Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM) toplam 600 milletvekili görev yapıyor. 14 Mayıs 2023'te yapılan 28. Dönem Milletvekili Genel Seçimi'nin ardından oluşan yeni Meclis'te partilerin sandalye sayıları, siyasi dengeler ve ittifaklar mercek altında. AK Parti 268, CHP 169, İYİ Parti 43, MHP 50, Yeşil Sol Parti (HDP) 61, Demokrasi ve Atılım Partisi (DEVA) 15, Gelecek Partisi 10, Saadet Partisi 10 ve Demokrat Parti 3 milletvekili ile temsil ediliyor. Ayrıca bağımsız milletvekili sayısı ise 4 olarak kayıtlara geçti. İşte partilerin sandalye dağılımı ve Meclis'in yeni yapısına dair detaylar.
AK Parti ve CHP'nin sandalye sayıları
Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti), 268 milletvekili ile TBMM'de en fazla sandalyeye sahip parti konumunda. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) ise 169 milletvekili ile ana muhalefet partisi olarak Meclis'te yer alıyor. İki parti arasındaki 99 sandalyelik fark, yasama süreçlerinde AK Parti'nin tek başına çoğunluğu sağlayamasa da en büyük grup olmasını sağlıyor. CHP, kendi milletvekillerinin yanı sıra İYİ Parti, Saadet Partisi, DEVA, Gelecek Partisi, Demokrat Parti ve bazı bağımsızlarla birlikte Millet İttifakı çatısı altında seçime girmişti. Ancak ittifak protokolü gereği her parti kendi amblemiyle seçime katıldı ve sandalyeler parti bazında dağıldı.
MHP ve İYİ Parti'nin durumu
Milliyetçi Hareket Partisi (MHP), Cumhur İttifakı ortağı olarak 50 milletvekili çıkardı. İYİ Parti ise 43 milletvekili ile Meclis'teki üçüncü büyük parti konumunda. İki parti arasındaki 7 sandalyelik fark, sağ ve milliyetçi tabanda rekabeti canlı tutuyor. MHP'nin AK Parti ile kurduğu ittifak, yasama döneminde Cumhur İttifakı'nın ortak hareket etmesini sağlıyor. İYİ Parti ise muhalefet cephesinde yer alıyor ve zaman zaman CHP ile ortak önergelere imza atıyor.
Yeşil Sol Parti ve diğer partiler
Yeşil Sol Parti (HDP'nin seçime girdiği çatı), 61 milletvekili ile Meclis'teki dördüncü büyük parti. Emek ve Özgürlük İttifakı bileşeni olan parti, Kürt siyasetinin Meclis'teki ana temsilcisi konumunda. Ayrıca DEVA Partisi 15, Gelecek Partisi 10, Saadet Partisi 10 ve Demokrat Parti 3 milletvekili ile temsil ediliyor. Bağımsız milletvekillerinin sayısı ise 4. Bu dağılım, Meclis'te hiçbir partinin tek başına anayasa değişikliği (360 oy) veya yasa çıkarma (301 oy) yeter sayısına ulaşamadığını gösteriyor. Cumhur İttifakı (AK Parti+MHP+bağımsızlar) 322 sandalyeyle basit çoğunluğa sahip ancak anayasa değişikliği için 38 oya daha ihtiyaç duyuyor.
Meclis'teki siyasi denklem
28. Dönem TBMM, siyasi partiler arası iş birliğini zorunlu kılan bir tablo sunuyor. Anayasa değişiklikleri için 400 oy gerekiyor; bu da ittifakların ötesinde partilerin ortak hareket etmesini zorunlu kılıyor. Meclis Başkanlığı seçimi, komisyon başkanlıkları ve yasa teklifleri, partiler arası pazarlıkların yoğun olduğu bir döneme işaret ediyor. Özellikle seçim barajının %7'ye düşürülmesi ve ittifak sisteminin getirdiği esneklik, küçük partilerin Meclis'te etkisini artırdı. Bu tablonun önümüzdeki dört yıl boyunca siyasetin temel belirleyicisi olması bekleniyor.
