İstanbul'da toplu taşıma araçlarında nakit ödeme dönemi sona eriyor. İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin (İBB) başlattığı yeni uygulama ile minibüslerde kredi kartı ve banka kartı ile ödeme yapılabilecek. Araçlara yerleştirilen POS cihazları sayesinde yolcular, bilet ücretlerini temassız olarak ödeyebilecek. Uygulama, ilk etapta belirli hatlarda pilot olarak başlatıldı ve önümüzdeki aylarda tüm minibüslerde yaygınlaştırılması hedefleniyor. Bu adım, toplu taşımada dijitalleşme sürecinin önemli bir parçası olarak görülüyor.
Uygulama Nasıl Çalışıyor?
Minibüslerdeki yeni sistem, sürücü kabinine yerleştirilen POS cihazları üzerinden çalışıyor. Yolcular, İstanbulkart'ın yanı sıra kredi kartı veya banka kartlarını cihaza yaklaştırarak ödeme yapabiliyor. Temassız özellikli kartlar için işlem birkaç saniye içinde tamamlanıyor. Ayrıca, mobil cüzdan uygulamaları üzerinden de ödeme kabul ediliyor. İBB yetkilileri, sistemin özellikle turistler ve İstanbulkart'ı olmayan vatandaşlar için büyük kolaylık sağlayacağını belirtiyor. Pilot uygulama kapsamında, seçilen minibüs hatlarında günlük ortalama 500'ün üzerinde kartlı işlem gerçekleştirildiği bildirildi.
Minibüs esnafı ise uygulamadan memnun. Daha önce nakit para taşıma ve para üstü verme gibi zorluklarla karşılaştıklarını belirten sürücüler, POS cihazlarının hem zaman kazandırdığını hem de güvenliği artırdığını ifade ediyor. Bir minibüs şoförü, "Artık para üstü hazırlamak zorunda kalmıyoruz. Yolcular da kartla ödeme yapabildiği için memnun. Özellikle akşam saatlerinde nakit bulundurma stresi ortadan kalktı" dedi.
Dijitalleşme Adımları ve Gelecek Planları
İstanbul'da toplu taşımada dijital ödeme sistemleri son yıllarda hızla yaygınlaşıyor. Metro, tramvay, otobüs ve vapurlarda İstanbulkart kullanımı zaten yaygınken, minibüslerde nakit ödeme alışkanlığı devam ediyordu. İBB'nin bu hamlesi, minibüsleri de dijital ekosisteme dahil etmeyi amaçlıyor. Yetkililer, ilerleyen dönemde tüm minibüs hatlarında POS cihazlarının standart hale geleceğini ve hatta QR kod ile ödeme gibi alternatiflerin de değerlendirildiğini aktardı.
Uzmanlar, bu tür uygulamaların kayıt dışı ekonomiyle mücadelede de etkili olabileceğini vurguluyor. Nakit ödemelerin kayıt altına alınması, hem denetim hem de vergilendirme açısından önem taşıyor. Ayrıca, pandemi sonrası temassız ödeme alışkanlığının arttığı bir dönemde, toplu taşımada kartlı ödeme seçeneğinin sunulması hijyen açısından da olumlu karşılanıyor.
Öte yandan, bazı yolcular POS cihazlarının her araçta bulunmamasından şikayetçi. Uygulamanın tüm hatlara yayılması için belirli bir geçiş süreci öngörülüyor. İBB, minibüs kooperatifleriyle iş birliği içinde cihaz temini ve eğitim çalışmalarını sürdürüyor. Hedef, yıl sonuna kadar İstanbul'daki minibüslerin tamamında POS cihazlarının aktif hale getirilmesi.
Benzer uygulamaların diğer büyükşehirlerde de hayata geçirilmesi bekleniyor. Ankara, İzmir ve Bursa gibi şehirlerde de toplu taşımada kartlı ödeme sistemlerinin yaygınlaştırılması için çalışmalar olduğu biliniyor. Minibüslerde POS cihazı dönemi, Türkiye'de toplu taşımanın geleceği açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
