Özbekistan uyruklu Mokhıchekhra Bakhtıyorovna, komedyen Hasan Can Kaya'nın sunduğu 'Konuşanlar Disney' programına katıldıktan sonra Türkiye'den sınır dışı edildi. Olay, programda yaptığı konuşmaların ardından gelen idari kararla gerçekleşti. Bakhtıyorovna'nın sınır dışı edilme kararı, sosyal medyada geniş yankı bulurken, göçmen hakları savunucuları tarafından eleştirildi.
Programdaki Konuşmaların Ardından Gelen Karar
Mokhıchekhra Bakhtıyorovna, 'Konuşanlar Disney' programına katılımı sırasında yaptığı açıklamalarla dikkat çekmişti. Programın yayınlanmasının ardından, Göç İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından sınır dışı işlemleri başlatıldı. Bakhtıyorovna'nın programda sarf ettiği sözlerin, kamu düzeni ve güvenliği açısından risk oluşturduğu gerekçesiyle karar alındığı öğrenildi. Ancak hangi ifadelerin bu gerekçeye dayanak oluşturduğu henüz resmi olarak açıklanmadı.
Bakhtıyorovna'nın avukatı, müvekkilinin ifade özgürlüğü kapsamında konuştuğunu ve sınır dışı kararının hukuka aykırı olduğunu belirterek, karara itiraz edeceklerini duyurdu. Avukat, 'Müvekkilim bir televizyon programında görüşlerini dile getirmiştir. Bu, ifade özgürlüğü kapsamındadır ve sınır dışı edilme gerekçesi olamaz' dedi.
Göçmen Politikaları ve Tartışmalar
Bu olay, Türkiye'deki göçmen politikalarını yeniden gündeme getirdi. Özellikle son dönemde artan sınır dışı işlemleri, uluslararası insan hakları örgütlerinin tepkisini çekiyor. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR) Türkiye ofisi, sınır dışı kararlarının her zaman yargı denetimine açık olması gerektiğini vurguladı. Türkiye'de bulunan yabancıların sayısı milyonları bulurken, bu tür bireysel olaylar göçmen politikalarının insan hakları boyutunu tartışmaya açıyor.
Öte yandan, hükümet yetkilileri sınır dışı işlemlerinin yasalara uygun olarak yürütüldüğünü ve kamu güvenliğini tehdit eden kişilerin ülkede tutulmasının söz konusu olmadığını savunuyor. İçişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, 'Sınır dışı kararları, ilgili mevzuat çerçevesinde ve her bir vaka özelinde değerlendirilerek alınır. Kimsenin haksız yere sınır dışı edilmesi söz konusu değildir' denildi.
Bakhtıyorovna'nın Durumu ve Hukuki Süreç
Mokhıchekhra Bakhtıyorovna'nın, sınır dışı edilmeden önce geçici bir süre idari gözetim altında tutulduğu ve burada avukatıyla görüştüğü belirtildi. Sınır dışı işleminin ardından Bakhtıyorovna’nın hangi ülkeye götürüldüğü bilinmiyor. Avukatı, sınır dışı kararının iptali için Anayasa Mahkemesi'ne veya Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne başvurabileceklerini ifade etti.
Olay, özellikle sosyal medyada #KonuşanlarDisney ve #Mokhıchekhra etiketleriyle geniş yankı buldu. Bazı kullanıcılar Bakhtıyorovna'nın ifade özgürlüğünün kısıtlandığını savunurken, bazıları da sınır dışı kararının doğru olduğunu ancak gerekçelerin şeffaf açıklanması gerektiğini dile getirdi.
Değerlendirme
Bu olay, Türkiye'de ifade özgürlüğü ile kamu güvenliği arasındaki hassas dengeyi bir kez daha gözler önüne seriyor. Bir televizyon programında yapılan konuşmaların sınır dışı gerekçesi olabilmesi, hukuki belirlilik ilkesi açısından ciddi soru işaretleri oluşturuyor. Göçmenlerin toplumsal hayata katılımı ve ifade hakları, demokrasinin temel unsurlarından biri olarak korunmalıdır. Bu nedenle, sınır dışı kararlarının yargısal denetime tam anlamıyla açık olması ve gerekçelerin somut delillere dayandırılması büyük önem taşıyor. Aksi takdirde, keyfi uygulamaların önü açılabilir ve benzer mağduriyetler yaşanabilir.
