İsrail'de 31 Ekim'de yapılması planlanan genel seçimler öncesinde Kanal 12'nin yayımladığı anket, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun koltuğunu sarsıyor. Ankete göre, İsraillilerin yüzde 60'ı siyonist lidere güvenmediğini belirtirken, bu oran Netanyahu'nun siyasi kariyerindeki en düşük güven seviyelerinden biri olarak kayda geçti. Güvensizliğin temel nedeni ise Haredi (ultra-Ortodoks) erkeklerin askerlikten muaf tutulmasını öngören yasa tasarısı. Tasarı, toplumun büyük kesiminde öfke yaratırken, anket sonuçları seçimlerin kaderini belirleyecek gibi görünüyor.
Haredi muafiyeti krizi büyüyor
Netanyahu'nın koalisyon ortağı Haredi partilerinin talebiyle hazırlanan yasa tasarısı, ultra-Ortodoks Yahudileri zorunlu askerlikten muaf tutmayı hedefliyor. İsrail'de 18 yaşını dolduran herkes için zorunlu olan askerlik, Harediler için yıllardır tartışma konusu. Ancak bu kez tasarının seçim öncesi gündeme gelmesi, seküler ve dindar olmayan İsrailliler arasında büyük tepki çekti. Ankete katılanların yüzde 72'si, Haredi muafiyetinin adil olmadığını düşündüğünü ifade etti. Bu durum, Netanyahu'nun koalisyonunun geleceğini tehlikeye atarken, anketlerde muhalefet partilerinin oy oranlarının yükseldiği görülüyor.
Anketin detayları
Kanal 12'nin 1007 kişiyle yaptığı ankette, katılımcıların yüzde 60'ı Netanyahu'nun görevi bırakması gerektiğini söylerken, sadece yüzde 30'u liderliğe devam etmesini destekledi. Muhalefetteki Merkez Sol ittifakın başkanı Benny Gantz ise yüzde 35 güven oranıyla Netanyahu'yu geride bıraktı. Seçimlerde en çok oyu alacak parti sorulduğunda, Netanyahu'nun Likud Partisi yüzde 22'de kalırken, Gantz'ın partisi Ulusal Birlik yüzde 27'ye yükseldi. Aşırı sağcı partilerin toplam oyu ise yüzde 15 seviyesinde.
Netanyahu'nun tepkisi ve seçim stratejisi
Netanyahu, anket sonuçlarına ilişkin yaptığı açıklamada, 'Anketler her zaman doğru çıkmaz. Seçim günü sandıktan çıkacak sonuca odaklanmalıyız' dedi. Ancak uzmanlar, özellikle Haredi meselesinin Netanyahu'nun tabanında bile sorgulanmaya başlandığına dikkat çekiyor. Likud içinden bazı isimler, başbakanın koalisyon ortaklarına fazla taviz verdiğini düşünüyor. Seçime iki ay kala Netanyahu'nun, güvenlik ve ekonomi vaatleriyle oy kaybını durdurmaya çalışması bekleniyor.
Bağımsız değerlendirme
İsrail'de Haredi muafiyeti, derin bir toplumsal bölünmeyi temsil ediyor. Seküler vatandaşlar, bu muafiyeti eşitsizlik olarak görürken, Harediler ise dini eğitimin devamı için bu ayrıcalığı savunuyor. Netanyahu'nun bu krizi yönetememesi, siyasi geleceğini tehdit edebilir. Seçimlerin ardından koalisyon kurma ihtimali azalırken, İsrail'in uzun vadeli siyasi istikrarı da belirsizliğini koruyor. Bu anket, sadece Netanyahu'nun değil, İsrail demokrasisinin de sınandığı bir dönemin habercisi olabilir.
