Sarıyer ilçesinde yıllardır süren mülkiyet hakkı ihlali, bir haberin gündeme gelmesinin ardından yargıya taşındı ve mağdur vatandaşlar lehine sonuçlandı. İstanbul Bölge İdare Mahkemesi, hazine adına tescil edilen tapuların iptali için dava açan vatandaşların başvurusunu kabul ederek, mülkiyet hakkının ihlal edildiğine hükmetti. Karar, bölgede benzer durumda olan yüzlerce kişi için emsal niteliği taşıyor.
Mahkeme kararı ve gerekçesi
İstanbul Bölge İdare Mahkemesi, 2024 yılında açılan davada, Sarıyer'in bazı mahallelerinde bulunan arazilerin, vatandaşlar tarafından uzun yıllardır kullanılmasına rağmen hazine adına tescil edilmesini mülkiyet hakkının ihlali olarak değerlendirdi. Mahkeme heyeti, kararında Anayasa'nın 35. maddesi ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 1 No'lu Ek Protokolü'nün 1. maddesine atıfta bulunarak, devletin mülkiyet hakkını koruma yükümlülüğünü hatırlattı. Davacıların, araziler üzerinde fiili tasarruflarının bulunduğu ve bu tasarrufların kesintisiz sürdüğü gerekçesiyle, tapu kayıtlarının iptaline ve davacılar adına tesciline karar verildi.
Haberin rolü ve kamuoyu baskısı
Olayın gün yüzüne çıkmasında, geçtiğimiz aylarda SÖZÜ gazetesinde yayımlanan bir haber etkili oldu. Haberde, Sarıyer'de yaşayan onlarca ailenin, dedelerinden kalan arazilerin hazine tarafından tapulanarak ellerinden alındığı ve mağduriyetlerinin sürdüğü aktarılmıştı. Haberin ardından konu sosyal medyada büyük yankı uyandırdı ve kamuoyu baskısı oluştu. Bazı milletvekilleri konuyu Meclis gündemine taşırken, sivil toplum kuruluşları da hukuki sürece destek verdi.
Avukat Hasan Yılmaz, kararın emsal teşkil edebileceğini belirterek, "Bu karar, sadece Sarıyer'de değil, Türkiye genelinde benzer mağduriyet yaşayan vatandaşlar için umut oldu. Tapu ve Kadastro Müdürlüğü'nün bundan sonra daha dikkatli olması gerekiyor" dedi. Yılmaz, ayrıca kararın kesinleşmesi halinde uygulamanın başlayacağını ve mağdurların tapularını alabileceğini söyledi.
Geçmişte yaşananlar ve çözüm süreci
Sarıyer'deki mülkiyet sorunu, 1980'li yıllarda başlayan imar affı ve kadastro çalışmaları sırasında ortaya çıktı. O dönemde birçok arazi, kamulaştırma bedeli ödenmeden hazine adına tescil edildi. Vatandaşlar yıllarca hukuk mücadelesi verdiyse de sonuç alamadı. Ancak bu dava, sürecin dönüm noktası oldu.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi yetkilileri de konuyla yakından ilgilendiklerini belirterek, "Vatandaşların mağduriyetini gidermek için belediye olarak elimizden geleni yapıyoruz. Mahkeme kararı, hakkaniyetin yerini bulması açısından önemli" açıklamasını yaptı.
Kararın ardından bölgede yaşayan vatandaşlar ise sevinçli. Mahalle sakinlerinden Ali Kaya, "Dedemden kalan topraklarımızı geri aldık. Haber olmasaydı belki de bu sonuca ulaşamayacaktık. Herkese teşekkür ederiz" dedi.
Bu karar, mülkiyet hakkı ihlallerinin yargı yoluyla çözülebileceğini gösterirken, aynı zamanda medyanın kamuoyu oluşturma gücünü de bir kez daha ortaya koydu. Benzer mağduriyetlerin yaşandığı diğer bölgelerde de vatandaşlar, bu davayı emsal göstererek harekete geçebilir.
