Sırbistan'da yaklaşık iki yıldır devam eden yolsuzluk karşıtı öğrenci protestolarının ardından seçmenler erken parlamento seçimleri için sandık başına gitti. Başkent Belgrad başta olmak üzere ülke genelinde sandıklarda uzun kuyruklar oluştu. Cumhurbaşkanlığı görevinden ayrılarak başbakanlık için yarışan Aleksandar Vucic, uzun yıllardır süren iktidarının en büyük sınavıyla karşı karşıya. Seçim, halkın yolsuzlukla mücadele ve demokratik reform taleplerinin bir yansıması olarak görülüyor.
Yüksek katılım ve uzun kuyruklar
Seçim günü sabahın erken saatlerinden itibaren seçmenler okullara ve diğer oy kullanma merkezlerine akın etti. Özellikle büyük şehirlerde sandık başlarında uzun kuyruklar oluştu. Gözlemciler, katılımın önceki seçimlere göre belirgin şekilde yüksek olduğunu belirtiyor. Yerel saatle 07:00'de başlayan oy verme işlemi 20:00'de sona erecek. İlk resmi olmayan sonuçların gece yarısına doğru açıklanması bekleniyor. Seçim komisyonu, oy sayımının düzenli ilerlediğini ve herhangi bir usulsüzlük raporunun şu ana kadar gelmediğini duyurdu.
Vucic için kritik sınav
Aleksandar Vucic, 2014'ten bu yana başbakanlık, 2017'den itibaren de cumhurbaşkanlığı görevini yürütüyordu. Anayasa gereği cumhurbaşkanlığı görevinden ayrılarak bu seçimde başbakan adayı oldu. Sırp İlerleme Partisi'nin (SNS) lideri olan Vucic, kampanya boyunca ekonomik istikrar ve altyapı projelerini öne çıkardı. Ancak muhalefet, yolsuzluk iddiaları ve basın özgürlüğü konularında hükümeti sert şekilde eleştirdi. Kamuoyu araştırmaları, Vucic'in partisinin önde olduğunu gösterse de, muhalefetin birleşik cephe oluşturması yarışı belirsiz hale getiriyor.
Protestoların gölgesinde seçim
Seçim, 2022 sonlarında başlayan ve iki yıla yakın süredir devam eden öğrenci protestolarının gölgesinde gerçekleşiyor. Üniversite öğrencileri, hükümetin yolsuzlukla mücadelede yetersiz kaldığını ve demokratik hakların kısıtlandığını savunuyordu. Protestolar zaman zaman ülke geneline yayıldı ve muhalefet partileri bu hareketten güç aldı. Seçim kararı, artan toplumsal baskı sonucu alındı. Uluslararası gözlemciler de seçim sürecini yakından takip ediyor. Avrupa Birliği, Sırbistan'ın üyelik sürecinde demokratik standartların önemine vurgu yapmıştı.
Ekonomik ve jeopolitik bağlam
Sırbistan, Batı ile Rusya arasında denge politikası izliyor. Vucic hükümeti, AB üyelik sürecini sürdürürken Rusya'ya yönelik yaptırımlara katılmadı. Ekonomik olarak ülke, son yıllarda yabancı yatırımlarla büyüme kaydetti ancak gelir eşitsizliği ve yolsuzluk algısı hala yüksek. Seçim sonuçları, Sırbistan'ın gelecekteki yönünü belirleyecek. Yüksek katılım, seçmenlerin değişim talebini yansıtıyor olabilir. Sandık çıkış anketleri, iktidar partisinin avantajını koruduğunu gösterse de, muhalefetin oy oranındaki artış dikkat çekici. Seçim sonrası dönemde, protestoların devam edip etmeyeceği ve yeni hükümetin reform taahhütleri merak konusu.
