Tekirdağ kıyılarında, halk arasında 'sahanda yumurta' olarak bilinen Cotylorhiza tuberculata türü denizanası görüntülendi. Marmara Denizi'nde nadir rastlanan bu tür, deniz ekosistemi ve iklim değişikliği açısından önemli ipuçları sunuyor. Görüntüler, bölgede dalış yapan vatandaşlar tarafından kaydedildi ve kısa sürede sosyal medyada yayıldı.
Akdeniz Kökenli Tür, Marmara'da Ne Arıyor?
Cotylorhiza tuberculata, genellikle Akdeniz ve Ege Denizi'nde yaygın olan bir denizanası türü. Şemsiyesi sarımsı kahverengi olup ortasında parlak sarı bir çıkıntı bulunuyor; bu görünümüyle sahanda yumurtaya benzetiliyor. Türün Marmara'da görülmesi, deniz suyu sıcaklığının artması ve akıntı sistemlerindeki değişimlerle ilişkilendiriliyor. Uzmanlar, bu türün insan sağlığına ciddi bir tehdit oluşturmadığını, ancak ekosistem dengesi açısından takip edilmesi gerektiğini vurguluyor.
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi'nden deniz bilimci Dr. Ayşe Yılmaz, "Bu tür genellikle sıcak sularda yaşar. Marmara'da görülmesi, su sıcaklığının mevsim normallerinin üzerinde seyretmesinden kaynaklanıyor olabilir. Ayrıca, küresel ısınma nedeniyle Akdeniz'den göç eden türler arasında yer alıyor." dedi. Yılmaz, vatandaşların denizanasına dokunmaktan kaçınmasını, temas halinde ise bol su ile yıkamalarını önerdi.
Marmara Denizi'nde Artan Denizanası Popülasyonu
Son yıllarda Marmara Denizi'nde denizanası popülasyonunda artış gözlemleniyor. Özellikle müsilaj sorunuyla gündeme gelen bölgede, denizanası türlerinin çeşitliliği de dikkat çekiyor. 2021'de yaşanan müsilaj felaketi sonrası deniz ekosistemi hâlâ toparlanma sürecinde. Uzmanlar, denizanası artışının aşırı avlanma, kirlilik ve iklim değişikliği gibi faktörlerden kaynaklanabileceğini belirtiyor.
İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi'nden Prof. Dr. Mehmet Kaya, "Denizanası türlerindeki değişim, deniz suyu kalitesindeki bozulmayı gösteren biyolojik bir sinyal olabilir. Cotylorhiza tuberculata gibi türlerin Marmara'da kalıcı hale gelmesi, yerli türler üzerinde baskı oluşturabilir." ifadelerini kullandı.
Vatandaşlar Ne Yapmalı?
Denizanasıyla karşılaşan vatandaşların panik yapmaması gerektiğini belirten uzmanlar, şu uyarılarda bulunuyor:
- Denizanasına çıplak elle dokunmayın.
- Temas halinde deniz suyu veya sirke ile bölgeyi yıkayın.
- Şiddetli alerjik reaksiyon durumunda en yakın sağlık kuruluşuna başvurun.
- Görüntülediğiniz denizanalarını ilgili kurumlara bildirin.
Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi yetkilileri, kıyı şeridinde inceleme başlattıklarını ve durumun takip edildiğini açıkladı. Belediye, vatandaşları denizanaları konusunda bilgilendirmek için broşür dağıtımı yapacaklarını duyurdu.
İklim Değişikliğinin Denizlere Etkisi
Akdeniz Havzası, iklim değişikliğinden en çok etkilenen bölgeler arasında yer alıyor. Deniz suyu sıcaklıklarının artması, tropikal türlerin kuzeye doğru ilerlemesine neden oluyor. Bu durum, Marmara ve Karadeniz'de yeni türlerin görülmesine yol açıyor. Uzmanlar, bu türlerin ekosisteme etkilerinin uzun vadede izlenmesi gerektiğini söylüyor.
Önümüzdeki süreçte, denizanası popülasyonundaki değişimlerin düzenli olarak raporlanması ve halkın bilinçlendirilmesi büyük önem taşıyor. Marmara Denizi'nin korunması için atılacak adımlar, sadece bölge için değil, ülke genelindeki deniz ekosistemi için de kritik.
