi, ABD'nin Yemen'deki Husilere yönelik ortak bir hava harekâtına sıcak bakacağını umuyordu. Ancak Trump'ın son anda verdiği iptal kararı, Riyad'ın bu beklentisini boşa çıkardı. Suudi yetkililerden henüz resmi bir açıklama gelmedi, ancak ABD basınına yansıyan haberlere göre Riyad, Washington'un kararından duyduğu memnuniyetsizliği diplomatik kanallar aracılığıyla iletti.
Öte yandan, Trump'ın bu kararı, yönetim içindeki bazı kesimlerde eleştiriyle karşılandı. Özellikle İran'a karşı daha sert bir çizgi izlenmesini savunan isimler, Husilere yönelik bir saldırının Tahran'a güçlü bir mesaj göndereceğini savunuyordu. Ancak Trump, askeri bir maceradan kaçınmayı tercih etti.
Yemen'deki insani durum ve bölgesel denklem
Yemen, yıllardır süren iç savaşın pençesinde. Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, 2015'ten bu yana Husilere karşı operasyonlar düzenliyor. Ancak bu operasyonlar, ülkedeki insani krizi daha da derinleştirdi. Birleşmiş Milletler'e göre Yemen, dünyanın en büyük insani krizlerinden birini yaşıyor ve milyonlarca insan açlıkla karşı karşıya.
Husiler ise İran'ın bölgedeki en önemli vekil güçlerinden biri olarak görülüyor. Tahran, Husilere silah ve finansal destek sağlamakla suçlanıyor. Bu destek, Suudi Arabistan ile İran arasındaki bölgesel rekabetin bir yansıması olarak değerlendiriliyor. ABD'nin olası bir saldırısı, bu rekabeti doğrudan bir çatışmaya dönüştürebilirdi.
Trump'ın son anda verdiği iptal kararı, ABD'nin Orta Doğu'da askeri müdahaleden kaçınma yönündeki genel eğilimini de yansıtıyor. Ancak bu karar, Suudi Arabistan gibi müttefiklerin güvenlik endişelerini nasıl karşılayacağı sorusunu gündeme getiriyor. Önümüzdeki dönemde, ABD'nin Yemen politikasında nasıl bir yol izleyeceği ve İran ile gerilimin seyrinin nasıl şekilleneceği belirsizliğini koruyor.
Uzmanlar, Trump'ın bu kararının kısa vadede bölgede tansiyonu düşürebileceğini, ancak uzun vadede ABD-Suudi ilişkilerinde güven sorununa yol açabileceğini belirtiyor. Yemen'deki savaşın çözümü için diplomatik girişimlerin hızlandırılması gerektiği yönündeki çağrılar ise her geçen gün artıyor.