Beş yıl önce ABD askerlerinin Kabil'den çekilmesiyle Taliban yeniden iktidara geldi. Bugün Afganistan; artan güvenlik, ekonomik büyüme, maden yatırımları ve genişleyen diplomatik ilişkilerle dikkat çekiyor. Peki bu süreçte ülke nasıl değişti? İşte rakamlar ve sahadan izlenimlerle Taliban yönetimindeki 5 yıl.
Güvenlik ve istikrar
Taliban yönetimi, ülke genelinde güvenliği sağlamak için ağır önlemler aldı. İçişleri Bakanlığı verilerine göre, silahlı çatışmalarda yüzde 80 azalma yaşandı. Bu durum, yerli ve yabancı yatırımcıların güvenini artırdı. Ancak insan hakları örgütleri, özellikle kadın hakları konusundaki kısıtlamalar nedeniyle eleştirilerini sürdürüyor.
Ekonomik büyüme ve maden yatırımları
Dünya Bankası raporuna göre, Afganistan ekonomisi 2023'te yüzde 2.5 büyüdü. Bu büyümenin arkasında büyük ölçüde maden sektörü var. Ülke, lityum, altın ve nadir toprak elementleri bakımından zengin. Çin ve İran'dan gelen yatırımlarla birlikte maden çıkarma faaliyetleri hız kazandı. Ayrıca, Kabil-İslamabad demiryolu projesi gibi altyapı yatırımları da ekonomik canlanmayı destekliyor.
Altyapı ve ticaret
Taliban yönetimi, ülke genelinde yol, baraj ve enerji projelerine ağırlık verdi. Kabil-İslamabad demiryolu projesi, Orta Asya'yı Güney Asya'ya bağlayacak stratejik bir hat olarak görülüyor. Ayrıca, Türkiye ve Katar ile ticaret anlaşmaları imzalandı. Afganistan'ın ihracatı son iki yılda yüzde 30 arttı; özellikle kuru meyve ve halı ürünleri öne çıkıyor.
Diplomatik açılım
Taliban, uluslararası alanda tanınma mücadelesini sürdürüyor. Çin ve Rusya, Kabil'de büyükelçiliklerini açarken, Türkiye de konsolosluk düzeyinde temsil ediyor. Bu ülkelerle diplomatik ilişkilerin gelişmesi, ekonomik iş birliğini artırdı. Afganistan, artık yalnızca insani kriz haberleriyle değil, yatırım fırsatlarıyla da gündeme geliyor.
Değerlendirme
Taliban yönetiminin 5. yılında Afganistan, güvenlik ve ekonomik alanlarda dönüşüm yaşarken, uluslararası toplumun insan hakları konusundaki endişeleri sürüyor. Bu ikilem, ülkenin gelecekteki istikrarını belirleyecek. Ancak mevcut tablo, ekonomik alanda atılan adımların umut verici olduğunu gösteriyor.
