Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Azerbaycan'ın 28 Mayıs 1918'de bağımsızlığını ilan etmesinin yıl dönümü olan 'Bağımsızlığın Yeniden Sağlanması Günü'nü kutladı. Erdoğan, mesajında Türkiye ile Azerbaycan arasındaki kardeşlik ve stratejik iş birliğinin altını çizdi. Tebrik mesajı, iki ülke arasındaki tarihi ve kültürel bağların yanı sıra son dönemde artan ekonomik ve askeri iş birliğini de yansıtıyor.
Erdoğan: 'Azerbaycan'ın bağımsızlığı bizim bağımsızlığımızdır'
Cumhurbaşkanı Erdoğan, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Azerbaycan'ın bağımsızlık mücadelesinin Türkiye için de büyük anlam taşıdığını belirtti. Erdoğan, 'Azerbaycan'ın bağımsızlığı bizim bağımsızlığımızdır. Kardeş Azerbaycan halkının Bağımsızlığın Yeniden Sağlanması Günü'nü en içten dileklerimle kutluyorum. İki devlet, tek millet anlayışıyla nice bağımsız yıllara' ifadelerini kullandı. Mesajda ayrıca, Azerbaycan'ın toprak bütünlüğüne ve egemenliğine verilen destek yinelendi.
Tarihi arka plan: 28 Mayıs 1918
Azerbaycan, 28 Mayıs 1918'de Mehmet Emin Resulzade liderliğinde bağımsızlığını ilan ederek Doğu'da ilk demokratik cumhuriyetlerden birini kurdu. Ancak bu bağımsızlık, 1920'de Sovyet işgaliyle sona erdi. Azerbaycan, 1991'de Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından yeniden bağımsızlığına kavuştu. 'Bağımsızlığın Yeniden Sağlanması Günü' olarak anılan 28 Mayıs, ülkede resmi tatil olarak kutlanıyor. Türkiye, Azerbaycan'ın bağımsızlığını tanıyan ilk ülkelerden biri olarak 9 Kasım 1991'de bu kararı almıştı.
Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinde son durum
Erdoğan'ın tebrik mesajı, iki ülke arasındaki ilişkilerin son dönemde ivme kazandığı bir dönemde geldi. Şuşa Beyannamesi ile müttefiklik düzeyine yükselen ilişkiler, enerji, savunma, ticaret ve ulaştırma alanlarında somut projelerle güçleniyor. Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı, TANAP doğalgaz hattı ve Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu hattı, iki ülke arasındaki stratejik bağların somut göstergeleri arasında. Ayrıca, 2020'deki 44 günlük Vatan Muharebesi'nde Azerbaycan'ın topraklarını kurtarması, Türkiye'nin verdiği siyasi ve manevi destekle birlikte anılıyor.
Ekonomik ve askeri iş birliği
Türkiye ve Azerbaycan arasındaki ticaret hacmi son yıllarda artış gösterdi. 2023 itibarıyla karşılıklı ticaret 7 milyar doları aşarken, hedef 15 milyar dolar olarak belirlendi. Savunma sanayii alanında da iş birliği derinleşiyor; Türkiye'nin İHA ve SİHA teknolojileri Azerbaycan tarafından kullanılıyor. Enerji alanında ise Azerbaycan, Türkiye'nin doğalgaz tedarikinde önemli bir rol oynuyor. Ayrıca, iki ülke arasında vize muafiyeti ve kimlikle seyahat imkânı bulunuyor.
Bölgesel bağlam ve mesajın anlamı
Erdoğan'ın mesajı, Güney Kafkasya'da değişen dengeler ışığında önemli bir diplomasi hamlesi olarak değerlendiriliyor. Azerbaycan'ın Karabağ'da egemenliğini yeniden tesis etmesinin ardından bölgede kalıcı barış için çabalar sürüyor. Türkiye, Azerbaycan-Ermenistan arasındaki müzakerelerde destekleyici bir rol üstleniyor. Erdoğan'ın tebrik mesajı, aynı zamanda Türkiye'nin Azerbaycan ile olan bağlarını her koşulda sürdüreceği mesajını da içeriyor. Uzmanlar, bu tür mesajların iki ülke arasındaki 'tek millet' söylemini pekiştirdiğini ve bölgesel istikrara katkı sağladığını belirtiyor.
Bağımsızlık Günü kutlamaları, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de resmi törenlerle gerçekleştiriliyor. Türkiye'den de üst düzey katılımın olduğu etkinliklerde, iki ülke arasındaki kardeşlik vurgusu ön plana çıkıyor. Erdoğan'ın mesajı, bu kutlamalara verilen önemin bir göstergesi olarak yorumlanıyor.
