Dünyanın fındık ihtiyacının büyük bölümünü karşılayan Türkiye'de, hasadın asıl yükünü çeken işçilerin 2026 yılı günlük ücretleri belirlendi. Karadeniz'in sarp arazilerinde ter döken tarım işçilerine reva görülen yevmiye, sefalet ücreti olarak nitelendirilen 1101 TL oldu. Bu rakam, Avrupa'da vasıfsız bir işçinin günlük kazancının (5.300 TL'nin üzeri) neredeyse beşte birine denk geliyor.
2026 Yevmiyesi Nasıl Belirlendi?
Fındık işçilerinin ücretleri, her yıl Ordu, Giresun, Trabzon gibi illerdeki fındık üreticileri ve işçi temsilcileri arasında yapılan pazarlıklarla belirleniyor. 2026 yılı için belirlenen 1101 TL günlük yevmiye, 2025 yılına göre yalnızca yüzde 20 civarında bir artışa işaret ediyor. Oysa enflasyon oranının yüzde 50'nin üzerinde seyrettiği bir dönemde bu artış, reel olarak ciddi bir kayıp anlamına geliyor. İşçiler, barınma ve yemek giderlerini de kendileri karşılamak zorunda kalırken, fiili kazanç daha da düşüyor.
Avrupa ile Kıyas: Uçurum Büyüyor
Avrupa Birliği'nde asgari ücret tartışmaları sürerken, özellikle Almanya, Fransa ve Hollanda gibi ülkelerde vasıfsız tarım işçilerinin günlük kazancı 150-200 euro arasında değişiyor. Türk Lirası karşılığı ise 5.300 TL'nin üzerine çıkıyor. Bu tablo, Türk fındık işçilerinin emeğinin ne kadar değersizleştirildiğini gözler önüne seriyor. Fındık üretiminde dünya lideri olan Türkiye, işçilerine ödediği ücretle maalesef son sıralarda yer alıyor.
Emek Sömürüsü ve Göç
Düşük ücretler, bölgeden göçü hızlandırıyor. Genç nüfus, Karadeniz'in zorlu koşullarında çalışmak yerine kentlere ya da yurt dışına yöneliyor. Bu durum, fındık üretiminde ciddi bir işgücü açığına yol açıyor. Uzmanlar, mevcut ücret politikasının sürdürülemez olduğunu ve üretimin geleceğini tehdit ettiğini vurguluyor.
Değerlendirme
Fındık, Türkiye'nin en stratejik tarım ürünlerinden biri olmasına rağmen, emek yoğun bu sektörde çalışan işçilere biçilen değer, ülkenin sosyal ve ekonomik adalet karnesinin bir yansımasıdır. 1101 TL yevmiye, bir insanın günlük asgari ihtiyaçlarını karşılamaktan uzaktır. Avrupa ile aramızdaki bu uçurum, yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda bir insan hakları sorunudur. Sürdürülebilir bir fındık üretimi için işçilerin hak ettiği ücreti alması, acilen çözülmesi gereken bir meseledir.