Libya'nın batısındaki Vizde, Nisme, Şakika, Kuryat, Derac ve Tininay kentlerinde şiddetli yağışlar sonucu meydana gelen sel, bölgede büyük hasara yol açtı. Yetkililer, özellikle Vizde kentinde altyapının çöktüğünü ve birçok evin su altında kaldığını bildirdi. Sel suları, yolları ve köprüleri tahrip ederek ulaşımı felç etti. Bölge halkı, yiyecek ve içme suyu sıkıntısı çekerken, acil yardım ekipleri bölgeye sevk edildi. Libya hükümeti, selden etkilenen ailelere yardım için harekete geçti; ancak altyapı yetersizliği nedeniyle yardımların ulaştırılmasında zorluklar yaşanıyor. İlk belirlemelere göre can kaybı henüz netleşmezken, çok sayıda kişinin mahsur kaldığı ve kayıplar olduğu yönünde endişeler var. Sel, ülkenin istikrarsız siyasi yapısı ve ekonomik zorluklarla boğuştuğu bir dönemde geldi.
Selden Etkilenen Bölgeler ve Hasar Tespiti
Şiddetli yağışlar, özellikle Vizde kentinde etkili oldu. Kentin ana caddeleri ve meydanları göle döndü, su seviyesi yer yer 1,5 metreye kadar yükseldi. Nisme, Şakika, Kuryat, Derac ve Tininay kentlerinde de benzer görüntüler yaşandı. Sel suları, tarım arazilerini ve hayvan barınaklarını da vurdu. Çiftçiler, mahsullerinin büyük bölümünü kaybettiklerini belirtti. Bölgedeki elektrik ve iletişim hatları hasar gördü, bazı köylerle bağlantı kesildi. Libya Kızılayı, sel bölgesine ekipler göndererek tahliye ve ilk yardım çalışmalarına başladı. Ancak bozuk yollar nedeniyle ekiplerin ilerlemesi güçleşiyor. Yerel yetkililer, hasar tespit çalışmalarının sürdüğünü ve kesin rakamların önümüzdeki günlerde netleşeceğini açıkladı.
Altyapı Yetersizliği ve İklim Değişikliği Etkisi
Libya, yıllardır süren iç savaş ve siyasi istikrarsızlık nedeniyle altyapı yatırımlarını ihmal etmiş durumda. Ülkenin drenaj sistemleri ve barajları bakımsız; bu da yağışların sele dönüşmesini kolaylaştırıyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin Akdeniz havzasında aşırı hava olaylarını artırdığına dikkat çekiyor. 2023'te Derna'da yaşanan ve binlerce kişinin ölümüne yol açan sel felaketi, altyapı eksikliğinin ne kadar ölümcül olabileceğini göstermişti. Bu son sel, benzer bir felaketin tekrarlanabileceği uyarısını yeniden gündeme getirdi. Libya hükümeti, uluslararası yardım çağrısında bulunmayı değerlendiriyor; ancak ülkedeki bölünmüş yönetim yapısı yardımların koordinasyonunu zorlaştırıyor. Birleşmiş Milletler ve bazı insani yardım kuruluşları, bölgeye destek göndermeye hazır olduklarını açıkladı.
Ekonomik ve Sosyal Sonuçlar
Sel, Libya'nın zaten kırılgan olan ekonomisini daha da sarsacak. Tarım ve hayvancılıkla geçinen bölge halkı, geçim kaynaklarını yitirdi. Altyapı onarım maliyetinin milyonlarca doları bulması bekleniyor. Ülkenin petrol gelirlerine bağımlı ekonomisi, bu tür afetler karşısında dayanıksız. Ayrıca sel, bölgede su kaynaklı hastalık riskini artırdı. Sağlık ekipleri, kolera ve tifo gibi salgınlara karşı önlem alıyor. Halk, temiz su ve gıda yardımı bekliyor. Libya'nın batısındaki bu sel, ülkenin acil altyapı reformlarına ve iklim uyum stratejilerine ihtiyaç duyduğunu bir kez daha gösterdi. Uluslararası toplumun desteği kritik; ancak sürdürülebilir çözüm için Libya'nın kendi kurumlarını güçlendirmesi gerekiyor.