Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, ABD'nin Brezilya'ya küçümseyici bir tavırla yaklaştığını belirterek, ülkesinin uluslararası ilişkilerde eşit muamele görmesi gerektiğini ifade etti. Lula, kuzeydoğudaki Laranjeiras kasabasında bir gübre fabrikasının açılışında yaptığı konuşmada, "ABD, Brezilya'ya çocuk gibi muamele etmemeli. Biz yetişkin bir ülkeyiz, kendi kararlarımızı alabiliriz" dedi. Lula'nın bu sözleri, iki ülke arasında son dönemde yaşanan ticari ve diplomatik gerilimlerin ardından geldi.
ABD'nin ticaret politikalarına eleştiri
Lula, ABD'nin son yıllarda uyguladığı korumacı ticaret politikalarını eleştirerek, "Brezilya olarak kendi sanayimizi geliştirmek ve tarım sektörümüzü korumak zorundayız. ABD'nin sübvansiyonları ve tarifeleri karşısında sessiz kalamayız" ifadelerini kullandı. Brezilyalı lider, özellikle ABD'nin yeşil enerji geçişinde Brezilya'nın önemli bir ortak olduğunu ancak Washington'ın bu konuda yeterli iş birliği göstermediğini söyledi. Lula, "Brezilya, dünyanın en büyük yenilenebilir enerji kaynaklarına sahip ülkelerinden biri. ABD, iklim kriziyle mücadelede bizi yanına almalı, karşısına değil" dedi.
Diplomatik restleşme ve bağlam
Lula'nın bu çıkışı, Brezilya ile ABD arasında son aylarda artan diplomatik gerginliğin bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Geçtiğimiz haftalarda ABD Başkanı Joe Biden’ın Amazon ormanlarının korunması konusunda Brezilya’ya yönelik eleştirileri, Lula yönetiminin tepkisini çekmişti. Lula, Amazon'un korunması için uluslararası fonların yetersizliğine dikkat çekerek, "Amazon, Brezilya'nın egemenlik alanıdır. Kimsenin bize bu konuda ders vermesine izin vermeyeceğiz" demişti. Uzmanlar, Lula'nın ABD'ye yönelik bu sert söyleminin, ülkesinin küresel sahnede daha bağımsız bir duruş sergileme arzusunun bir parçası olduğunu belirtiyor. Özellikle BRICS ülkeleri arasında artan iş birliği ve Çin ile gelişen ticari ilişkiler, Brezilya'nın ABD'ye karşı elini güçlendiriyor. Lula, konuşmasının sonunda, "Brezilya artık dünyanın süper güçlerinin arkasından yürüyen bir ülke değil. Kendi yolunu çiziyor ve bunun için saygı görmeyi hak ediyor" ifadelerini kullandı.
Lula'nın bu açıklamaları, Brezilya'nın dış politikasında önemli bir dönüşe işaret ediyor. Eski Başkan Jair Bolsonaro döneminde ABD ile yakın ilişkiler kuran Brezilya, Lula ile birlikte daha bağımsız bir çizgi benimsemiş durumda. Bu değişim, Latin Amerika'daki sol dalganın yükseldiği bir dönemde, kıtadaki güç dengelerini de etkileyebilir. Brezilya'nın ABD ile yaşadığı bu gerilim, önümüzdeki dönemde iki ülke arasındaki ticaret anlaşmalarından iklim politikalarına kadar pek çok alanda yansımalarını gösterecek.
