Meteoroloji uzmanı Adil Tek, A Haber canlı yayınında yaptığı açıklamada, Doğu Karadeniz'de Giresun, Trabzon, Rize ve Artvin illerini kapsayan kuvvetli yağış uyarısında bulundu. Tek, sel ve su baskını riskinin yüksek olduğunu belirterek, özellikle dere yatakları ve dik yamaçlarda yaşayan vatandaşların tedbirli olması gerektiğini söyledi. Yağışların yer yer şiddetli olacağı ve su seviyelerinin hızla yükselebileceği ifade edildi.
Yağışlar Ne Zaman ve Nasıl Etkili Olacak?
Adil Tek, yağışların önümüzdeki saatlerde etkisini artıracağını ve özellikle gece saatlerinde zirveye ulaşacağını aktardı. Yerel olarak metrekareye 75-100 kilogram yağış düşebileceğini belirten Tek, "Bu tür yağışlar, kısa sürede sel ve heyelana yol açabilir. Vatandaşlarımızın meteorolojik uyarıları dikkate alması hayati önem taşıyor" dedi. Ayrıca, denizde fırtına beklendiği ve dalga yüksekliğinin 3 metreyi bulabileceği, bu nedenle balıkçıların ve denizcilerin dikkatli olması gerektiği vurgulandı.
Sel ve Su Baskını Riski Altındaki Bölgeler
Giresun'un iç kesimleri, Trabzon'un güney ilçeleri, Rize'nin tamamı ve Artvin'in kıyı şeridi riskin en yüksek olduğu alanlar arasında. Dere yataklarına yakın yerleşim yerlerinde su baskınları görülebilir. Yerel yönetimler, olası bir sel felaketine karşı teyakkuzda. AFAD ve belediye ekipleri, yağışın yoğunlaşmasıyla birlikte önlemlerini artırdı.
Yetkililerden Uyarılar
Valilikler, vatandaşların zorunlu olmadıkça dışarı çıkmamalarını, araçlarıyla su birikintilerinden geçmemelerini ve dere yataklarından uzak durmalarını tavsiye etti. Ayrıca, olası bir tahliye durumunda ekiplerin yönlendirmelerine uyulması gerektiği belirtildi. Meteoroloji Genel Müdürlüğü, turuncu kod uyarısı verdi; bu, hava koşullarının tehlikeli olduğunu ve hazırlıklı olunması gerektiğini gösteriyor.
Bölgenin Coğrafi Yapısı ve Sel Riski
Doğu Karadeniz, dik yamaçları ve dar vadileriyle bilinir. Bu topoğrafya, yağış sularının hızla akmasına ve nehirlerin kısa sürede kabarmasına neden olur. Ormanlık alanların tahribi ve yanlış yapılaşma da sel riskini artıran faktörler arasında. Uzmanlar, iklim değişikliğinin etkisiyle bu tür ani ve şiddetli yağışların sıklaşabileceğini öngörüyor.
Geçmişten Ders Çıkarmak
Bölge, 2021 yılında yaşanan ve büyük yıkıma yol açan sel felaketini hâlâ unutmadı. O dönemde Bozkurt ilçesinde hayatını kaybedenler olmuş, altyapı ciddi zarar görmüştü. Bu tür olaylar, erken uyarı sistemlerinin ve halkın bilinçlendirilmesinin önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Bugünkü uyarılar, benzer bir felaketin önlenmesi için kritik bir fırsat sunuyor.
Ne Yapmalı?
- Dere yatakları ve su kanallarından uzak durun.
- Alt geçitler ve köprülerde biriken suya girmeyin.
- Araçlarınızı su basmayacak yüksek yerlere park edin.
- Elektrik hatlarından ve direklerden uzak durun.
- Acil durum çantası hazırlayın; ilk yardım malzemeleri, su, gıda ve düdük bulundurun.
- Yetkililerin uyarılarını sosyal medya ve resmi kanallardan takip edin.
Meteorolojik Değerlendirme
Adil Tek, yağışların akşam saatlerinde etkisini kaybedeceğini ancak yarın tekrar başlayabileceğini belirtti. Vatandaşların tedbirli olmayı sürdürmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca, sel sularının içme suyu kaynaklarını kirletebileceği ve salgın hastalık riski oluşturabileceği konusunda uyardı. Bu nedenle, sel sonrası temizlik ve dezenfeksiyon çalışmalarına önem verilmeli.
Doğu Karadeniz'de sel riski, sadece anlık bir hava olayı değil; aynı zamanda iklim krizinin bir yansıması. Uzmanlar, kalıcı çözümler için altyapı yatırımlarının artırılması, dere ıslah çalışmalarının yapılması ve yapılaşma politikalarının gözden geçirilmesi gerektiğini söylüyor. Bireysel tedbirler hayat kurtarırken, kurumsal önlemler gelecekteki felaketleri önlemede kilit rol oynayacak.
