Manisa'nın Gediz Ovası'nda geçen hafta başlayan domates hasadı, bölgede kurutmalık domates mesaisini de beraberinde getirdi. Tarlalara serilen kırmızı domatesler, adeta kırmızı bir halı görüntüsü oluştururken, güneşte kurutulan ürünler başta Avrupa ülkeleri olmak üzere 91 ülkeye ihraç ediliyor. Türkiye'nin domates üretiminde önemli merkezlerinden biri olan Manisa, bu yıl rekolte beklentisiyle üreticilerin yüzünü güldürüyor.
Gediz Ovası'nda Kurutmalık Domates Sezonu
Manisa'nın Salihli, Akhisar, Turgutlu ve Alaşehir ilçelerinde yaygın olarak yapılan domates üretimi, bölge ekonomisinin can damarı durumunda. Her yıl Ağustos ayında başlayan hasat, kurutmalık domates için özel bir önem taşıyor. Üreticiler, tarladan topladıkları domatesleri belirli bir süre güneşte bekletiyor, ardından çekirdeklerini çıkarıp kurumaya bırakıyor. Bu yıl hava koşullarının uygun gitmesi nedeniyle kurutma işleminin daha verimli geçtiği belirtiliyor. Bölgedeki üreticilerden Ali Yılmaz, “Bu yıl domateslerimiz çok kaliteli. Güneş bol, kurutma süreci hızlı ilerliyor. İnşallah iyi fiyattan satarız” dedi.
91 Ülkeye İhracat: Avrupa Başı Çekiyor
Manisa'da üretilen kurutulmuş domatesler, dünya genelinde geniş bir pazar buluyor. Özellikle İtalya, Almanya, Fransa, İngiltere ve ABD gibi ülkeler, Türk kurutmalık domateslerine yoğun ilgi gösteriyor. Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre, Manisa'dan geçen yıl yaklaşık 200 milyon dolarlık kurutulmuş domates ihracatı gerçekleştirildi. Bu yıl hedefin 250 milyon dolar olduğu ifade ediliyor. Ege Kuru Meyve ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Birol Celep, “Manisa, dünya kuru domates pazarının yüzde 40'ını karşılıyor. Bu ürün, ülkemiz için stratejik bir ihracat kalemi haline geldi. Özellikle Avrupa Birliği ülkeleri, organik ve doğal ürünlere verdiği önem nedeniyle Bizim domatesleri tercih ediyor” şeklinde konuştu.
Üreticilere Destek ve Rekolte Beklentisi
Kurutmalık domates üretimi, yoğun emek isteyen bir süreç. Üreticiler, tarlada başlayan ve paketleme tesislerine kadar devam eden bu süreçte, kadın işçilerin yoğun olarak çalıştığını belirtiyor. Tarım ve Orman Bakanlığı, son yıllarda kurutmalık domates üreticilerine verdiği destekleri artırdı. Bunun yanı sıra, üreticilerin pazarlama gücünü artırmak amacıyla kooperatifleşme teşvik ediliyor. Bu yıl rekoltenin geçen yıla göre yüzde 15 artması bekleniyor. Ancak üreticiler, girdi maliyetlerindeki artışın karlılığı olumsuz etkilediğine dikkat çekiyor. Salihli Ziraat Odası Başkanı Cemal Çelik, “Domates fidesi, gübre ve işçilik maliyetleri arttı. Bu durum, üreticinin kazancını düşürüyor. Devletin desteklerinin artarak devam etmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Kurutulmuş Domatesin Yolculuğu
Kurutulmuş domates, gıda sanayisinde pizza, makarna sosu, salata ve atıştırmalık olarak kullanılıyor. Ayrıca son yıllarda sağlıklı beslenme trendiyle birlikte tüketimi artıyor. Manisa'dan ihraç edilen kurutmalık domatesler, önce paketleme tesislerinde işleniyor, ardından uluslararası standartlara uygun şekilde paketlenerek soğuk hava depolarında muhafaza ediliyor. İhracat sürecinde, AB'nin gıda güvenliği ve hijyen kriterleri titizlikle uygulanıyor. Bu da Türk ürününün dünya pazarındaki itibarını artırıyor.
Yerel Ekonomiye Katkı ve Kadın İstihdamı
Kurutmalık domates sektörü, Manisa'da binlerce kişiye iş imkanı sağlıyor. Özellikle kadın işçiler, tarladan paketlemeye kadar her aşamada aktif rol alıyor. Bu durum, kırsal kesimde kadın istihdamının artmasına katkıda bulunuyor. Bölgedeki işletmeler, kadınların el emeği göz nuru ürünleriyle uluslararası pazarda başarılı olduklarını vurguluyor. Salihli'deki bir paketleme tesisinde çalışan Hatice Kara, “Bu iş sayesinde aile bütçemize katkı sağlıyoruz. Hem evimize yakın hem de kazanç elde ediyoruz. Domatesleri elledikçe kurutuyoruz, bu bir sanat” dedi.
Türkiye’nin Tarımsal İhracattaki Gücü
Türkiye, tarımsal üretimde dünyanın önde gelen ülkelerinden biri. Domates, ülkemizin en fazla üretilen sebzeleri arasında yer alıyor. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, geçen yıl ülkemizde yaklaşık 13 milyon ton domates üretildi ve bunun önemli bir bölümü Manisa başta olmak üzere Ege Bölgesi'nde gerçekleştirildi. Kurutulmuş domates ihracatı, tarımsal ürünler içinde yüksek katma değerli bir kalem olarak dikkat çekiyor. Uzmanlar, Türkiye'nin bu alandaki rekabet gücünü artırması halinde dünya pazarındaki payını daha da büyütebileceğini belirtiyor.
Gelecek Vizyonu
Kurutmalık domates sektörü, teknolojik yatırımlar ve hijyen standartlarının yükseltilmesiyle daha da gelişme potansiyeli taşıyor. Organik üretim ve katma değerli ürün geliştirme gibi alanlarda yapılacak yatırımlar, ihracat gelirlerini artırabilir. Ayrıca, iklim değişikliğinin olumsuz etkilerine karşı alınabilecek önlemler, üretimin sürdürülebilirliği açısından önem taşıyor. Türkiye'nin tarımsal üretimdeki bu gücü, küresel gıda güvenliğine de katkı sağlıyor. Manisa'daki üreticiler, bir yandan hasat heyecanı yaşarken, bir yandan da ürünlerinin dünyanın dört bir yanındaki sofraları süsleyeceği günü iple çekiyor.