TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, milyonlarca emekliyi ilgilendiren önemli bir karara imza attı. Komisyon, en düşük emekli aylığının 23 bin 552 TL'ye yükseltilmesini öngören maddeyi kabul etti. Düzenleme, torba yasa teklifi kapsamında genel kurula sunulacak. AK Parti ve MHP'li üyelerin oylarıyla kabul edilen madde, muhalefet şerhleriyle birlikte Meclis sürecine taşındı. Yeni aylık miktarı, 2024 yılı için belirlenen 12 bin 500 TL'lik en düşük emekli aylığına kıyasla yaklaşık yüzde 88 artış anlamına geliyor.
Düzenlemenin kapsamı ve gerekçesi
Kabul edilen maddeye göre, en düşük emekli aylığı 23 bin 552 TL olarak belirlenirken, bu tutar kök aylığa yapılan hazine katkısıyla sağlanacak. Daha önce 12 bin 500 TL olan alt sınır, enflasyon farkı ve refah payı dikkate alınarak yeniden değerlendirildi. Komisyon görüşmelerinde, emeklilerin alım gücünün korunması hedefi vurgulanırken, düzenlemenin bütçeye maliyeti de tartışıldı. Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Mehmet Muş, yaptığı açıklamada, "Emeklilerimizin hayat şartlarını iyileştirmek için çalışıyoruz. Bu düzenleme, sosyal devlet anlayışının bir gereğidir" dedi.
Komisyondaki görüşmeler ve muhalefet tepkisi
Komisyon görüşmeleri sırasında muhalefet partileri, düzenlemenin yetersiz olduğunu savundu. CHP ve İYİ Partili üyeler, en düşük emekli aylığının 25 bin TL'nin üzerinde olması gerektiğini dile getirdi. CHP'li milletvekili Ahmet Kaya, "Enflasyon karşısında emekliler eziliyor. 23 bin 552 TL, dört kişilik bir ailenin açlık sınırının altında kalıyor" ifadelerini kullandı. Muhalefet şerhleri arasında, düzenlemenin tüm emeklileri kapsamadığı ve sadece taban aylığa odaklandığı eleştirisi de yer aldı. AK Parti kanadı ise, torba yasanın geniş bir yelpazede düzenlemeler içerdiğini ve emeklileri de kapsadığını belirtti.
Torba yasa teklifi, en düşük emekli aylığının yanı sıra memur maaşları, asgari ücret desteği ve sosyal yardımlara ilişkin maddeleri de içeriyor. Komisyon, ilgili tüm maddeleri görüştükten sonra teklifi genel kurula sevk edecek. Genel kurulda yasalaşması halinde düzenleme, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girecek. Emeklilerin yeni aylıkları, yasanın yayımlandığı tarihi takip eden ay başından itibaren geçerli olacak.
Emekli aylıklarındaki son durum ve ekonomik bağlam
Türkiye'de en düşük emekli aylığı son olarak Ocak 2024'te 10 bin TL'den 12 bin 500 TL'ye yükseltilmişti. Artan enflasyon ve hayat pahalılığı karşısında emekli kesimi, hükümetten yeni bir düzenleme talep ediyordu. TÜİK verilerine göre yıllık enflasyon yüzde 40'a yakın seyrederken, emeklilerin satın alma gücü erimeye devam ediyor. İktidar kanadı, emekli aylıklarını enflasyon karşısında korumak için düzenli artışlar yapıldığını savunuyor. Ancak bağımsız araştırmalar, en düşük emekli aylığının asgari ücretin gerisinde kaldığını ortaya koyuyor. 2025 yılı için asgari ücretin 22 bin 104 TL olarak belirlenmesi, en düşük emekli aylığı ile arasındaki farkı azaltmış durumda.
Almanya, Fransa gibi gelişmiş ülkelerde emekli aylıklarının ortalama maaşın yüzde 60-70'i arasında olduğu düşünüldüğünde, Türkiye'deki düşük emekli aylıkları sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği açısından tartışma konusu olmaya devam ediyor. Ekonomistler, yaşlanan nüfus ve işsizlik oranları göz önüne alındığında, emeklilik reformunun kaçınılmaz olduğunu ifade ediyor. Mevcut düzenleme, kısa vadede bir rahatlama sağlasa da uzun vadede sistemin aktüeryal dengesi konusunda endişeler devam ediyor.
