Yer bilimci Prof. Dr. Naci Görür'ün olası Marmara depremi için yaptığı “Büyük depremi tez zamanda bekliyoruz” açıklaması, jeoloji uzmanı Dr. Ramazan Demirtaş'ın sert tepkisine yol açtı. Demirtaş, Görür'ün ifadelerinin bilimsel bir temeli olmadığını belirterek, “Deprem bilimi hiç bu kadar zulüm görmemişti” dedi. İki bilim insanı arasındaki tartışma, Türkiye'nin deprem gerçeğini ve bilimsel iletişimin sınırlarını yeniden gündeme taşıdı.
Tartışmanın perde arkası
Prof. Dr. Naci Görür, katıldığı bir televizyon programında Marmara Denizi'nde beklenen büyük depreme ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Görür, “Marmara'da 7'nin üzerinde bir deprem bekliyoruz. Bunu tez zamanda görebiliriz” ifadelerini kullandı. Görür'ün bu sözleri kısa sürede sosyal medyada geniş yankı bulurken, özellikle İstanbul ve çevre illerde yaşayan vatandaşlar arasında tedirginliğe neden oldu.
Ancak jeoloji mühendisi Dr. Ramazan Demirtaş, Görür'ün açıklamalarına sert bir dille karşı çıktı. Demirtaş, kişisel sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Bilimsel veri olmadan ‘tez zamanda’ gibi muğlak ifadeler kullanmak halkı korkutmaktan başka bir işe yaramaz. Deprem bilimi hiç bu kadar zulüm görmemişti” ifadelerine yer verdi.
Bilimsel yaklaşım farkı
İki bilim insanı arasındaki bu tartışma, Türkiye'de deprem tahminlerinin nasıl yapılması gerektiğine dair önemli bir fikir ayrılığını ortaya koyuyor. Prof. Dr. Görür, uzun yıllardır Marmara Bölgesi'nde büyük bir depremin kaçınılmaz olduğunu vurgularken, Dr. Demirtaş ise bu tür kesin ifadelerin bilimsel olarak karşılığı olmadığını savunuyor.
Deprem uzmanları, Marmara Denizi tabanında yapılan son araştırmalara göre, bölgede 7'nin üzerinde bir depremin her an meydana gelebileceğini ancak bunun ne zaman olacağının bilinemeyeceğini belirtiyor. Bilim dünyasında depremlerin önceden tahmin edilmesi konusunda henüz kesin bir yöntem bulunmuyor.
Dr. Demirtaş, açıklamasında ayrıca, “Deprem bilimi, halkı paniğe sürükleyecek değil, bilinçlendirecek şekilde kullanılmalıdır. Aksi takdirde toplumda deprem korkusu ve çaresizlik hissi artar” dedi.
Siyasi ve toplumsal yansımalar
Bu tartışma, Türkiye'de deprem politikalarının da sorgulanmasına neden oldu. Muhalefet partileri, iktidarı deprem hazırlıkları konusunda yetersiz olmakla suçlarken, bilim insanları arasındaki bu ayrışma da kamuoyunda kafa karışıklığı yaratıyor. Ancak uzmanlar, asıl meselenin bireysel tartışmalar değil, depreme karşı alınacak somut önlemler olduğunu vurguluyor.
İstanbul başta olmak üzere Marmara Bölgesi'nde yaşayan milyonlarca kişi, olası bir depremde can ve mal kaybını en aza indirmek için kentsel dönüşüm ve yapı denetimi gibi konularda acil adımlar atılmasını bekliyor. Bilim insanlarının ortak görüşü, mevcut yapı stokunun büyük bir depreme dayanıklı olmadığı yönünde.
Öte yandan, Prof. Dr. Görür'ün “tez zamanda” ifadesi, bazı çevrelerce siyasi bir mesaj olarak da yorumlandı. Görür, daha önce yaptığı açıklamalarda deprem riskine karşı hükümete çağrıda bulunmuştu.
Bağımsız değerlendirmelere göre, bu tartışma deprem biliminin doğası gereği belirsizlikler içerdiğini bir kez daha hatırlatıyor. Bilim insanlarının toplumu bilgilendirirken sorumlu davranması, hem kamusal güven hem de bilimin itibarı açısından kritik önem taşıyor. Deprem gerçeğiyle yaşamak zorunda olan Türkiye'de, bilimsel tartışmaların yapıcı bir zeminde yürütülmesi, toplumun doğru bilgiye ulaşması için elzemdir.
