ABD Başkanı Donald Trump, İran'a yönelik yeni bir askeri tehditte bulunarak, ülkeyi 'bu gece çok sert vuracağız' sözleriyle uyardı. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, İran'ın bölgedeki milis güçleri aracılığıyla ABD çıkarlarına yönelik artan tehditlerine karşılık olarak bu hamlenin yapıldığı belirtildi. Gerilim, son haftalarda Basra Körfezi'nde artan askeri hareketlilikle tırmanmış durumda.
Saldırı hazırlıkları ve askeri hareketlilik
Pentagon kaynakları, Orta Doğu'da konuşlu ABD askeri varlığının son 48 saat içinde önemli ölçüde artırıldığını doğruladı. Bölgeye ek uçak gemisi ve savaş uçağı sevkiyatı yapıldığı bildirilirken, İran'a yönelik olası hava saldırılarının hedef listesinin hazır olduğu öne sürüldü. Trump'ın bu açıklaması, İsrail'in Suriye'deki İran hedeflerine yönelik son saldırılarının ardından geldi.
Uluslararası toplumdan tepkiler
BM Güvenlik Konseyi, tansiyonun düşürülmesi çağrısı yaparken, Avrupa Birliği krizi diplomatik yollarla çözme girişimlerini sürdürüyor. Rusya ve Çin, ABD'yi İran'a karşı askeri seçenekleri zorlamakla suçlayarak, 'bölgesel istikrarı tehdit eden' bu girişimlere karşı çıktıklarını duyurdu. İran tarafı ise henüz resmi bir açıklama yapmazken, Devrim Muhafızları Ordusu'nun yüksek alarmda olduğu belirtiliyor.
Geçmiş gerilimler ve olası senaryolar
ABD ile İran arasındaki gerginlik, 2018 yılında Trump'ın nükleer anlaşmadan çekilmesi ve ardından uygulanan yaptırımlarla başlamıştı. 2020 başında General Kasım Süleymani'nin öldürülmesiyle iki ülke savaşın eşiğine gelmiş, ancak son anda tırmanma durdurulmuştu. Uzmanlar, Trump'ın bu tehdidinin seçim öncesi dikkat dağıtma veya İran'ı müzakere masasına zorlama amaçlı olabileceğini yorumluyor.
Bölgede bulunan askeri analistlere göre, ABD'nin İran'a yönelik kapsamlı bir saldırı başlatması halinde, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatma veya vekil güçler aracılığıyla bölgedeki ABD üslerine misilleme yapma olasılığı bulunuyor. Bu durum, küresel petrol fiyatlarında ani yükselişe ve Orta Doğu'da geniş çaplı bir çatışmaya yol açabilir.
Tüm bu gelişmeler ışığında, Trump'ın 'bu gece çok sert vuracağız' sözleri, İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini hızlandırmasıyla birleşince, bölgede yeni bir savaşın fitilinin ateşlenmesinden endişe ediliyor. Diplomatik çabalar sürerken, dünya kamuoyu gözünü ABD-İran hattına çevirmiş durumda.
Değerlendirme: Trump'ın bu tehdidi, seçim yılında güçlü lider imajı çizme ve İran'ı pazarlık masasına çekme stratejisinin bir parçası olarak okunabilir. Ancak, geçmişteki benzer tırmanmaların kontrolden çıkma riski, bu tür açıklamaları tehlikeli kılmaktadır. İran'ın sabırlı ve hesaplı yanıtı, krizin yönetilmesinde kritik öneme sahip.
