Genel Sağlık-İş Sendikası, Sağlık Bakanlığı'nın yayımladığı 'Bireysel Hedef Katsayısının Uygulanmasına Dair Usul ve Esaslar' genelgesine sert tepki gösterdi. Sendika, sağlık hizmetlerinin performans puanlarına indirgenemeyeceğini vurgulayarak, bu uygulamanın sağlık emekçileri üzerinde ödül-ceza mekanizması kurarak ücretleri keyfi hale getireceğini belirtti. Açıklamada, sağlık çalışanlarının motivasyonunu artırmak yerine kaygı ve baskı yaratacağı ifade edildi.
Performansa Dayalı Ek Ödeme Sistemi ve Getirdiği Sorunlar
Sağlık Bakanlığı'nın 16 Nisan 2024 tarihinde yürürlüğe koyduğu yeni genelge ile birlikte, hastanelerde çalışan doktor, hemşire ve diğer sağlık personelinin ek ödemeleri, belirlenen bireysel hedef katsayılarına göre hesaplanacak. Bu katsayılar, kliniklerin ve birimlerin performans göstergelerine göre değişiklik gösterecek. Genel Sağlık-İş, bu durumun özellikle yoğun bakım, acil servis gibi riskli ve yüksek iş yükü olan birimlerde çalışan personelin aleyhine sonuçlar doğuracağını savunuyor.
Sendika Genel Başkanı Dr. Derya Uğur, konuya ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, "Sağlık hizmeti, bir fabrikada üretilen mal gibi puanlanamaz. Hekimin hastasıyla kurduğu güven ilişkisi, hemşirenin gösterdiği şefkat ve emek, hiçbir sayısal göstergeyle ölçülemez. Bu genelge, sağlık emekçilerini yarış atına çevirmekten başka bir işe yaramaz" dedi.
"Ücretler Baskı Aracına Dönüşüyor"
Genel Sağlık-İş tarafından yapılan açıklamada, bu uygulamanın sağlık çalışanlarının sendikal haklarını da kısıtlayacağına dikkat çekildi. Açıklamada, "Sendikal faaliyet yürüten sağlık emekçilerinin hedef katsayıları düşürülerek cezalandırılmasının yolu açılıyor. Bu, açıkça sendikal ayrımcılık yaratacak bir düzenlemedir" ifadeleri kullanıldı.
Bunun yanı sıra, genelgenin hasta haklarını da ihlal edebileceği belirtildi. Hekimlerin, puan endişesiyle gereksiz tetkik isteyebileceği veya poliklinik sürelerini kısaltabileceği; bu durumun tanı kalitesini düşüreceği ve hasta memnuniyetini olumsuz etkileyeceği vurgulandı. Ayrıca, özellikle bölge hastanelerinde görev yapan personelin şehir bazlı katsayı farklılıkları nedeniyle göç etmek zorunda kalabileceği kaygısı dile getirildi.
Yetkililere Çağrı
Sendika, hükümeti ve Sağlık Bakanlığı'nı bu uygulamadan vazgeçmeye çağırdı. Sağlık hizmetlerinin kalitesini artırmanın yolunun, çalışanların iş güvencesini güçlendirmek, sendikal hakları korumak ve adil bir ücret politikası belirlemek olduğunu savundu. Açıklamada, "Kısa vadeli ve art niyetli uygulamalar yerine, sağlık sisteminin sürdürülebilirliği için diyalog ve ortak akıl şarttır" denildi.
Geçmişte benzer performans uygulamalarına karşı yapılan eylemlerde, sağlık çalışanlarının kararlılığını ortaya koyduğunu hatırlatan Genel Sağlık-İş, gerekirse yasal mücadele başlatacaklarının da sinyalini verdi. Konunun takipçisi olacaklarını belirten sendika, üyelerini gelişmelerden haberdar edeceklerini duyurdu.
Türkiye'de sağlık emekçileri, artan iş yükü, şiddet olayları ve düşük ücretlerle mücadele ederken, bu tür düzenlemelerin tansiyonu daha da yükselteceği endişesi taşıyor. Uzmanlar, benzer uygulamaların dünyada sağlık çalışanlarının tükenmişlik sendromunu artırdığını ve sağlık sistemine olan güveni zedelediğini ifade ediyor.
