NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Türkiye'nin Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) koordinasyonunda yaklaşık 3 bin şirketi kapsayan savunma sanayisi modelini "örnek alınabilecek bir yapı" olarak nitelendirdi. Rutte, Brüksel'de düzenlenen NATO Savunma Sanayii Forumu'nda yaptığı konuşmada, Türkiye'nin özellikle insansız hava araçları ve kara sistemlerinde elde ettiği başarıların müttefikler için ilham verici olduğunu söyledi. Benzer şekilde Avrupa Birliği yetkilileri de Türk savunma modelinin esnekliği ve hızlı karar alma mekanizmasını takdirle karşıladı.
Rutte'den Türkiye'ye özel vurgu
NATO Genel Sekreteri, konuşmasında Türkiye'nin savunma sanayisindeki dönüşümüne dikkat çekerek, "Türkiye, savunma ihtiyaçlarını yerli kaynaklarla karşılama konusunda önemli bir mesafe kat etti. Kamu-özel sektör iş birliği modeli ve SSB'nin koordinasyon kabiliyeti, birçok müttefik ülke için yol gösterici olabilir" dedi. Rutte, özellikle Baykar ve ASELSAN gibi firmaların küresel pazardaki başarısının, Türkiye'nin savunma ekosisteminin ne kadar sağlıklı işlediğini gösterdiğini ifade etti.
AB'den yerli üretim çağrısı
Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ise AB savunma politikalarında Türkiye'nin model alınabileceğini belirterek, "Türkiye, savunma alanında dışa bağımlılığı azaltarak kendi kendine yeterlilik yolunda önemli adımlar attı. AB olarak ortak savunma projelerinde bu deneyimden faydalanabiliriz" dedi. Borrell, özellikle Türkiye'nin insansız sistemlerdeki üretim kapasitesinin AB'nin eksikliklerini gidermede rol oynayabileceğini vurguladı.
Türk savunma modelinin ana hatları
Türkiye'nin savunma sanayisi modeli, Savunma Sanayii Başkanlığı çatısı altında yaklaşık 3 bin firmanın koordineli çalışmasına dayanıyor. SSB, proje bazlı fonlama, Ar-Ge teşvikleri ve ihracat desteğiyle ekosistemi yönlendirirken, özel sektör firmaları da esneklik ve yenilikçilik sağlıyor. Bu model sayesinde Türkiye, son 20 yılda savunma ihracatını 250 milyon dolardan 5,5 milyar dolara çıkardı. Öne çıkan ürünler arasında Bayraktar TB2 SİHA, Kızılelma insansız savaş uçağı ve Altay ana muharebe tankı yer alıyor.
Uluslararası yankılar
NATO ve AB'nin bu övgüleri, Türkiye'nin savunma sanayisindeki başarısının uluslararası alanda giderek daha fazla takdir topladığını gösteriyor. Geçtiğimiz aylarda Ukrayna, Polonya ve bazı Körfez ülkeleri Türk savunma ürünlerine yoğun ilgi göstermişti. Uzmanlar, Türkiye'nin modelinin özellikle orta ölçekli ülkeler için cazip olduğunu belirtiyor. Ancak bazı analistler, bu başarının sürdürülebilir olması için kritik teknolojilerde yerlilik oranının artırılması gerektiğine dikkat çekiyor.
Türkiye'nin savunma modeli, hem kamu otoritesinin etkin koordinasyonu hem de özel sektörün inovasyon gücünü birleştiren nadir örneklerden biri olarak öne çıkıyor. NATO ve AB'nin bu yapıyı örnek almak istemesi, Türkiye'nin savunma politikalarının küresel savunma mimarisinde giderek daha fazla söz sahibi olduğunu kanıtlıyor. Önümüzdeki dönemde Türkiye'nin bu modeli ihraç etmesi ve uluslararası iş birliklerini derinleştirmesi bekleniyor.
