Genel Sağlık Sigortası (GSS) primi, mezuniyet sonrası gençler için önemli bir mali yük haline geliyordu. Ancak Resmi Gazete'de yayımlanan yeni düzenleme ile lise ve üniversite mezunlarına 2 yıl süreyle GSS primi muafiyeti tanındı. Muafiyetten yararlanmak için belirli yaş ve yıl şartlarını sağlamak gerekiyor. Peki bu şartlar neler? Hangi mezunlar bu avantajdan faydalanabilecek?
Kimler yararlanabilir?
Yeni düzenlemeye göre, lise veya üniversiteden mezun olan gençler, mezuniyet tarihinden itibaren 2 yıl boyunca GSS primi ödemeyecek. Ancak bu muafiyet için yaş sınırı da bulunuyor. Lise mezunları için üst yaş sınırı 20, üniversite mezunları için ise 25 olarak belirlendi. Yani lise mezunu bir genç 20 yaşını doldurana kadar, üniversite mezunu bir genç ise 25 yaşını geçmemişse 2 yıl GSS primi ödemekten muaf olacak.
Başvuru ve uygulama detayları
Muafiyet otomatik olarak uygulanmayacak. Gençlerin SGK'ya başvurarak GSS tescillerini yaptırmaları ve muafiyet talebinde bulunmaları gerekiyor. Başvuru sırasında mezuniyet belgesi ve kimlik fotokopisi istenecek. Muafiyet süresi boyunca gençler sağlık hizmetlerinden ücretsiz yararlanmaya devam edecek. Ancak muafiyet bitiminde, eğer işe girilmemişse GSS primi ödeme yükümlülüğü başlayacak.
Neden bu düzenleme yapıldı?
Genç işsizliğin yüksek olduğu bir dönemde, mezuniyet sonrası iş bulma sürecinde gençlerin üzerindeki mali yükü azaltmak amaçlanıyor. Özellikle staj veya düşük ücretli işlerde çalışan gençler için GSS primi ek bir külfet oluşturuyordu. Bu düzenleme ile gençlerin iş arama sürecinde sağlık güvencesinden mahrum kalmamaları hedefleniyor.
Uzmanlar, muafiyetin gençlerin sigorta bilincini artırması ve kayıt dışı istihdamı azaltması açısından da önemli olduğunu belirtiyor. Ancak muafiyet süresinin sadece 2 yıl olması, uzun vadeli bir çözüm olmadığı eleştirilerini de beraberinde getiriyor.
Değerlendirme
Mezun gençlere yönelik GSS prim muafiyeti, kısa vadede rahatlatıcı bir adım olsa da kalıcı istihdam politikalarının önünü almamalı. Gençlerin iş gücüne katılımını artırmak için daha kapsamlı teşvikler ve eğitim-istihdam bağlantısını güçlendiren reformlar hayata geçirilmelidir. Aksi halde, 2 yıl sonra aynı sorunla tekrar karşılaşılması kaçınılmaz olacaktır.