Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, ABD Başkanı Donald Trump'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen tüm kargo gemilerinden yüzde 20 geçiş ücreti alınacağı yönündeki açıklamasına sert tepki gösterdi. Lula, bu adımı "korsanlık" olarak nitelendirirken, Trump'ın girişiminin uluslararası hukukun açık ihlali olduğunu söyledi. Brezilya lideri, küresel ticaretin bu tür tek taraflı müdahalelerle sekteye uğratılamayacağını vurguladı.
Trump'ın Yeni Ticaret Hamlesi Tartışma Yarattı
Trump yönetiminin Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan her türlü kargo için yüzde 20 oranında vergi alınmasını öngören planı, uluslararası toplumda geniş yankı uyandırdı. Hürmüz Boğazı, dünya petrolünün yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği stratejik bir su yolu olarak biliniyor. ABD'nin bölgedeki askeri varlığına dayanarak bu ücreti uygulayabileceğini belirten Trump, bunun ABD'ye yıllık milyarlarca dolar gelir sağlayacağını iddia etmişti. Ancak Lula, bu hamlenin uluslararası deniz ticaretini ve özellikle gelişmekte olan ülkeleri olumsuz etkileyeceğini vurguladı.
Lula, başkent Brasília'da düzenlediği basın toplantısında, "Hürmüz Boğazı uluslararası sulardır ve uluslararası hukuk kurallarına tabidir. Bir ülkenin tek taraflı olarak bu tür bir vergi koyması korsanlıktan başka bir şey değildir" dedi. Brezilya Devlet Başkanı, bu uygulamanın serbest ticaret ilkelerine aykırı olduğunu ve Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) nezdinde itiraz edeceklerini belirtti.
Brezilya'dan Sert Uyarı: Küresel Ticaret Dengesi Bozulabilir
Lula, Trump'ın planının yalnızca Brezilya değil, tüm Güney Amerika ve gelişmekte olan ülkeler için ciddi sonuçlar doğuracağını söyledi. "Brezilya olarak bu tür tek taraflı ve haksız uygulamalara karşı duracağız. Uluslararası hukuk çerçevesinde gerekli tüm adımları atacağız" diye konuştu. Brezilya, dünyanın en büyük soya fasulyesi, kahve ve şeker ihracatçıları arasında yer alıyor ve ticaretinin büyük bir kısmı Hürmüz Boğazı'ndan geçiyor.
Brezilya Dışişleri Bakanlığı da konuyla ilgili olarak, ABD'nin bu hamlesinin uluslararası deniz hukukunu ihlal ettiğini ve DTÖ kurallarına aykırı olduğunu belirten bir açıklama yayımladı. Açıklamada, diğer ülkelerin de bu uygulamaya karşı ortak hareket etmesi çağrısında bulunuldu.
Ekonomistler, Trump'ın planının hayata geçmesi durumunda küresel tedarik zincirinin bozulacağını ve özellikle enerji fiyatlarının artacağını belirtiyor. Hürmüz Boğazı'ndan geçen ham petrolün büyük bir kısmı Asya pazarlarına gidiyor ve bu durum, Çin başta olmak üzere birçok ülkeyi olumsuz etkileyecek. Trump yönetimi ise bu adımın ABD'nin ulusal güvenliği ve ekonomik çıkarları için gerekli olduğunu savunuyor.
Uzmanlar, iki ülke arasındaki bu gerginliğin kısa vadede çözülmesinin zor olduğunu ve küresel ticaret dengelerinin yeniden şekillenebileceğini öngörüyor. Lula'nın bu çıkışı, gelişmekte olan ülkelerin büyük güçlere karşı duruşunun bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Brezilya'nın bu konuda diğer ülkelerle birlikte hareket etmesi bekleniyor.
Öte yandan, Trump'ın bu adımının ABD'nin Orta Doğu'daki askeri varlığını meşrulaştırma çabasının bir parçası olduğunu belirten analistler, küresel güç mücadelesinde yeni bir sayfa açıldığı yorumunu yapıyor. Lula'nın sert söylemi, Brezilya'nın uluslararası alanda daha etkin bir rol üstlenme isteğini de gösteriyor.
