“Okulda tarikat istemiyoruz” ifadesi suç değil. Bursa 3. İdare Mahkemesi, ÇEDES projesine yönelik etkinliklere katıldığı gerekçesiyle sınıf öğretmeni Serkan Bebek'e verilen kınama cezasını iptal etti. Karar, Bölge İdare Mahkemesi tarafından da onandı. Mahkeme, öğretmenin ifadelerinin ifade özgürlüğü kapsamında olduğuna hükmetti.
Olayın geçmişi
Serkan Bebek, Bursa'nın Nilüfer ilçesinde bir ilkokulda sınıf öğretmeni olarak görev yapıyor. 2023 yılında Milli Eğitim Bakanlığı'nın uygulamaya koyduğu ÇEDES (Çevre, Doğa ve Enerji Sorumluluğu) projesine karşı düzenlenen etkinliklere katıldı. Etkinliklerde öğretmen, “Okulda tarikat istemiyoruz” sloganı attı. Bunun üzerine Milli Eğitim Bakanlığı, Bebek hakkında disiplin soruşturması başlattı. Soruşturma sonucunda öğretmene kınama cezası verildi.
Mahkemenin gerekçesi
Bursa 3. İdare Mahkemesi, kararında öğretmenin ifadelerinin Anayasa'nın 26. maddesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 10. maddesi kapsamında ifade özgürlüğü çerçevesinde olduğunu belirtti. Mahkeme, “Öğretmenin söylediği sözler, kamu yararını ilgilendiren bir konuda eleştiri niteliğindedir. Bu nedenle disiplin cezası verilmesi hukuka aykırıdır” ifadelerini kullandı.
Emsal karar
Karar, Türkiye'de eğitim alanında ifade özgürlüğü açısından emsal niteliği taşıyor. Hukukçular, mahkemenin kararının diğer benzer davalar için de yol gösterici olduğunu belirtiyor. Serkan Bebek'in avukatı, kararın ardından yaptığı açıklamada, “Bu karar, öğretmenlerin ve tüm kamu çalışanlarının ifade özgürlüğünün güvencesidir. ÇEDES projesi, laik eğitim ilkelerine aykırı uygulamaları nedeniyle eleştirilmektedir. Mahkeme bu gerçeği tescil etmiştir” dedi.
ÇEDES projesine tepkiler
ÇEDES projesi, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 2023 yılında başlatılan bir proje. Projenin amacı, öğrencilere çevre, doğa ve enerji sorumluluğu kazandırmak. Ancak projenin içeriğinde yer alan bazı dini ve manevi değerler eğitimi, laiklik ilkesine aykırı bulunarak eleştiriliyor. Eğitim sendikaları ve sivil toplum kuruluşları, projenin tarikatlara alan açtığı gerekçesiyle karşı çıkıyor. Serkan Bebek de bu eleştirilere katılan öğretmenlerden biri.
Mahkeme kararı, bu tartışmaların hukuki boyutunu da netleştirmiş oldu. Kararın ardından benzer eylemlerde bulunan öğretmenlerin de cesaretlenmesi bekleniyor. Bursa 3. İdare Mahkemesi'nin kararı, ifade özgürlüğünün demokratik bir toplumda ne kadar önemli olduğunu bir kez daha ortaya koydu. Özellikle eğitim gibi hassas bir alanda, öğretmenlerin görüşlerini açıklama özgürlüğü, mahkeme kararıyla güvence altına alındı.
