Çin'de büyük sanayi şirketlerinin kârları, eylül ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 11,9 artarak haziran ayından bu yana en hızlı yükselişini gösterdi. Ulusal İstatistik Bürosu'nun (NBS) açıkladığı verilere göre, yapay zeka bağlantılı üretimdeki güçlü büyüme, zayıf iç talebin olumsuz etkisini dengeledi. Sanayi kârlarındaki bu ivme, dünyanın ikinci büyük ekonomisinin imalat sektöründe toparlanma sinyali olarak yorumlanıyor.
Yapay Zeka ve Yüksek Teknoloji Üretimi Lokomotif Oldu
Eylül ayındaki kâr artışında, yapay zeka teknolojilerine yönelik küresel talebin tetiklediği yüksek teknoloji üretimi belirleyici rol oynadı. Özellikle yarı iletken, sunucu ve veri merkezi ekipmanları gibi alanlarda faaliyet gösteren sanayi kuruluşları, artan siparişlerle kârlılıklarını yükseltti. NBS verilerine göre, eylülde sanayi kârları toplamda 6,3 trilyon yuanı (yaklaşık 880 milyar dolar) aşarak yılın ilk dokuz ayında da pozitif bir seyir izledi. Uzmanlar, yapay zeka odaklı üretimin, Çin'in ihracat pazarlarındaki rekabet gücünü artırdığını ve iç piyasadaki durgunluğun kısmen telafi edilmesine katkı sağladığını belirtiyor.
Çin hükümetinin son yıllarda yapay zeka ve yüksek teknolojiye yönelik teşvikleri, sanayi şirketlerinin Ar-Ge yatırımlarını artırmasını sağladı. Özellikle devlet destekli teknoloji parkları ve vergi indirimleri, bu alanda faaliyet gösteren firmaların kâr marjlarını iyileştirdi. Sektör analistleri, yapay zeka bağlantılı üretimin önümüzdeki çeyreklerde de sanayi kârlarına katkı sunmaya devam edeceğini öngörüyor.
İç Talep Zayıf Seyrediyor
Sanayi kârlarındaki olumlu tabloya karşın, Çin'in iç talebi hâlâ kırılgan bir görünüm sergiliyor. Perakende satışlar ve tüketici harcamaları, pandemi sonrası beklenen canlanmayı tam olarak gösteremedi. Emlak sektöründeki yavaşlama ve yüksek genç işsizliği, hane halkı harcamalarını baskılayan unsurlar arasında. Bu durum, sanayi üretiminin büyük ölçüde ihracat ve yüksek teknoloji yatırımlarına bağımlı hale gelmesine yol açıyor. Hükümet, iç talebi canlandırmak için altyapı harcamalarını artırma ve tüketici kredilerini kolaylaştırma gibi adımlar atmış olsa da, etkileri henüz istenen düzeyde değil.
NBS yetkilileri, sanayi kârlarındaki artışın sürdürülebilirliği için iç talebin güçlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor. Açıklamada, "Küresel ekonomik belirsizlikler ve iç talep yetersizliği, sanayi sektörünün karşı karşıya olduğu başlıca risklerdir" ifadesine yer verildi. Öte yandan, yapay zeka ve yeşil enerji gibi stratejik alanlardaki yatırımların, orta vadede sanayi kârlarını desteklemeye devam etmesi bekleniyor.
Küresel Bağlam ve Gelecek Beklentileri
Çin'in sanayi kârlarındaki eylül sıçraması, küresel imalat sektöründeki toparlanma eğilimiyle de örtüşüyor. ABD ve Avrupa'da enflasyonun kontrol altına alınmasıyla birlikte talebin artması, Çinli üreticilerin ihracat siparişlerini olumlu etkiledi. Ancak, başta ABD olmak üzere bazı ülkelerin çip ve yüksek teknoloji ürünlerine yönelik ihracat kısıtlamaları, Çin'in teknoloji sektöründe uzun vadeli riskler oluşturuyor. Çin hükümeti, bu kısıtlamalara karşı yerli üretimi ve Ar-Ge'yi güçlendirme yoluna gidiyor.
Ekonomistler, sanayi kârlarındaki artışın iş dünyası güvenini kısmen desteklediğini, ancak kalıcı bir toparlanma için iç tüketimin canlandırılması ve emlak sektöründeki sorunların çözülmesi gerektiğini vurguluyor. Önümüzdeki aylarda açıklanacak veriler, bu dengenin ne yönde evrileceğine dair ipuçları verecek. Şimdilik, yapay zeka odaklı üretim Çin sanayisinin en güçlü kaldıraçlarından biri olarak öne çıkıyor.
