İYİ Parti, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Adalet Komisyonu'nda 17 saati aşan maraton görüşmelerin ardından kabul edilen "Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi" için ağır eleştiriler içeren bir muhalefet şerhi hazırladı. Parti, teklifin tümünü "ihanet metni" olarak nitelendirirken, düzenlemenin adalet sistemini zayıflatacağını ve toplumsal barışı tehdit edeceğini öne sürdü. Muhalefet şerhinde, kanun teklifinin belirli kesimlere ayrıcalık tanıyan "af niteliğinde" maddeler içerdiği vurgulandı.
Muhalefet şerhinin detayları
İYİ Parti tarafından hazırlanan muhalefet şerhinde, teklifin genel gerekçesi ile maddelerinin Anayasa'nın temel ilkelerine aykırı olduğu kaydedildi. Özellikle, düzenlemenin ceza infaz sisteminde eşitsizlik yaratacağı ve bazı suçluların cezalarının fiilen affedilmesine yol açacağı ifade edildi. Şerhte, "Bu teklif, hukukun üstünlüğü ilkesini hiçe saymakta, yargı bağımsızlığını zedelemekte ve toplumda adalet duygusunu sarsmaktadır" denildi.
Ayrıca, teklifin TBMM'de görüşülme sürecinde yaşanan usulsüzlüklere de dikkat çekilen şerhte, komisyon görüşmelerinin geceler geç saatlere kadar sürdürüldüğü ve muhalefetin önerdiği değişikliklerin dikkate alınmadığı belirtildi. İYİ Parti, teklifin geri çekilmesi ve tüm paydaşların katılımıyla yeniden hazırlanması gerektiğini savundu.
Teklifin içeriği ve eleştiriler
"Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesi" adı altında sunulan kanun teklifi, ceza infaz düzenlemeleri, bazı suçlarda ceza indirimi ve belirli koşullarda denetimli serbestlik uygulamalarını kapsıyor. Hükümet yetkilileri, düzenlemenin toplumsal uzlaşmayı hedeflediğini ve cezaevlerindeki yoğunluğu azaltacağını savunuyor. Ancak İYİ Parti, bu gerekçelerin gerçekçi olmadığını, asıl amacın iktidara yakın isimleri kapsayan bir af paketi oluşturmak olduğunu iddia etti.
Muhalefet şerhinde öne çıkan başlıca eleştiriler şunlar oldu:
- Teklifin, "terörle mücadele" kapsamında değerlendirilen suçları kapsam dışı bırakırken, ekonomik suçlar ve görevi kötüye kullanma gibi suçlara geniş bir af getirdiği belirtildi.
- Düzenlemenin, toplumda "eşitlik ilkesi"ni ihlal ettiği, adaletin herkese eşit uygulanması gerektiği vurgulandı.
- Ceza infaz sisteminde yapılacak değişikliklerin, mağdur aileleri ve toplum kesimleri üzerinde olumsuz etkiler yaratacağı kaydedildi.
Siyasi tepkiler ve süreç
İYİ Parti'nin muhalefet şerhi, siyasi partiler ve sivil toplum kuruluşları arasında yankı buldu. Ana muhalefet partisi CHP, İYİ Parti'nin eleştirilerine destek verirken, bazı hukukçu dernekleri de teklifin Anayasa Mahkemesi'ne taşınabileceğini belirtti. AK Parti kanadı ise teklifin toplumsal fayda sağlayacağını savunarak, muhalefetin "popülist" bir yaklaşım sergilediğini ifade etti.
TBMM Genel Kurulu'nda görüşülmesi beklenen teklifin, önümüzdeki günlerde yoğun tartışmalara sahne olması öngörülüyor. İYİ Parti, Genel Kurul'da da teklife karşı çıkacaklarını ve tüm maddeleri tek tek ele alacaklarını açıkladı.
Türkiye'de geçmişte çıkarılan af yasaları, toplumsal kutuplaşmayı artırdığı ve adalet duygusunu zedelediği için eleştirilmişti. Uzmanlar, bu tür düzenlemelerin kalıcı çözüm getirmediğini, aksine yeni sorunlara yol açtığını savunuyor. İYİ Parti'nin muhalefet şerhi, bu bağlamda hukuk devleti ilkesine sahip çıkma çabası olarak değerlendirilebilir. Ancak iktidarın çoğunluğu dikkate alındığında, teklifin yasalaşma ihtimalinin yüksek olduğu ve muhalefetin itirazlarının siyasi söylem düzeyinde kalabileceği görülüyor. Yine de toplumun geniş kesimlerinde adalet arayışının sürdüğü bir ortamda, bu tür eleştirilerin kamuoyu nezdinde karşılık bulması muhtemel görünüyor.
