TBMM Dilekçe Komisyonuna yapılan başvurular arasında, 60 yaş ve üzerindeki vatandaşlara yeşil pasaport hakkı tanınması talebi yer aldı. Edinilen bilgiye göre, komisyona iletilen dilekçede, bu yaş grubundaki vatandaşların seyahatlerinde kolaylık sağlanması ve yeşil pasaporttan yararlanmaları gerektiği ifade edildi. Başvuru, son dönemde dilekçe komisyonuna gelen talepler arasında dikkat çeken konulardan biri oldu.
Yeşil Pasaport Nedir, Kimlere Verilir?
Yeşil pasaport, resmi olarak "hususi damgalı pasaport" adıyla bilinen ve belirli kamu görevlileri ile bunların eş ve çocuklarına verilen bir pasaport türüdür. 5682 sayılı Pasaport Kanunu'na göre, yeşil pasaport hakkı; milletvekilleri, bakanlar, yüksek yargı organları üyeleri, belirli unvanlardaki kamu görevlileri ve emeklileri gibi gruplara tanınıyor. Bu pasaport, vize muafiyeti bulunan ülkelere seyahatte önemli bir avantaj sağlıyor. Ancak 60 yaş ve üzeri tüm vatandaşlara yönelik genel bir hak henüz mevcut değil.
Dilekçe Komisyonuna gelen talep, bu hakkın yaşlı vatandaşlara da genişletilmesini içeriyor. Başvuruda, 60 yaş üstü bireylerin seyahatlerinde bürokratik engellerle karşılaştığı, yeşil pasaportun onlara büyük kolaylık sağlayacağı vurgulanıyor. Özellikle emeklilerin yurt dışı seyahatlerinde vize işlemleriyle uğraşmak zorunda kaldığı belirtiliyor.
Dilekçe Komisyonu ve Süreç Nasıl İşliyor?
TBMM Dilekçe Komisyonu, vatandaşlardan gelen başvuruları inceleyerek ilgili kurumlara yönlendirme veya görüş bildirme yetkisine sahip. Komisyona yapılan başvurular, kabul edilmesi halinde ilgili bakanlıklara gönderiliyor ve yasal düzenleme önerisi olarak gündeme gelebiliyor. Ancak bu tür taleplerin hayata geçmesi için yasal düzenleme şart. Şu an için 60 yaş üstü vatandaşlara yeşil pasaport verilmesine ilişkin bir yasa teklifi bulunmuyor.
Dilekçe Komisyonu'na 2023 yılı içinde çok sayıda başvuru yapıldığı biliniyor. Bu başvurular arasında eğitim, sağlık, sosyal güvenlik ve seyahat özgürlüğü gibi konular öne çıkıyor. Son başvuru, özellikle yaşlı nüfusun seyahat haklarına ilişkin beklentilerini yansıtması açısından önem taşıyor.
Uzmanlar Ne Diyor?
Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan kamu hukuku uzmanları, yeşil pasaport hakkının genişletilmesinin idari ve mali yük getirebileceğine işaret ediyor. Ancak yaşlı vatandaşların seyahat özgürlüğünün kolaylaştırılmasının sosyal devlet ilkesi açısından olumlu bir adım olabileceği de dile getiriliyor. Pasaport Kanunu'nda yapılacak bir değişiklikle 60 yaş üstü vatandaşlara yeşil pasaport verilmesinin mümkün olduğu, ancak bunun kapsamlı bir düzenleme gerektirdiği belirtiliyor.
Öte yandan, benzer taleplerin bazı sivil toplum kuruluşları tarafından da dile getirildiği biliniyor. Emekli dernekleri, özellikle emekli vatandaşların yurt dışı seyahatlerinde vize kolaylığı sağlanması için çeşitli kampanyalar yürütüyor. Bu taleplerin Meclis gündemine taşınması halinde, konunun daha geniş bir şekilde tartışılması bekleniyor.
Sonuç ve Beklentiler
TBMM Dilekçe Komisyonu'na iletilen başvuru, 60 yaş ve üstü vatandaşlar için yeşil pasaport talebini gündeme getirdi. Şu aşamada sadece bir dilekçe olarak kayıtlara geçen talep, ilgili komisyonun değerlendirmesi sonrası ilgili kurumlara iletilebilir. Ancak yasal bir düzenleme yapılmadıkça yeşil pasaport hakkının bu yaş grubuna tanınması mümkün görünmüyor. Kamuoyunda konuya ilişkin tartışmaların önümüzdeki günlerde devam etmesi bekleniyor.