Ege Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü ve satın alma birimlerinde kamu ihaleleri ile doğrudan temin süreçlerinde usulsüzlük yaptıkları, belirli firmalara haksız menfaat sağladıkları ve kamu zararına neden oldukları gerekçesiyle gözaltına alınan 47 şüpheliden 27'si tutuklandı. İzmir merkezli operasyon, 2023 yılına kadar uzanan ihale süreçlerinde tespit edilen ihlallerin ardından gerçekleştirildi.
Soruşturmanın detayları
İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında, Ege Üniversitesi bünyesindeki alımlarda imtiyazlı davranıldığı, rekabeti engelleyici uygulamalar yapıldığı ve doğrudan temin limitlerinin aşıldığı belirlendi. İddianameye göre, 2019-2023 yılları arasında gerçekleştirilen 200'den fazla ihale ve doğrudan teminde, şüphelilerin belirlediği firmaların önceden bilgilendirildiği, teknik şartnamelerin bu firmalara göre hazırlandığı ve bazı ihalelerde muvazaalı faturalar düzenlendiği tespit edildi.
Soruşturma sonucunda 47 kişi hakkında gözaltı kararı çıkarıldı. Gözaltına alınanlar arasında üniversitenin eski ve mevcut satın alma müdürleri, daire başkanları, ihale komisyonu üyeleri, teknik personel ve özel sektör temsilcileri yer alıyor. Emniyet güçleri tarafından düzenlenen eş zamanlı operasyonlarda 47 şüphelinin tamamı yakalandı. Yapılan aramalarda belgeler, dijital materyaller ve çok sayıda lüks araç ile gayrimenkul kaydına el konuldu.
Adli süreç ve tutuklamalar
Adliyeye sevk edilen 47 şüpheliden 27'si, 'ihaleye fesat karıştırma', 'kamu kurumu zararına dolandırıcılık' ve 'rüşvet' suçlamalarıyla tutuklanarak cezaevine gönderildi. Kalan 20 şüpheli ise adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı. Mahkeme, tutuklanan şüphelilerin dosyadaki delillerin henüz tam olarak toplanmadığı gerekçesiyle serbest bırakılma taleplerini reddetti. Soruşturma kapsamında toplam 18 milyon TL kamu zararı tespit edildiği, bu miktarın dava sürecinde artabileceği belirtiliyor.
Üniversite yönetiminin tavrı
Ege Üniversitesi Rektörlüğü, olayın hemen ardından yazılı bir açıklama yaparak, soruşturmaya tam destek verdiklerini ve adli sürecin takipçisi olacaklarını duyurdu. Rektör Prof. Dr. Necdet Budak, 'Üniversitemizde yolsuzluğa sıfır tolerans politikamız var. Kamu kaynaklarının etkin ve şeffaf kullanımı için gerekli tüm önlemleri alıyoruz. Suç tespit edilen personel hakkında idari soruşturma da başlatılmıştır' ifadelerini kullandı. Ayrıca üniversite bünyesinde bir iç denetim komisyonu kurulduğu ve tüm satın alma birimlerinin yeniden yapılandırılacağı bildirildi.
Bu olay, Türkiye'de kamu üniversitelerindeki ihale usulsüzlüklerine yönelik son dönemde başlatılan kapsamlı operasyonların bir parçası olarak görülüyor. Daha önce de birçok üniversitede benzer skandallar yaşanmış, bazı rektörler hakkında soruşturma açılmıştı. Ege Üniversitesi'nin İzmir'in en köklü ve büyük yükseköğretim kurumlarından biri olması, olayın kamuoyunda daha geniş yankı bulmasına neden oldu. Uzmanlar, üniversitelerdeki satın alma süreçlerinin daha sıkı denetlenmesi gerektiğine ve mevzuat boşluklarının doldurulmasının önemine vurgu yapıyor.
Yerel basın, soruşturmanın İzmir genelinde yankı bulduğunu ve birçok sivil toplum örgütünün süreci yakından izlediğini aktarıyor. CHP İzmir Milletvekilleri de konuyu Meclis gündemine taşıyacaklarını açıkladı. Kamu İhale Kurumu'nun da dosyaya ilişkin kendi incelemesini başlattığı öğrenildi.
Bu tür usulsüzlüklerin kamu kaynaklarının verimli kullanımını engellediği ve eğitim kalitesini olumsuz etkilediği biliniyor. Soruşturmanın derinleştirilmesi ve benzer yapısal sorunların giderilmesi, üniversite yönetiminde hesap verebilirliğin artırılması için önemli bir fırsat olarak değerlendiriliyor.