Küresel piyasalarda petrol fiyatlarındaki dalgalanma, yatırımcıların risk iştahını olumsuz etkilemeye devam ediyor. ABD ile İran arasındaki nükleer görüşmelerde yaşanan belirsizlik, petrol arzına ilişkin endişeleri canlı tutarken, bu durum özellikle gelişmekte olan ülke piyasalarında volatiliteyi artırıyor. Uzmanlar, petrol fiyatlarının kısa vadede yönünü belirleyecek en önemli faktörün diplomatik gelişmeler olduğunu vurguluyor.
ABD-İran görüşmelerinde son durum
ABD ve İran arasında Viyana’da devam eden dolaylı görüşmelerde henüz somut bir ilerleme kaydedilmedi. İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini sınırlandırması karşılığında yaptırımların kaldırılmasına yönelik müzakereler, tarafların talepleri arasındaki farklılıklar nedeniyle tıkanma noktasına geldi. Bu belirsizlik, petrol piyasalarında arz fazlası beklentisini zayıflatırken, fiyatları destekliyor. Brent petrol varil fiyatı, geçen hafta 75 dolar seviyesine kadar yükseldikten sonra 73 dolar civarında dengelenmeye çalışıyor.
Petrol fiyatlarının piyasalara yansıması
Petrol fiyatlarındaki yükseliş, özellikle enerji ithalatçısı ülkelerin cari açığını ve enflasyonunu olumsuz etkiliyor. Türkiye gibi gelişmekte olan ekonomilerde döviz kurları üzerindeki baskı artıyor. Borsa İstanbul’da enerji hisseleri petrol fiyatlarına paralel hareket ederken, bankacılık endeksi ise artan faiz riski nedeniyle satış baskısı altında. Küresel ölçekte ise Amerikan ve Avrupa borsaları, enerji maliyetlerinin yükselmesiyle kar marjlarının daralacağı endişesiyle dalgalı bir seyir izliyor.
Uzman yorumları ve beklentiler
Ekonomistler, petrol fiyatlarının 70-80 dolar bandında kalması durumunda küresel büyüme üzerindeki etkisinin sınırlı olacağını, ancak 80 doların üzerinde kalıcı bir yükselişin resesyon riskini artırabileceğini belirtiyor. OPEC+ ülkelerinin üretim kararları da piyasaların odağında. Suudi Arabistan ve Rusya öncülüğündeki grup, mevcut üretim kesintilerini sürdürme eğiliminde. Analistlere göre, İran’ın piyasaya dönmesi halinde arz fazlası oluşabilir ve fiyatlarda düşüş yaşanabilir. Ancak görüşmelerin sonuçsuz kalması durumunda yüksek fiyatların devam etmesi bekleniyor.
Küresel piyasalar, bir yandan merkez bankalarının faiz kararlarını, diğer yandan jeopolitik gelişmeleri takip ediyor. Petrol fiyatlarındaki belirsizlik, yatırımcıların güvenli liman arayışını da beraberinde getiriyor. Altın ve ABD tahvillerine talep artarken, hisse senedi piyasalarında temkinli bir duruş hakim. Önümüzdeki günlerde ABD ve İran arasındaki dolaylı görüşmelerden gelecek haberler, piyasaların yönü üzerinde belirleyici olacak.