İngiltere'nin İran'dan gelen tehditlere karşı geliştirdiği sürpriz hava savunma sistemi, düşük maliyetiyle dikkat çekerken, ülkenin gelecekteki hava gücünü şekillendirecek kritik projede alarm zilleri çalıyor. Savunma kulislerinden sızan bilgiler, Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin yeni nesil uçak programında ciddi sorunlar yaşandığını ve bu durumun tüm savunma planını tehdit ettiğini ortaya koyuyor. Sistemin İran'ın balistik füze tehdidine karşı etkili olması beklenirken, yaşanan aksaklıklar İngiltere'nin hava savunma kabiliyetini sorgulatıyor.
Gizli savunma planı ve yeni nesil uçak krizi
İngiltere Savunma Bakanlığı, İran'ın artan askeri kapasitesine karşı 2023 yılında başlattığı düşük maliyetli hava savunma sistemi projesini, ‘Project Sycamore’ kod adıyla yürütüyordu. Sistem, mevcut hava savunma ağını güçlendirmek ve özellikle İran'dan gelebilecek drone ve füze saldırılarına karşı kalkan oluşturmak amacıyla tasarlanmıştı. Ancak, Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin envanterine girmesi planlanan yeni nesil savaş uçağı ‘Tempest’ (Fırtına) programındaki gecikmeler ve maliyet artışları, bu savunma planını tehlikeye attı.
Savunma uzmanları, Tempest uçağının 2035 yılına kadar hizmete girmesinin beklendiğini, ancak motor ve aviyonik sistemlerdeki teknik sorunlar nedeniyle bu tarihin 2040'lara sarkabileceğini belirtiyor. Bu durum, İngiltere'nin hava savunma stratejisinde bir boşluk yaratırken, Project Sycamore'un entegre edileceği platformların güncellenmesini de zorlaştırıyor.
İran tehdidi ve bölgesel denge
İran'ın nükleer programı ve balistik füze kapasitesi, Batılı ülkeler için uzun süredir bir güvenlik sorunu oluşturuyor. İngiltere, özellikle Basra Körfezi'ndeki askeri varlığı ve İsrail ile olan istihbarat iş birliği nedeniyle İran'ın hedef listesinde yer alıyor. Geçtiğimiz yıl İran destekli grupların Kızıldeniz'de ticari gemilere yönelik saldırıları, Londra'yı hava savunma konusunda daha hızlı adım atmaya itmişti.
Ancak, Tempest programındaki aksaklıklar, İngiltere'nin sadece İran'a karşı değil, küresel ölçekte hava üstünlüğünü koruma kabiliyetini de zedeliyor. Uzmanlar, ABD'nin F-35 programına bağımlılığın artması ve Avrupa'nın ortak savunma projelerindeki belirsizliklerin, İngiltere'yi stratejik bir ikileme sürüklediğini ifade ediyor.
İngiltere Savunma Bakanlığı ise konuyla ilgili resmi bir açıklama yapmazken, kaynaklar Tempest projesinin hâlâ yüksek öncelikli olduğunu ve gerekli kaynakların sağlanacağını dile getiriyor. Öte yandan, muhalefet partileri hükümeti savunma harcamalarında şeffaflık olmamakla suçluyor.
