TOKİ'nin faaliyet ve hesaplarının görüşüldüğü TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) Komisyonu'nda, sosyal konut projelerindeki gecikmeler ve konut yapımı için orman arazilerinde gerçekleştirilen ağaç kesimleri masaya yatırıldı. Komisyon toplantısında TOKİ yönetimi, sosyal konut projelerinde yaşanan aksaklıkları ve orman alanlarındaki uygulamaları kabul ederek itiraf niteliğinde açıklamalarda bulundu. Muhalefet milletvekilleri, orman katliamı olarak nitelendirdikleri duruma sert tepki gösterdi.
Sosyal Konut Projelerinde Gecikme İtirafı
TBMM KİT Komisyonu'nda TOKİ yetkilileri, sosyal konut projelerinde önemli gecikmeler yaşandığını kabul etti. Özellikle dar gelirli vatandaşlar için hayata geçirilen projelerde planlanan takvimin gerisinde kalındığı belirtildi. TOKİ yönetimi, gecikmelerin nedenleri arasında inşaat maliyetlerindeki artış, tedarik zinciri sorunları ve yer teslimindeki aksaklıkları gösterdi. Ancak muhalefet, bu açıklamaları yetersiz bularak projelerin şeffaf bir şekilde yürütülmediğini savundu.
Komisyon tutanaklarına göre, TOKİ'nin bazı projelerde sözleşme sürelerini aştığı ve teslimatların aylarca geciktiği ifade edildi. Özellikle deprem bölgelerinde yapılan konutların bir kısmının hala tamamlanamadığı, bu durumun mağduriyetlere yol açtığı dile getirildi. TOKİ yetkilileri, gecikmelerin telafi edilmesi için ek kaynak ve personel takviyesi yapıldığını belirtti.
Orman Arazilerinde Ağaç Kesimi Tartışması
Toplantının en çok tartışılan konusu ise konut projeleri için orman arazilerinin kullanılması ve buralarda yapılan ağaç kesimleri oldu. TOKİ'nin, sosyal konut inşaatları için tahsis edilen orman alanlarında gerçekleştirdiği kesimler, muhalefet milletvekilleri tarafından "orman katliamı" olarak nitelendirildi. Komisyonda TOKİ yetkilileri, yasal prosedürlere uygun hareket edildiğini ve kesilen ağaçların yerine yeni fidanlar dikildiğini savundu. Ancak muhalefet, dikilen fidanların kesilen ağaçların yerini tutmadığını ve ekosistemin geri dönüşü olmayan zararlar gördüğünü vurguladı.
CHP'li milletvekilleri, orman arazilerinin imara açılmasının Anayasa'nın 169. maddesine aykırı olduğunu belirterek, bu uygulamaların derhal durdurulması çağrısında bulundu. Ayrıca, orman köylülerinin ve çevre örgütlerinin görüşlerinin dikkate alınmadığı ifade edildi. TOKİ yönetimi ise, orman arazilerinin kullanımı için gerekli izinlerin alındığını ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile koordineli çalışıldığını öne sürdü.
Muhalefetten Sert Eleştiriler
Komisyon toplantısında muhalefet partileri, TOKİ'nin faaliyetlerine ilişkin çeşitli eleştirilerde bulundu. İYİ Parti, HDP ve CHP milletvekilleri, TOKİ'nin denetiminin yetersiz olduğunu, kurumun hesap verebilirlik ilkesinden uzaklaştığını dile getirdi. Özellikle ihale süreçlerindeki şeffaflık eksikliği ve arsa tahsislerindeki usulsüzlük iddiaları gündeme getirildi. Muhalefet, TOKİ'nin yalnızca konut üretimine odaklanması gerektiğini, ancak son yıllarda kentsel dönüşüm ve lüks konut projelerine yönelerek asli görevinden saptığını savundu.
AK Parti milletvekilleri ise TOKİ'nin Türkiye'nin konut ihtiyacını karşılamada önemli bir rol üstlendiğini ve milyonlarca vatandaşı ev sahibi yaptığını belirterek, eleştirilerin abartılı olduğunu ifade etti. TOKİ'nin sosyal devlet anlayışıyla hareket ettiğini vurgulayan iktidar milletvekilleri, gecikmelerin küresel ekonomik koşullardan kaynaklandığını söyledi.
TOKİ'nin Geçmişten Bugüne Orman Politikaları
TOKİ, kurulduğu günden bu yana birçok kez orman arazileri üzerinde konut projeleri geliştirmekle eleştirildi. Özellikle büyükşehirlerdeki orman alanları, artan nüfus ve konut ihtiyacı nedeniyle yapılaşmaya açıldı. Çevre örgütleri, bu durumun Türkiye'nin yeşil dokusuna kalıcı zararlar verdiğini ve biyolojik çeşitliliği tehdit ettiğini uzun süredir dile getiriyor. Son yıllarda iklim kriziyle mücadele kapsamında ormanların korunmasına yönelik artan hassasiyet, TOKİ'nin bu tür projelerini daha fazla tartışılır hale getirdi.
TBMM KİT Komisyonu'ndaki bu oturum, TOKİ'nin faaliyetlerinin daha yakından denetlenmesi gerektiğini bir kez daha ortaya koydu. Önümüzdeki günlerde komisyonun, TOKİ'nin orman arazilerindeki uygulamalarına ilişkin ayrıntılı bir rapor hazırlaması bekleniyor. Konuyla ilgili olarak çevre örgütlerinin de görüşlerinin alınması ve kamuoyunun bilgilendirilmesi talebi var.
Sonuç ve Değerlendirme
TOKİ'nin KİT Komisyonu'ndaki itirafları, kurumun hem sosyal konut hedeflerinde hem de çevresel duyarlılık konusunda ciddi sorunlarla karşı karşıya olduğunu gösteriyor. Gecikmeler, dar gelirli vatandaşların barınma hakkını olumsuz etkilerken, orman arazilerindeki uygulamalar ekosistem üzerinde baskı oluşturuyor. Bu noktada, TOKİ'nin şeffaf bir yönetim anlayışı benimseyerek, projelerini bilimsel veriler ve çevresel etki değerlendirmeleri ışığında planlaması gerekiyor. Ayrıca, TBMM denetiminin etkin kılınması ve kamuoyunun düzenli olarak bilgilendirilmesi, güven tesis edilmesi açısından kritik önem taşıyor. Türkiye'nin konut ihtiyacı ile doğal varlıkların korunması arasındaki dengeyi gözetmek, sürdürülebilir bir gelecek için vazgeçilmezdir.