Akdeniz Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, Antalya kıyılarında bu yıl poyraz rüzgarının esmemesi nedeniyle sürekli güneyden esen meltemlerin, İsrail, Lübnan, Suriye ve Mısır gibi ülkelerin denize döktüğü plastik atıkları sahile taşıdığını belirtti. Uzmanlar, bu durumun Akdeniz'in ekolojik dengesi için ciddi bir tehdit oluşturduğunu vurguluyor.
Poyrazın Eksikliği ve Atık Göçü
Normalde Antalya'da kış aylarında etkili olan poyraz rüzgarı, deniz yüzeyindeki atıkları açık denize doğru iterek kıyıları temizlerken, bu yıl poyrazın esmemesi ve yerini sürekli güneyden esen meltemlere bırakması, deniz akıntılarıyla taşınan plastik atıkların kıyıya vurmasına neden oluyor. Prof. Dr. Gökoğlu, yaptığı açıklamada, "Bu yıl poyraz hiç esmedi. Sürekli güneyden meltem esiyor. Bu rüzgarlarla birlikte İsrail, Lübnan, Suriye ve Mısır gibi ülkelerin atıkları da geliyor. Kıyılarımız adeta plastik çöplüğüne dönüştü." ifadelerini kullandı.
Meltem rüzgarlarının etkisiyle özellikle Antalya'nın batı sahillerinde yoğun bir plastik birikimi gözlemleniyor. Uzmanlar, bu durumun sadece görsel kirlilik yaratmakla kalmayıp, deniz ekosistemine de ciddi zararlar verdiğini dile getiriyor. Deniz canlılarının plastik atıkları besin sanarak tüketmesi, türlerin geleceğini tehlikeye atıyor.
Deniz Ekosistemi Üzerindeki Etkileri
Denizlerdeki plastik kirliliği, balıklardan kaplumbağalara, kuşlardan mikroorganizmalara kadar birçok canlıyı olumsuz etkiliyor. Plastik parçacıkları, deniz canlılarının midesinde birikerek ölümlerine yol açabiliyor. Ayrıca, plastik atıkların yüzeyinde taşınan zararlı kimyasallar, besin zinciri yoluyla insanlara kadar ulaşabiliyor. Prof. Dr. Gökoğlu, "Akdeniz'in en büyük sorunlarından biri plastik kirliliği. Bu atıklar sadece görüntüyü bozmuyor, aynı zamanda deniz canlılarının yaşam alanlarını da daraltıyor. Kıyıya vuran atıkların büyük bir kısmı tek kullanımlık plastik ürünlerden oluşuyor." dedi.
Yetkililer, kıyı temizliği çalışmalarının hızlandırılması ve vatandaşların duyarlı olması çağrısında bulunuyor. Ancak asıl çözümün uluslararası iş birliği ve plastik üretiminin azaltılması olduğu belirtiliyor. Akdeniz'e kıyısı olan ülkelerin ortak bir atık yönetim politikası geliştirmesi gerektiği ifade ediliyor.
Son yıllarda yapılan araştırmalar, Akdeniz'de her kilometrekarede 10 bin ila 100 bin arasında plastik parçacığı bulunduğunu ortaya koyuyor. Bu durum, bölgenin dünyanın en yoğun plastik kirliliğine sahip denizlerinden biri olduğunu gösteriyor. Uzmanlar, bu kirliliğin azaltılması için acil önlemler alınması çağrısında bulunuyor.
Prof. Dr. Gökoğlu, "Denizlerimiz bizim geleceğimiz. Bu kirliliği görmezden gelemeyiz. Herkesin üzerine düşen görevi yapması gerekiyor. Belediyelerin kıyı temizliği çalışmaları yanında, vatandaşların da denize çöp atmaması ve plajlarda bıraktıkları atıkları toplaması büyük önem taşıyor." diye konuştu.
Öte yandan, iklim değişikliği ve deniz akıntılarındaki farklılaşma nedeniyle kıyılara vuran atık miktarında artış bekleniyor. Bu nedenle, uzun vadede sürdürülebilir bir çözüm için plastik kullanımının azaltılması ve geri dönüşüm sistemlerinin güçlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Bilim insanları, Akdeniz'in plastik kirliliği sorununun sadece Türkiye'nin değil, tüm Akdeniz ülkelerinin ortak sorunu olduğuna dikkat çekiyor. Bu konuda uluslararası örgütlerin ve sivil toplum kuruluşlarının daha aktif rol oynaması gerektiği ifade ediliyor.
Prof. Dr. Gökoğlu son olarak, "Bu durumu bir fırsat olarak görebiliriz. Kıyılarımıza vuran bu atıklar, aslında denizlerimizin ne kadar kirli olduğunu gösteriyor. Bu bilinçle hareket edersek, gelecek nesillere daha temiz bir Akdeniz bırakabiliriz." şeklinde konuştu.
