Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, ülkesinin Türkiye ve Azerbaycan ile sağlıklı ilişkiler kuramaması durumunda dış politikasında ciddi bir dengesizlikle karşı karşıya kalacağını ifade etti. Paşinyan, ilişkilerin normalleşmesinin Ermenistan'a yeni ekonomik ve diplomatik fırsatlar sunacağını belirtti. Açıklamalar, bölgesel dengeler açısından kritik bir dönemde geldi.
Normalleşme sürecindeki son durum
Türkiye ile Ermenistan arasında 2021 yılında başlayan normalleşme görüşmeleri, zaman zaman hız kazansa da henüz somut bir anlaşmayla sonuçlanmadı. İki ülke arasında sınır kapılarının açılması ve diplomatik ilişkilerin tesis edilmesi için teknik düzeyde toplantılar sürüyor. Paşinyan, bu sürecin Ermenistan'ın ekonomik kalkınmasına ve bölgesel iş birliğine katkı sağlayacağını düşünüyor.
Azerbaycan ile barış süreci
Ermenistan ile Azerbaycan arasında 2020'deki Dağlık Karabağ Savaşı'nın ardından başlayan barış görüşmeleri, uluslararası arabuluculukta devam ediyor. Paşinyan, Türkiye'nin de desteklediği bu süreçte, kalıcı bir barış anlaşmasının bölge istikrarı için hayati olduğunu vurguladı. Ermenistan Başbakanı, Azerbaycan ile sınırların belirlenmesi ve ulaşım bağlantılarının açılması konularında ilerleme kaydedildiğini ancak hâlâ aşılması gereken engeller olduğunu söyledi.
Bölgesel yansımalar ve ekonomik fırsatlar
Uzmanlara göre, Türkiye ve Azerbaycan ile normalleşme, Ermenistan'ın Rusya'ya olan bağımlılığını azaltabilir ve Batı ile bağlarını güçlendirebilir. Ayrıca, enerji koridorları ve ticaret yollarının çeşitlenmesi Ermenistan'ı bölgesel bir lojistik merkezi haline getirebilir. Paşinyan hükümeti, bu fırsatları değerlendirmek için reformlara hız vermiş durumda.
Türkiye'nin tutumu
Türkiye, normalleşme için ön koşul olarak Ermenistan'ın Azerbaycan'ın toprak bütünlüğünü tanımasını ve işgal altındaki topraklardan çekilmesini şart koşuyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan daha önce yaptığı açıklamalarda, "Ermenistan ile ilişkilerin normalleşmesi için öncelikle Azerbaycan ile barışın sağlanması gerekiyor" demişti. Ankara, iki konuyu birbirinden ayrı değerlendirmiyor.
Bağımsız değerlendirme
Paşinyan'ın bu açıklamaları, Ermenistan'ın dış politikasında bir kırılma noktasına işaret ediyor. Ülke, yıllardır süren çatışma ve izolasyonun ardından bölge ülkeleriyle entegrasyon arayışında. Ancak, tarihsel güvensizlik, diaspora baskısı ve iç siyasi dinamikler normalleşmenin önündeki en büyük engeller olarak duruyor. Yine de Paşinyan'ın kararlılığı, sürecin ilerlemesi için umut verici.
