Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, İsrail ile kalıcı bir barış anlaşmasına varmak için çalıştıklarını belirterek, Suriye topraklarının işgal altında olmasının barış anlamına gelmeyeceğini söyledi. Şara, İsrail'in Golan Tepeleri'ni işgal etmesine atıfta bulunarak, "Golan yerine New Jersey'i verin" ifadesini kullandı. Bu açıklama, Suriye'nin İsrail ile ilişkilerini normalleştirme çabaları kapsamında geldi.
Şara'dan İsrail'e çağrı: İşgal barışla bağdaşmaz
Ahmed Şara, yaptığı yazılı açıklamada, İsrail ile kalıcı barış için müzakerelerin sürdüğünü ancak Suriye topraklarının işgal altında olmasının barışla bağdaşmadığını vurguladı. Şara, "Biz kalıcı bir barış istiyoruz. Ancak topraklarımız işgal altındayken bu mümkün değil. Golan bizim toprağımızdır. İsrail, Golan yerine New Jersey'i alsın" dedi. Bu sözler, Suriye'nin İsrail ile barış görüşmelerinde Golan Tepeleri'nin iadesini öncelikli şart olarak belirlediğini gösteriyor.
Golan Tepeleri, 1967 Altı Gün Savaşı'nda İsrail tarafından işgal edilmiş, 1981'de İsrail tek taraflı olarak ilhak etmişti. Uluslararası toplum bu ilhakı tanımıyor. Suriye, yıllardır Golan'ın iadesini talep ediyor. Ahmed Şara'nın açıklamaları, Suriye'nin yeni yönetiminin İsrail ile ilişkilerde nasıl bir yol izleyeceğine dair önemli ipuçları veriyor.
Barış görüşmeleri ve bölgesel dengeler
Suriye ile İsrail arasında doğrudan görüşmeler yıllardır kesintili olarak sürüyor. Ancak Ahmed Şara'nın cumhurbaşkanlığı döneminde bu sürecin hızlanabileceği belirtiliyor. Bölgesel uzmanlar, Suriye'nin iç savaş sonrası toparlanma sürecinde İsrail ile barış anlaşmasının ekonomik ve siyasi faydalar sağlayabileceğini, ancak Golan konusunun kritik bir engel olduğunu belirtiyor.
İsrail tarafından henüz resmi bir yanıt gelmedi. Ancak İsrail Başbakanı'nın ofisinden yapılan kısa açıklamada, "Suriye'nin barış çağrısını memnuniyetle karşılıyoruz, ancak Golan İsrail'in ayrılmaz bir parçasıdır" denildi. Bu açıklama, taraflar arasındaki pozisyon farkını gözler önüne seriyor.
Uluslararası kamuoyu, Suriye'nin barış mesajını olumlu karşıladı. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, "Suriye'nin barış yönündeki çabalarını destekliyoruz. Golan konusunda uluslararası hukuka uygun bir çözüm bulunmalı" dedi. ABD Dışişleri Bakanlığı ise, "Suriye ile İsrail arasında kalıcı barış için arabuluculuk yapmaya hazırız" açıklamasında bulundu.
Ahmed Şara'nın "Golan yerine New Jersey'i verin" sözü, aslında bir mecaz. Şara, İsrail'in Golan'ı bırakmak istememesini, ABD'nin New Jersey eyaletini vermek istememesi gibi absürt bir duruma benzetiyor. Bu ifade, Suriye'nin kararlılığını gösterirken, aynı zamanda diplomatik bir mesaj içeriyor.
Suriye'nin yeni dönemi ve barış arayışları
Ahmed Şara, Suriye'de iç savaşın sona ermesinin ardından cumhurbaşkanı oldu. Ülkeyi yeniden inşa etme ve uluslararası ilişkileri normalleştirme çabasında. İsrail ile barış, bu normalleşmenin önemli bir ayağı olarak görülüyor. Ancak Golan sorunu çözülmeden bu adımın atılması zor görünüyor.
Bölgesel analistler, Suriye'nin İsrail ile barış anlaşması yapması durumunda Lübnan, Ürdün ve Mısır gibi ülkelerle de ilişkilerin güçleneceğini, ekonomik yatırımların artacağını belirtiyor. Ancak İsrail'in Golan'dan çekilmesi konusunda ne kadar esnek olacağı belirsiz.
Suriye halkı ise, barış sürecine temkinli yaklaşıyor. Başkent Şam'da yaşayan bir esnaf, "Barış istiyoruz ama topraklarımızı vermeden değil. Golan bizimdir ve öyle kalmalıdır" dedi. Bu görüş, Suriye kamuoyunun genel eğilimini yansıtıyor.
Değerlendirme: Barış mı, işgal mi?
Ahmed Şara'nın açıklamaları, Suriye'nin İsrail ile barış konusunda istekli olduğunu ancak Golan Tepeleri'nden taviz vermeyeceğini gösteriyor. Bu durum, barış görüşmelerinin zorlu geçeceğini işaret ediyor. İsrail'in Golan'ı bırakmaya yanaşmaması, süreci kilitleyebilir. Ancak uluslararası baskı ve bölgesel dinamikler, tarafları esnekliğe zorlayabilir.
"Golan yerine New Jersey'i verin" sözü, Suriye'nin haklı davasını vurgulayan çarpıcı bir slogan olarak hafızalara kazındı. Önümüzdeki günlerde İsrail'den gelecek yanıt ve ABD'nin tutumu, barış sürecinin gidişatını belirleyecek. Suriye, toprak bütünlüğü konusunda kararlı olduğunu bir kez daha ortaya koydu.
