İstanbul'da 14-15 Ekim tarihlerinde etkili olan ve 84 yılın en şiddetli yağışı olarak kayıtlara geçen sağanağın ardından selden zarar gören esnafa yönelik 80 milyon TL'lik nakdi destek paketi açıklandı. Destek tutarı, 19 Ekim Pazartesi günü Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Birlikleri Merkez Birliği (TESKOMB) aracılığıyla İstanbul Valiliği emrine gönderilecek. Valilik koordinasyonunda dağıtımı yapılacak olan fon, selde iş yerleri hasar gören, stokları zarar gören ve faaliyetlerini geçici olarak durdurmak zorunda kalan esnafın yaralarını sarmayı hedefliyor.
Destek başvuru süreci ve kapsamı
Edinilen bilgilere göre, 80 milyon TL'lik nakdi destek, İstanbul Valiliği tarafından belirlenecek kriterler çerçevesinde ihtiyaç sahibi esnafa ulaştırılacak. Selden etkilenen esnafın, zarar tespitlerinin ardından ilgili esnaf odaları ve kooperatifler aracılığıyla başvuru yapabileceği belirtiliyor. Destekten yararlanacak işletmelerin, sel nedeniyle fiziki hasar görmüş, ekipman veya stok kaybı yaşamış olması gerekiyor. Dağıtımın hızla tamamlanması ve mağduriyetlerin giderilmesi için Valilik bünyesinde özel bir koordinasyon birimi oluşturulduğu ifade ediliyor.
TESKOMB'un devreye girmesiyle birlikte, destek ödemelerinin esnafın banka hesaplarına doğrudan aktarılması planlanıyor. Böylece bürokratik süreçlerin kısalacağı ve esnafın en kısa sürede nakdi kaynağa erişebileceği vurgulanıyor. Yetkililer, destek miktarının işletmelerin büyüklüğüne ve zararın boyutuna göre değişebileceğini, ancak toplamda 80 milyon TL'nin tamamının sel mağduru esnafa ayrıldığını belirtiyor.
84 yılın en şiddetli yağışı
Meteoroloji yetkililerinin verilerine göre, 14-15 Ekim tarihlerinde İstanbul'da metrekareye düşen yağış miktarı son 84 yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Kent genelinde birçok ilçede cadde ve sokaklar su altında kaldı, alt geçitler ve köprü altları ulaşıma kapandı. Özellikle küçük esnafın yoğun olduğu merkezi işlek caddelerdeki dükkanları su bastı, depolarda ve raflarda bulunan ürünler kullanılamaz hale geldi. Sel sularının çekilmesinin ardından ortaya çıkan hasar tablosu, esnaf için ciddi bir ekonomik kayıp anlamına geliyor.
Yaşanan afetin ardından hükümet yetkilileri ve yerel yönetimler, hasar tespit çalışmalarını süratle başlattı. İstanbul Valiliği koordinasyonunda yürütülen çalışmalarda, selden etkilenen işletmelerin sayısı ve zarar miktarı belirlenmeye çalışılıyor. Açıklanan 80 milyon TL'lik destek, bu tespitlerin ilk aşamasında acil ihtiyaçları karşılamak üzere devreye alındı.
Esnafın beklentileri ve destek paketinin önemi
Sel felaketinden etkilenen esnaf, destek paketini olumlu karşılamakla birlikte, zararlarının tamamının karşılanması için ek adımlar atılmasını bekliyor. Özellikle küçük ölçekli işletmeler, sigorta kapsamlarının yetersizliği nedeniyle büyük kayıplarla karşı karşıya kaldı. Esnaf temsilcileri, nakdi desteğin yanı sıra vergi ve sosyal güvenlik prim borçlarında erteleme, kredi faizlerinde indirim gibi ilave kolaylıklar talep ediyor.
Uzmanlar, 80 milyon TL'lik destek paketinin sel mağduru esnafın toparlanması için kritik bir ilk adım olduğunu, ancak orta ve uzun vadede daha kapsamlı bir rehabilitasyon programına ihtiyaç duyulduğunu belirtiyor. İstanbul gibi büyük bir metropolde benzer afetlerin tekrarlanma riski göz önünde bulundurularak, altyapı yatırımlarının hızlandırılması ve esnafın afet sigortası konusunda bilinçlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Destek ödemelerinin 19 Ekim'de başlayacak olması, selin üzerinden bir hafta gibi kısa bir süre geçmişken esnafa nefes aldıracak bir hamle olarak değerlendiriliyor. Ancak dağıtımın adil ve şeffaf bir şekilde yapılması, mağduriyetlerin doğru tespiti açısından büyük önem taşıyor. İstanbul Valiliği'nin koordinasyonunda yürütülecek sürecin, esnaf odaları ve yerel yönetimlerle iş birliği içinde ilerlemesi bekleniyor.
Yaşanan afet, bir kez daha kentlerin iklim değişikliğine karşı dirençli hale getirilmesi gerekliliğini ortaya koydu. Uzmanlar, sadece acil destek paketleriyle sınırlı kalınmaması, aynı zamanda dere yataklarının ıslahı, yağmur suyu drenaj sistemlerinin güçlendirilmesi gibi yapısal önlemlerin de hızla hayata geçirilmesi çağrısında bulunuyor. Aksi takdirde benzer felaketlerin tekrarlanması ve esnafın her seferinde büyük zarar görmesi kaçınılmaz görünüyor.
