Çin Maliye Bakanlığı, ABD'li 46 savunma sanayisi şirketinin Çin'deki kamu ihalelerine katılımını yasakladığını duyurdu. Karar, Pekin ile Washington arasındaki ticaret ve teknoloji geriliminin yeni bir safhaya taşındığına işaret ediyor. Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, bu şirketlerin Çin'in kamu alımları süreçlerine dahil edilmeyeceği belirtilirken, adı açıklanmayan firmaların ABD'nin Çin'e yönelik ticari kısıtlamalarına destek verdiği ifade edildi.
Yaptırımın teknik detayları
Yasağın, ABD'nin Çin'e uyguladığı ihracat kontrolleri ve yarı iletken teknolojisi kısıtlamalarına bir yanıt olduğu değerlendiriliyor. Çin Maliye Bakanlığı, kararın 2023 yılında yürürlüğe giren 'Yabancı Şirketlerin Kamu İhalesine Katılımına İlişkin Tedbirler' yönetmeliği kapsamında alındığını açıkladı. Uzmanlara göre, yasak listesinde Lockheed Martin, Raytheon ve General Dynamics gibi büyük savunma yüklenicilerinin yanı sıra, daha küçük ölçekli teknoloji firmaları da yer alıyor. Bu firmaların Çin'deki toplam ihale hacminin milyarlarca doları bulduğu tahmin ediliyor.
Arka plan: Ticaret savaşının yeni cephesi
ABD ile Çin arasındaki ticaret savaşı, son yıllarda teknoloji alanında yoğunlaşmış durumda. Washington, 5G, yapay zeka ve yarı iletkenler gibi kritik sektörlerde Çinli şirketlere yönelik kısıtlamaları artırırken, Pekin de benzer adımlarla yanıt veriyor. Uzmanlar, son yaptırımın sembolik bir anlam taşıdığını ve asıl hedefin ABD'yi müzakere masasına çekmek olduğunu belirtiyor. Öte yandan, Çin'in kendi savunma sanayisini geliştirme çabaları hız kazanırken, yabancı firmalara bağımlılığın azaltılması stratejisi ön plana çıkıyor.
Kararın, ABD savunma şirketlerinin Çin pazarındaki varlığını sınırlamasının yanı sıra, iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerde yeni bir gerginlik yaratması bekleniyor. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, 'Bu karar, ulusal güvenliğimizi ve çıkarlarımızı koruma amaçlıdır. ABD'nin tek taraflı kısıtlamalarına karşılık olarak alınmıştır' ifadelerini kullandı. ABD Ticaret Bakanlığı ise henüz resmi bir yanıt vermedi.