Yunanistan, Ege Denizi'ndeki stratejik adalarını İsrail yapımı hava savunma sistemleriyle güçlendirmek için harekete geçti. Atina yönetimi, Türkiye kıyılarına sadece birkaç kilometre mesafedeki adalarda yeraltı askeri tesisleri inşa etmeyi planlıyor. Kazı çalışmalarının başladığı adalarda, her bir adanın bağımsız bir savunma üssüne dönüştürülmesi hedefleniyor. Bu hamle, iki ülke arasındaki gerilimi yeniden alevlendirme potansiyeli taşıyor.
Adalarda yeraltı savunma ağı
Yunanistan Savunma Bakanlığı kaynaklarına göre, Midilli, Sakız, Sisam ve Meis adalarında eş zamanlı kazı çalışmaları başlatıldı. Plan kapsamında, her adada radar sistemleri, füze rampaları ve komuta merkezleri yer altına konuşlandırılacak. İsrail'den tedarik edilen Iron Dome (Demir Kubbe) benzeri hava savunma sistemlerinin yanı sıra, uzun menzilli radar ve elektronik harp sistemlerinin de adalara yerleştirilmesi öngörülüyor. Yetkililer, tesislerin 2025 yılı sonuna kadar faaliyete geçmesini hedeflediklerini belirtiyor.
Yunanistan'ın Ada Savunma Doktrini
Atina, 2020'den bu yana adaların askerileştirilmesini hızlandırmış durumda. Lozan ve Paris Anlaşmaları'na aykırı olduğu gerekçesiyle Türkiye'nin sürekli tepki gösterdiği bu politikada, Yunanistan 'meşru müdafaa' hakkını öne sürüyor. Yeni planla birlikte, Ege adalarındaki askeri varlık yalnızca yüzeyde değil, yer altında da güçlendirilmiş olacak. Adaların lojistik ve personel ihtiyacını karşılayacak depolar, jeneratörler ve yaşam alanları da yer altına inşa ediliyor. Bu sayede saldırı durumunda tesislerin dayanıklılığının artırılması hedefleniyor.
Bölgesel güç dengesi ve Türkiye'nin tepkisi
Türkiye, Yunanistan'ın adaları silahlandırmasını egemenlik haklarını ihlal olarak değerlendiriyor. Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, 'Bu adımlar bölgede barışı tehdit etmektedir. Türkiye, Ege'de dengeleri bozacak her türlü girişime karşılık verecektir' denildi. Türk Silahlı Kuvvetleri'nin bölgedeki faaliyetlerini artırdığı, insansız hava araçlarıyla adaları sürekli izlediği belirtiliyor. NATO'nun iki müttefiki arasında Ege'de tansiyonun yükselmesi, ittifak içinde de endişeyle karşılanıyor.
Uzmanlar, Yunanistan'ın yeraltı tesislerinin Türkiye tarafından vurulması halinde sivil halkın daha az etkileneceği, ancak mevcut hava savunma sistemlerinin bir NATO üyesinin saldırganlığını caydırmada ne kadar etkili olacağının tartışmalı olduğunu belirtiyor. Ayrıca, İsrail yapımı sistemlerin teslimat sürecinin ABD'nin onayına bağlı olduğu ve bazı askeri uzmanların bu tür bir güçlenmenin bölgede silahlanma yarışını tetikleyebileceği uyarısı yaptığı ifade ediliyor.
Yunanistan'ın bu hamlesi, Ege'deki askeri dengeleri değiştirme potansiyeli taşırken, iki ülke arasındaki diyalog süreçlerine de gölge düşürüyor. Ekonomik krizle boğuşan Yunanistan'ın neden bu kadar büyük bir savunma yatırımına giriştiği sorusu ise hala yanıt bekliyor. Atina, NATO ve AB'nin desteğini arkasına alarak Türkiye'ye karşı caydırıcılık oluşturmayı umuyor. Oysa tarihsel deneyimler, silahlanmanın güvenlik ikilemini derinleştirmekten başka bir işe yaramadığını göstermektedir. Ege'nin iki yakası arasında diyalog ve işbirliği adımları atılmadıkça, bu yeraltı tünelleri gerilimi daha da körükleyebilir.
