İYİ Parti Balıkesir Milletvekili Turhan Çömez, Milli Savunma Bakanlığı'nın (MSB) ABD merkezli Ballard Partners isimli lobi ve danışmanlık şirketiyle bir yıllık hizmet anlaşması imzaladığını ve bu anlaşmanın 2,4 milyon dolar tutarında olduğunu duyurdu. Çömez, şirketin eski ABD Başkanı Donald Trump'a yakınlığıyla bilindiğini vurgulayarak, Türkiye'nin NATO müttefiki ABD ile savunma alanındaki ilişkilerinde bu tür bir anlaşmanın kamuoyunda soru işaretleri yarattığını belirtti. Konu, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM) gündeme taşınırken, MSB'den henüz resmi bir açıklama gelmedi.
Anlaşmanın ayrıntıları ve Çömez'in iddiaları
Turhan Çömez, yaptığı yazılı açıklamada, MSB ile Ballard Partners arasında 2023 yılında imzalanan anlaşmanın, ABD'de Türkiye'nin savunma politikalarına yönelik algı yönetimi ve lobicilik faaliyetlerini içerdiğini öne sürdü. Çömez, söz konusu şirketin Trump döneminde Beyaz Saray'da etkin olduğunu ve Türkiye karşıtı lobilerle yakın ilişkileri bulunduğunu iddia etti. Bu anlaşmanın, Türkiye'nin milli menfaatlerine aykırı olduğunu savunan Çömez, bakanlığın bütçesinden bu tür harcamalar yapılmasının hesap verebilirlik açısından ciddi sorunlar doğurduğunu dile getirdi.
Muhalefet partisi milletvekili, anlaşma bedelinin 2,4 milyon dolar olarak belirlendiğini ve bu rakamın, Türk lirası karşılığının yaklaşık 65 milyon lira olduğunu hesapladığını aktardı. Çömez, bu kaynağın, Türk savunma sanayiinin yerli projelerine aktarılması yerine yabancı bir 'lobi fabrikasına' peşin ödenmesini eleştirdi. Ayrıca, anlaşmanın imzalanma sürecinin gizli tutulduğunu ve basına yansımasıyla birlikte kamuoyunun bilgi edinme hakkının ihlal edildiğini kaydetti.
Ballard Partners ve Trump bağlantısı
Ballard Partners, Washington'da faaliyet gösteren ve özellikle cumhuriyetçi çevrelerle güçlü bağları olan bir lobi şirketi olarak biliniyor. Şirketin kurucusu Brian Ballard'ın, Trump'ın başkanlık döneminde gayri resmi danışmanlık yaptığı ve çeşitli ülkelere yönelik lobicilik faaliyetlerinde bulunduğu kayıtlara geçmişti. Ballard Partners'ın daha önce de Türkiye ile ilgili bazı şirketlere hizmet verdiği ancak bir devlet kurumuyla doğrudan anlaşmasının bu ölçekte ilk kez gündeme geldiği belirtiliyor. Uzmanlar, Türkiye'nin ABD'deki askeri satın alma süreçlerinde etki oluşturmak amacıyla bu tür şirketlere başvurmuş olabileceğini ancak bu durumun, iki ülke arasındaki hassas dengeler üzerinde yeni bir tartışma başlatabileceğini ifade ediyor.
Siyasi yansımalar ve beklenen açıklamalar
Turhan Çömez'in bu açıklaması, Türk siyasetinde geniş yankı uyandırdı. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) ve diğer muhalefet partileri de konunun Meclis gündemine taşınmasını talep ederken, bazı milletvekilleri Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar'ın istifasını bile gündeme getirdi. İktidar cephesinden ise henüz resmi bir yanıt gelmiş değil. Ancak, MSB'nin bu tür bir sözleşme imzalaması, Türkiye'nin savunma diplomasisi açısından yeni bir strateji mi izlediği sorusunu akıllara getirdi. Özellikle F-35 programından çıkarılma süreci ve S-400 hava savunma sistemi krizi sonrası ikili ilişkilerin normalleşme arayışında olduğu bir dönemde, bu anlaşmanın zamanlaması dikkat çekiyor. Türkiye'nin ABD'deki Kongre üyeleri ve düşünce kuruluşları nezdinde lobi faaliyetlerini artırması, bazı çevrelerce olumlu karşılanırken, bazıları ise bu durumun dış politika bağımsızlığını zedelediği görüşünü savunuyor.
Gelişmelerin ardından gözler, Savunma Sanayii Başkanı İsmail Demir ve Milli Savunma Bakanlığı yetkililerinin yapacağı olası açıklamalara çevrildi. Konu, önümüzdeki günlerde TBMM Genel Kurulu'nda da gündeme gelebilir. Bu arada, kamuoyunun merak ettiği diğer bir nokta, anlaşmanın hangi hizmetleri kapsadığı ve hangi tarihte imzalandığı. Çömez, belgeleri TBMM'ye taşıyacağını ve konuyu takipçisi olacağını sözlerine ekledi.
